Finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerde gider kısıtlaması ve KDV indirimi Belge No: 13649056-125[2023]-46618 Tarih: 2024-05-09T00:00:00 Kanun: 3065 - KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU | T.C. **** GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI **** Samsun Defterdarlığı **** Gelir Kanunları Grup M udurluğu | ---|---|--- ** ** | ---|--- Sayı | : | E-13649056-125[2023-ÖZE-09]-46618 | 09.05.2024 Konu | : | Finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerde gider kısıtlaması ve KDV indirimi | | | | | İlgi | : | | …tarihli ozelge talebi. --- İlgide kayıtlı ozelge talep formunuzda, Şirketiniz adına finansal kiralama ile sıfır kilometre binek otomobil alındığı, alınan binek otomobil için bankaya anapara, faiz ve katma değer vergisi (KDV) olarak 36 ay vade ile taksit odemesi yapılacağı, banka tarafından finansal kiralamaya istinaden aylık fatura duzenleneceği, duzenlenen faturalarda yer alan KDV'nin indirim konusu yapılıp yapılmayacağı, odenecek faiz giderinin finansman gideri olarak dikkate alınıp alınmayacağı ve binek otomobile ait kasko, yakıt vb. giderlerin binek otomobil gider kısıtlaması kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususlarında Başkanlığımız goruşu talep edilmektedir. KURUMLAR VERGİSİ KANUNU Y ÖNÜNDEN: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun "Safi Kurum Kazancı " başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında, kurumlar vergisinin mukelleflerin bir hesap donemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı uzerinden hesaplanacağı, ikinci fıkrasında da safi kurum kazancının tespitinde 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hukumlerinin uygulanacağı hukme bağlanmıştır. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "İndirilecek Giderler " başlıklı 40 ıncı maddesinde; "Safi kazancın tesbit edilmesi i çin, aşağıdaki giderlerin indirilmesi kabul edilir: 1\. Ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi i çin yapılan genel giderler. (İhracat, yurt dışında inşaat, onarma, montaj ve taşımacılık faaliyetlerinde bulunan mukellefler, bu bentte yazılı giderlere ilaveten bu faaliyetlerden doviz olarak elde ettikleri hasılatın binde beşini aşmamak şartıyla yurt dışındaki bu işlerle ilgili giderlerine karşılık olmak uzere goturu olarak hesapladıkları giderleri de indirebilirler.) (Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere, kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerinin her birine ilişkin aylık kira bedelinin 5.500 (26.000) Turk lirasına kadarlık kısmı ile binek otomobillerinin iktisabına ilişkin ozel tuketim vergisi ve katma değer vergisi toplamının en fazla 115.000 Turk lirasına (690.000 TL) kadarlık kısmı gider olarak dikkate alınabilir. ... 5\. Kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dahil olan ve işte kullanılan taşıtların giderleri (...),(Şu kadar ki faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere, binek otomobillere ilişkin giderlerin en fazla %70'i indirilebilir." hukumleri yer almaktadır. 311 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin "Binek Otomobillerin Giderleri ve Amortismanlarının Vergi Matrahından İndirilmesi " başlıklı beşinci bolumunde konuyla ayrıntılı açıklamalara yer verilmiş olup, anılan Tebliğin 13 uncu maddesinde; faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere, kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerinin her birine ilişkin aylık kira bedelinin maddede belirtilen sınırlar çerçevesinde gider olarak dikkate alınabileceği belirtilmiştir. Aynı maddenin 5 inci fıkrasında; "Finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobillere ilişkin yapılan odemeler bu Tebliğin 13 uncu maddesi kapsamda değerlendirilmeyecek olup, soz konusu odemelerde aylık kiralama gideri kısıtlaması soz konusu olmayacaktır. 213 sayılı Kanunun mukerrer 290 ıncı maddesinin uçuncu fıkrasında finansal kiralamanın tanımı yapılmış olup, aynı maddenin ikinci fıkrasının (1) numaralı bendinde; kiracı tarafından aktifleştirilen finansal kiralamaya konu iktisadi kıymetin kullanma hakkının anılan Kanunun mukerrer 298 inci maddesi ve uçuncu kitabının uçuncu kısmının birinci bolumunde kiralama konusu iktisadi kıymet için belirlenmiş esaslar çerçevesinde yeniden değerlemeye ve amortismana tabi tutulacağı, (4) numaralı bendinde; kiracı tarafından finansal kiralama sozleşmesine gore yapılan odemelerin, borç anapara odemesi ve faiz gideri olarak ayrıştırılacağı ve ayrıştırma işleminin her bir donem sonunda kalan borç tutarına sabit bir donemsel faiz oranı uygulanmasını sağlayacak şekilde yapılacağı hukme bağlanmıştır. Buna gore, kiracı tarafından finansal kiralama sozleşmesine gore yapılan odemelerin borç anapara odemesi ve faiz gideri olarak ayrıştırılması, bu ayrıştırma işleminin her bir donem sonunda (finansal kiralama sozleşmesinde yer alan odemelerin yapılacağı tarih) kalan borç tutarına sabit bir donemsel faiz oranı uygulanmak suretiyle yapılması, hesaplanan faiz giderlerinin ise ilk yıl iktisadi kıymetin maliyetine eklenmesi, sonraki yıllar ise gider veya maliyet olarak dikkate alınması gerekmektedir. Bu bağlamda, finansal kiralama yoluyla işletme aktifine alınmış binek otomobiller için odemelerin anapara ve faiz odemesi olarak ayrıştırılarak, faiz gideri ilk yıl "Haklar" hesabında izlenen binek otomobilin maliyetine dahil olunacak, sonraki yıllarda ise tercihen gider veya maliyet olarak dikkate alınacaktır." açıklamasına yer verilmiştir. Aynı Tebliğin "Binek otomobillere ilişkin tamir, bakım, yakıt ve benzeri cari giderler " başlıklı 14 uncu maddesinde; "(1) Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere, binek otomobillere ilişkin giderlerin en fazla %70'i, gelir ve kurumlar vergisi açısından safi kazancın tespitinde gider olarak indirim konusu yapılabilecektir. (2) İşletmeye veya envantere d ahil olup ticari veya mesleki faaliyette kullanılan binek otomobillerin giderleri sınırlandırılmakta olup, bu sınırlama esas itibarıyla faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere binek otomobillerin giderlerini kapsamaktadır. (3) Birinci fıkra kapsamındaki giderler genel olarak taşıtların tamir, bakım, yakıt, sigorta ve benzeri cari giderleridir. (4) Yapılan giderlerin işletmeye veya envantere kayıtlı ya da kiralama yoluyla edinilen binek otomobillere ilişkin olup olmamasının bir onemi bulunmamaktadır. ... (5) Finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobillere ilişkin, finansal kiralama konusu binek otomobillerin "Haklar" hesabında aktife alındığı d onemi izleyen donemler için yapılan faiz giderlerinin mukellefler tarafından tercihen doğrudan gider olarak dikkate alınmak istenmesi halinde, bu giderlerin en fazla %70'i, gelir ve kurumlar vergisi açısından safi kazancın tespitinde gider olarak indirim konusu yapılabilecektir ... (6) 1/1/2020 tarihinden once iktisap edilen veya kiralama yoluyla edinilen binek otomobillere ilişkin Kanunun yururluk tarihinden sonrasına tekabul eden giderlerin en fazla %70'i, gelir ve kurumlar vergisi açısından safi kazancın tespitinde gider olarak indirim konusu yapılabilecektir..." açıklamaları yapılmıştır. Diğer taraftan, aynı Tebliğin "Binek otomobillere ilişkin amortisman giderleri" başlıklı 15 inci maddesinin 7 nci fıkrasında ise; "Finansal kiralama yoluyla işletme aktifine alınmış ve rayi ç bedel ile sozleşmeye gore kira odemelerinin bugunku değerinden duşuk olanı uzerinden "Haklar" hesabında izlenen binek otomobillerde, aktife alınan bedelin o yıl için belirlenen amortismana esas tutarı aşması halinde, binek otomobillerin her birine ilişkin ayrılan amortismanın en fazla bu tutarlara isabet eden kısmı gelir ve kurumlar vergisi açısından safi kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınabilecektir." açıklamaları yer almaktadır. Bu hukum ve açıklamalara gore, esas faaliyet konusu kısmen veya tamamen binek otomobillerin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olmayan Şirketinizin finansal kiralama sozleşmesine gore yaptığı odemelerin borç anapara odemesi ve faiz gideri olarak ayrıştırılması, bu ayrıştırma işleminin her bir donem sonunda (finansal kiralama sozleşmesinde yer alan odemelerin yapılacağı tarih) kalan borç tutarına sabit bir donemsel faiz oranı uygulanmak suretiyle yapılması, hesaplanan faiz giderlerinin ise ilk yıl iktisadi kıymetin maliyetine eklenmesi, sonraki yıllar ise gider veya maliyet olarak dikkate alınması gerekmektedir. Bu bağlamda, finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerin "Haklar" hesabında aktife alındığı donemi izleyen donemler için yapılan faiz giderlerinin Şirketiniz tarafından tercihen doğrudan gider olarak dikkate alınması durumunda, bu giderlerin en fazla %70'inin kurum kazancınızın tespitinde gider olarak dikkate alınması gerekmekte olup, soz konusu taşıtlara ilişkin tamir, bakım, yakıt, sigorta ve benzeri cari giderlerin de en fazla %70'i kurum kazancınızın tespitinde gider olarak indirim konusu yapılabilecektir. Diğer taraftan, finansal kiralama yoluyla edinilen ve "Haklar" hesabında izlenen binek otomobillere ilişkin odenen faiz giderlerinin bu kıymetlerin aktife alındığı donemi izleyen sonraki donemlerinde tercihen binek otomobilin maliyetine eklenmesi durumunda, bu kıymetlere ilişkin ayrılan amortismanın en fazla aktife alınan yıl için belirlenen amortismana esas tutarının safi kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınabileceği tabiidir. KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU Y ÖNÜNDEN: 3065 sayılı KDV Kanununun; -29/1-a maddesinde, mukelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler uzerinden hesaplanan KDV'den, bu Kanunda aksine hukum olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak duzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gosterilen KDV'yi indirebilecekleri, -29/3 uncu maddesinde, indirim hakkının, vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılını takip eden takvim yılı aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme doneminde kullanılabileceği, -30/b maddesinde, faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak uzere işletmelere ait binek otomobillerinin alış vesikalarında gosterilen KDV'nin, vergiye tabi işlemler uzerinden hesaplanan KDV'den indirilemeyeceği, -30/d maddesinde, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarına gore kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen giderler dolayısıyla odenen KDV'nin mukellefin vergiye tabi işlemleri uzerinden hesaplanan KDV'den indirilemeyeceği hukum altına alınmıştır. KDV Genel Uygulama Tebliğinin (III/C-2.1.) bolumunde; "... b) Kanunun (30/b) maddesine g ore, faaliyetleri; kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması, taksicilik işletmeciliği yapılması veya binek otomobillerinin çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları binek otomobillerinin alışlarında odenen ve faturalarda ayrıca gosterilen KDV indirim konusu yapılabilir. Buna gore, binek otomobillerini yukarıda belirtildiği şekillerde işleten mukellefler bu amaçla kullanılan binek otomobilleri ile ilgili olarak indirim hakkından yararlanabilir. Ancak m ukelleflerin işletme amacı dışında iktisap ettikleri binek otomobillerinin alış vesikalarında gosterilen KDV'nin indirimi mumkun değildir. İndirim konusu yapılamayan bu vergi, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunları çerçevesinde işin mahiyetine gore gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınabilir. Bu uygulama binek otomobili işletmeciliği ile uğraşan mukelleflerin işletme amacı dışında satın aldıkları binek otomobilleri için de geçerlidir. ... 3065 sayılı Kanunun (30/b) maddesi h ukmune gore, faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları binek otomobillerinin alış belgelerinde gosterilen KDV hariç olmak uzere, KDV mukelleflerinin binek otomobili alımında yuklendikleri KDV'nin indirimi mumkun bulunmamaktadır. ... _ç) Kanunun (30/d) maddesi uyarınca Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarına gore kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen (kanunen kabul edilmeyen) giderler dolayısıyla odenen KDV de mukellefin vergiye tabi işlemleri uzerinden hesaplanan KDV'den indirilemeyecektir. _ Bu itibarla, faaliyetin y urutulmesi için gerekli olan giderler dışında kalan, işle ilgili bulunmayan veya işletme sahibinin ozel tuketimine yonelik harcamalar niteliğinde bulunan ve sair kanunen kabul edilmeyen giderlere ilişkin belgelerde gosterilen KDV tuketici durumunda bulunan işletme veya işletme sahibi uzerinde kalacaktır." açıklamaları yer almaktadır. Buna gore, finansal kiralama yoluyla edinilen binek otomobilin mulkiyetinin sozleşme suresinin sonunda Şirketinize geçmesi halinde, binek otomobile ilişkin yuklenilen KDV'nin indirilmesi mumkun bulunmamaktadır. Bununla beraber, sozleşme suresinin sonunda binek otomobil mulkiyetinin finansal kiralama şirketinde kalması halinde, soz konusu işlem bir kiralama hizmeti olarak değerlendirileceğinden, binek otomobile ait kira bedellerine ve yakıt, bakım ve onarım gibi giderlerine ilişkin KDV'nin, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunları uyarınca kazancın tespitinde gider olarak kabul edilen kısmına isabet eden kısmının indirim konusu yapılması mumkun bulunmaktadır. Bilgi edinilmesini rica ederim. İmza | ---|--- () Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir. () İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu ozelge geçersizdir. () Talebiniz uzerine tayin edilmiş olan bu ozelgeye uygun işlem yapmanız halinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.