DEVLET KONUK EVLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ YÖNETMELİĞİ

Bu Yönetmeliğin amacı, Ülkemizi resmi ziyaret eden yabancı zevat ve heyetlerin konaklama ve ağırlanmasını; Dışişleri Bakanlığı ile diğer kamu kurum ve kuruluş­larının temsil, ağırlama, tören ve tanıtma görev ve faaliyetlerini yerine getirmek üzere, An­kara Palas ve Devlet Konuk Evi olarak tahsis edilecek binaların kullanılmasını, işletilmesini, buralarda çalıştırılacak sözleşmeli personele ait esaslar ile harcama esas ve usullerini düzen­lemektir.

# Hukuki Dayanak

Bu Yönetmelik, 24.6.1994 tarihli ve 4009 sayılı Dışişleri Bakanlığı'nın Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 54 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Bu Yönetmelikte geçen;

Bakanlık : Dışişleri Bakanlığını,

Dâire : İdari ye Mali İşler Dairesini,

İşletme : Devlet Konuk Evleri Döner Sermaye İşletmelerini,

Müdür : Döner Sermaye İşletmesi Müdürünü,

ifade eder.

## Misafir Edilecek Kimseler

Devlet Konuk Evlerinde sadece Devlet ve Hükümet Başkanları, Parla­mento Başkanları ve heyetleri, Genelkurmay Başkanları, Yüksek Yargı Organları Başkanları ve heyetleri. Bakanlar ve Müsteşarlar, Kuvvet Komutanları ve sayılan başkanların yardımcı-ları, uluslararası kuruluşların başkanları ve yardımcıları, yabancı vali ve belediye başkanları ile heyet halinde gelinmesi durumunda yukarıdaki zevata refakat edecek üyeler konaklamak için misafir edilebilir ve ağırlanabilir; Ayrıca, Bakanlıkça gerekli görülen hallerde diğer ze­vat da ağırlanabilir.

Devlet Konuk Evlerinin konaklama ve ağırlama imkanlarını kullanacak kuruluşlar Cumhurbaşkanlığı, T.B.M.M. Başkanlığı, Başbakanlık ve Dışişleri Bakanlığı'dır. 4 üncü maddede belirlenen yabancı resmi zevat ve heyetleri ağırlamak kaydıyla, Genelkur: may Başkanı, Yüksek Yargı Organları Başkanları, Bakanlar, Başbakanlık Müsteşarı, Başba­kanlığa bağlı müstakil Müsteşarlar, Bakanlık Müsteşarları, Kuvvet Komutanları ile Konuk Evlerinin bulunduğu ilin Valisi ve Belediye Başkanı da bu imkanları kullanabilir. Devlet Ko­nuk Evleri, münhasıran ağırlama maksatları için Türkiye'de mukim diplomatik misyon şef­leri ve yardımcıları tarafından da kullanılabilir.

Kamu, kurum ve kuruluşları ile Bakanlığın uygun göreceği dernek, vakıf, oda gibi tü­zel ve gerçek kişiler yabancı konuklarını ağırlamak, kuruluş ya da özel günlerini kutlamak için Konuk Evleri imkanlarından yararlanabilir. Konuk Evlerinin hizmetlerinden yararlanan kişi ve kuruluşlar bu hizmetlerin bedelini İşletmeye öderler. Cumhurbaşkanı ve Başbakan gö­revleri ile ilgili olarak gerekli gördükleri hallerde Devlet Konuk Evlerini ağırlama maksadıy­la kullanabilirler.

### İşletmelerin Kuruluşu

İşletmeler İdari ve Mali işler Dairesi Başkanlığına bağlı olarak işletil­mek üzere, İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanı'nın teklifi ve Bakanın onayı ile kurulur.

#### İşletmelerin İdaresi

#### Madde 7 — İşletmeler Bakanlıkça atanan veya görevlendirilen bir İşletene Müdürü ve bir İşletme Müdür Yardımcısı tarafından sevk ve idare edilirler.

İşletme Müdürü, İşletmeyi Bakanlığın direktifleri doğrultusunda yönetmekle görevli olup, Bakanlık İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanına karşı sorumludur.

Döner Sermaye İşletmelerinin ita amiri İşletme Müdürüdür. İşletme Mü­dürünün yokluğunda ita amirliği görevi Bakanlık İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanı tarafın­dan Konuk Evi İşletme Müdür Yardımcısına devredilebilir.

İşletme Müdürünün görevleri şunlardır:

bütçe esasları ve işletmecilik ilkelerine uygun olarak yürütmek,

alınan işçilerin görevlerini, iş bölümü esasları dahilinde düzenlemek, izlemek ve denetlemek,

runmasını sağlamak için gerekli tedbirleri almak,

Döner sermayenin mali işleri ve muhasebe işlemleri Maliye Bakanlı­ğınca atanacak sayman tarafından yürütülür.

Saymanın izin ve diğer nedenlerle görevi başında bulunmadığı zamanlarda bu görev Maliye Bakanlığınca görevlendirilen memurlar eliyle vekaleten yürütülür.

Saymanın Görevleri _.

Saymanın başlıca görevleri şunlardır:

ve yaptırmak,

tahsil etmek,

ödenmesini sağlamak ve gerekli takibatı yapmak,

bilançosunu düzenlemek ve asılları ile birlikte gelir, gider belgelerini denetim için Sayıştaya,

bilanço ve eklerinin onaylı birer örneğini de aynı süre içinde Maliye Bakanlığı'na gönder

mek.

mak,

dürüne sunmak,

Sayman gider tahakkuk belgelerinde aşağıdaki hususları aramak ve sağlamakla yükümlüdür:

Saymanın yaptığı inceleme sonunda bu maddede belirtilen hususlara uygun görmedi­ği ödemeleri yapmayarak ödemeye ilişkin belgeleri gerekçesi ile birlikte tahakkuk memuru­na geri gönderir. Saymanın (a), (d), (e), (f), (g) bentlerinde yazılı hususlara aykırılık nedeniy­le geri çevirmeleri kesin olup Sayman ödemeye zorlanamaz.

Bu maddenin (b) ve (c) bentlerinde yazılı hususlara aykırılık nedeniyle geri çevirme­lerde, ita amirince yazılı olarak sorumluluk üstlenildiği takdirde sayman ödemeyi yapar, bu durumda sorumluluk ita amirine aittir.

Sayman, bu Yönetmeliğin 11 ve 12 nci maddelerinde sayılan görevler­den dolayı, ilgisine göre tek başına veya tahakkuk memuru, ita amiri ve ilgili diğer memur­larla birlikte ortaklaşa sorumludur.

Döner sermayeden yapılacak giderler ile tahsil edilecek gelirlerin ta­hakkuk işlemleri, ita amirince görevlendirilen tahakkuk memurları tarafından yerine getirilir.

Tahakkuk memuru, giderlere ilişkin tahakkuk belgeleri üzerinde aşağı­da belirtilen hususları aramakla yükümlüdür:

Bakanlığı'nca vize edilmiş olması,

İta amirliği, tahakkuk memurluğu ve saymanlık görevlerinden ikisi bir kişi üzerinde birleşemez.

Döner Sermaye işletmelerinde, para almak ve kasadan yapılan ödeme­lere ilişkin işler kefalete tabi veznedarlar tarafından yapılır.

Veznedarın izin gibi nedenlerle görevinden geçici olarak ayrılması halinde bu görev kefalete tabi memurlardan birisine verilir.

Veznedarın görevleri şunlardır :

işlerini yapmak,

yıtların belgelere ve muhasebe kayıtlarına uygunluğunu sağlamak,

leri saklamak,

Veznedar, vezne mevcudunun defter ve kayıtlara göre noksan olma­sından, veznedeki kıymetlerin ziyan ve eksilmesinden doğrudan doğruya sorumludur.

Saymanlıkça tahsilinde güçlük görülen döner sermaye gelirleri, say­manlıkça teklif edilen ve mutemetliği ita amirince onaylanan kefalete tabi sayman mutemet-lerince tahsil edilir.

Döner sermaye gelirlerinden hangilerinin sayman mutemetlerince tahsil edileceği, saymanın teklifi üzerine ita amirinin oluru ile tesbit olunur.

İşletmelerin ayniyat işleri saymana karşı sorumlu olan kefalete tabi ayniyat memurları tarafından yürütülür. Ayniyat memuru, Bakanlıkça atanır veya görevlen­dirilir.

Ayniyat memurunun izin veya hastalık gibi nedenlerle görevi başında bulunmadığı zaman bu görev ambar memuru veya kefalete tabi diğer memurlar tarafından yerine getirilir.

Ayniyat memurunun görevleri şunlardır:

defterleri tutmak,

tın kayıtlarını tutmak ve muhafaza etmek.

işletmenin çalışma konusu ve ambar işlerinin hacmi gözönünde tutu­larak atanacak veya görevlendirilecek ambar memurları aşağıda gösterilen işleri yaparlar :

bara giren malzemelerin kaydını tutmak, muhafaza etmek ve bunları yangın, çürüme, bozul­

ma, akma gibi her türlü tehlike ve zararlardan korumak, kendilerinin alamayacakları koruma

tedbirleri için İşletme Müdürüne yazılı olarak bilgi vermek, tekliflerde bulunmak,

za etmek,

ğında ilgililere vermek,

girişlerini düzenlemek,

Ambar memurları ayniyat memurlarına ilişkin usule göre atanırlar. Ambar memuru­nun görevden ayrı kaldığı hallerde bu görev İşletmenin kefalete tabi diğer memurları tarafın­dan yerine getirilebileceği gibi, ayniyat ile ambar memurluğu aynı memur eliyle de yürütü­lebilir.

Devlet Konuk Evi Döner Sermaye İşletmelerinin kefalete tabi kadro­lu memurlar dışındaki yönetim ve hizmet personeli Dışişleri Bakanlığı'n.ca sözleşmeli olarak çalıştırılır. Bu sözleşmelerin süreleri bir yıldan fazla olamaz.

Devlet Konuk Evi Döner Sermaye İşletmelerinde çalıştırılacak sözleşmeli personel aşağıda gösterildiği şekilde gruplandırılmıştır :

Genel ve Kat Temizlik, Çamaşırhane Hizmetleri :

Housekeeper Rezervasyon Görevlisi Resepsiyon Şefi Karşılamacı Bellboy, resepsiyon Kapı Kontrol Görevlisi Santralci

Güvenlik Görevlisi Kat Hizmetlisi Genel alan Temizlikçisi Katlar Temizlikçisi Terzi Ütücü-Çamaşırhaneci

Yiyecek-İçecek Departman Şefi, Maitre d'Hotel Garson Barmen, Aşçıbaşı, Aşçıbaşı Yardımcısı Aşçı Aşçı Yardımcısı, Pastacı Pastacı Yardımcısı, Kafeteryacı Bulaşıkçı

Bahçıvan, İşletme Müdürü ile teması sağlamak üzere gerekli görüldüğü takdirde (b), (c), (d) ve (e) hizmet bölümlerinde çalışan personelden biri bölüm şefi olarak görevlendirilebilir.

Sözleşmeli personelin çalışma esasları aşağıdaki şekilde tesbit edilir;

nırları her yılın birinci ayı sonuna kadar Dışişleri Bakanlığı'nın teklifi, Devlet Personel Baş-

kanlığı'nın olumlu görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca belirlenir.

Ancak, tesbit edilecek üst sınırlar 6/6/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu karan ile yürürlüğe konulan "Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına ilişkin Esaslar"ın değişik 3 üncü maddesinde belirtilen üst sınırın % 30 fazlasını geçemeyeceği gibi, % 30 artışlı bu üst sınır ile sözleşme yapılacak personelin sayısı da her işletmede çalıştırılacak toplam personel sayısının % 3 ünü geçemez.

meli elemanların unvan, sayı ve ücretlerini belirten cetvelleri ve tip sözleşme örneklerini, her

mali yılın birinci ayı sonuna kadar Maliye Bakanlığına bildirerek vize ettirmek zorundadır.

Bütçe yılı içinde görevlendirilecek yeni sözleşmeli personel için de düzenlenecek ek cetvel-­

lerin ve farklı hükümler ihtiva etmesi halinde tip sözleşme örneklerinin Maliye Bakanlığına

vize ettirilmesi gereklidir. Sözkonusu vize işlemleri yapılmadan sözleşme yapılamaz ve her­

hangi bir ödemede bulunulamaz.

n, yetenekleri ve bıraktıkları intiba gözönünde bulundurularak çalıştıkları günlerle orantılı

olarak, izin süreleri dahil, mali yıl içinde herbiri aylık sözleşme ücretini geçmemek üzere iki

_ikramiye_ verilebilir.

Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan "Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin

Esaslar"ın genel hükümleri ve bunların ek ve değişiklikleri uygulanır.

Bu Yönetmelikte öngörülen faaliyetleri sürdürebilmek için gerekli yerde ve sayıda döner sermaye işletmesi kurulabilir. Döner sermaye işletmelerinin toplam sermaye limiti 20 milyar liradır. Sermayenin işletmeler arası dağıtılması, geri alınması veya birinden diğerine aktarılması Bakanlıkça yapılır ve yapılan değişiklikler Maliye Bakanlığına bildirilir.

Tahsis edilen sermayenin artırılması Maliye Bakanlığı'nın uygun görüşü alınmak kaydıyla Bakanlıkça yapılır.

İşletmelerin sermaye kaynaklan :

Bağış ve yardımlar sermaye limitine bakılmaksızın sermayeye eklenir. İşletmelerin ödenmiş sermaye tutarı tahsis edilen sermaye tutarına ulaşıncaya kadar elde edilen dönem so­nu kârları ödenmiş sermayeye eklenir. Ödenmiş sermaye tutarı tahsis edilen sermaye tutarı­na ulaştıktan sonra elde edilen kârlar, hesap dönemini izleyen yılın Şubat ayı sonuna kadar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili Saymanlığa yatırılır.

Döner Sermaye İşletmelerinin zararları kâr/zarar hesabında bekletilir ve ertesi yıllar kârları ile kapatılır.

Döner Sermaye İşletmelerinin gelirleri şunlardır:

gelirler,

Döner Sermaye İşletmelerinin giderleri, İşletmenin faaliyeti ile doğ­rudan ilgili olarak yaptıkları :

giderleri,

metleri sırasında giyecekleri kıyafet giderleri,

latma ve temizlik giderleri,

sağlanan her türlü mali haklarına ilişkin giderler ile ikramiyeleri, ödülleri ve diğer özlük hak-

larına ilişkin giderler, İşletmede istihdam edilen personele mevzuat gereğince yapılacak öde­

melerden ibarettir.

Bunların dışında herhangi bir ödeme yapılamaz.

İşletmelerin hesap dönemi mali yıldır.

İşletme Müdürünün veya yetkili kılınacak İşletme Müdür Yardımcı­sının görüşü alınarak Sayman tarafından hazırlanan bütçe tasarısı en geç Temmuz ayı başın­da onaylanmak üzere Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığına gönderilir. Daire Başkanlığının uygun görüşü ve Dışişleri Bakanının onayı ile gerçekleşen ve uygulan­mak üzere işletmeye gönderilen bütçe, bilgi için Eylül ayı içinde Maliye Bakanlığına gönde­rilir.

Kasadan yapılacak ödemelerle ilgili Maliye Bakanlığınca her yıl ya­yımlanan tebliğde belirtilen limite kadar olan ödemeler kasadan, bu limiti aşan ödenmeler çeklerle bankadan yapılır. Ertesi gün yapılacak ödemeler için ise Maliye Bakanlığınca çıkar­tılan tebliğde belirtilen miktarların yansı kadar nakit bulundurulabilir. Kasa fazlası T.C. Mer­kez Bankası, bulunmadığı yerlerde bu bankanın muhabiri bankaya Saymanlık adına açılan hesaba yatırılır. Ancak çeşitli nedenlerle, kasa fazlasının bankaya yatırılmasının mümkün ol­madığı hallerde, ertesi gün bankaya yatırılmak üzere, Sayman ve Veznedar tarafından müş­terek muhafaza altına alınır.

Bankadan yapılacak ödemeler için düzenlenen çekler İşletme Müdürü ve Sayman ta­rafından imzalanır.

Kasa mevcudunun kasa defterine uygunluğu her gün Sayman tarafından kontrol edile­rek kasa defteri veznedar ile birlikte imzalanarak kasa kapatılır.

Tahakkuk ve ödeme işlem ve belgelerinin tamamlanmasını bekleme­yecek kadar ivedi olan çeşitli işler için ita amirince görevlendirilen mutemetlere, her yıl Ge­nel Bütçe Kanunu ile tesbit edilen miktarları geçmemek üzere avans verilebilir.

Bir iş için verilen avans yalnız o iş için harcanır, ancak aynı mutemede ayrı ayrı işler için bütçe kanununda belirlenen tutan aşmamak şartıyla ve süresinde mahsup edilmek şartıy­la aynı bölümden veya başka bölümden avans verilebilir.

Her mutemet aldığı avanstan harcadığı tutarlara ilişkin kanıtlayıcı belgeleri en çok bir ay içinde saymana vermekle yükümlüdür. İşin tamamlanması halinde bu bir aylık sürenin bi­timini beklemeden kanıtlayıcı belgeleri saymanlığa vermek ve üzerinde kalan avans artığını nakden ödemek zorundadır. Mutemet aldığı avansı bu süre içerisinde, mali yılın son ayında aldığı avansları bir aylık süreye bakılmaksızın en geç mali yılın son günü tamamen kapatmak zorundadır.

Mali yılın bitimine kadar fiilen harcandığı halde belgeleri saymanlığa verilmeyen ve­ya belgeleri saymanlığa verilmesine rağmen mali yıl sonuna kadar saymanlıkça incelenme­mesi nedeniyle mahsubu yapılamayan avans tutarları bu sürede mahsup edilir. Mahsuba iliş­kin harcama belgelerinin avansın verildiği tarih ile en geç ait olduğu bütçe yılının son günü arasındaki bir tarihi taşıması gerekir. Avans artıkları bu süre sonunda mutlaka tahsil edilir.

Süresinde kapatılmayan avanslar, sorumlulardan 21.7.1953 tarih ve 6183 sayılı Am­me Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre gecikme zammı alınarak tahsil edilir.

Avans miktarını aşan masraflar için, saymanın göstereceği lüzuma ve ita amirinin onayına dayanılarak, saymanlığın cari hesabının bulunduğu banka nezdinde mu­temet adına kredi açılır.

Adına kredi açılan mutemet, bu krediden kendi adına ödeme emri düzenleyerek para alamaz. Banka, mutemet tarafından düzenlenen ödeme emirleri uyarınca, istihkak sahibine doğrudan doğruya ödeme yapar.

Adına kredi açılan mutemet harcama yapıldığında artan paranın iadesi için Bankaya ödeme emri düzenleyerek talimat vermek zorundadır. Aynı şekilde kredi konusu ortadan kalktığında mutemet krediyi iptal ettirmek mecburiyetindedir.

Bu görevlerin mutemetçe yerine getirilmemesi halinde, saymanlıkça Bankaya talimat verilerek açılan kredi, saymanlığın Banka cari hesabına aktarılır. .

Adına kredi açılan mutemedin herhangi bir sebeple bu görevden ayrılması halinde, bi­rinci fıkrada belirtilen esaslara göre kredi yeni mutemet adına aktarılır.

Her mutemet, adına açılan krediye ait harcama belgelerini en çok üç ay içinde Say­manlığa vermek zorundadır. Bu süre dolduğu halde verilmeyen harcama belgeleri ita amiri kanalıyla mutemetten alınır.

Adına kredi açılan ve kredinin mahsubu konusunda gerekli işlemleri süresinde yap­mayan mutemetler adına bir daha kredi açılmaz.

Döner Sermaye İşletmelerinin ambarları, her mali yılın sonunda ita amirlerince görevlendirilecek bir komisyon tarafından sayılır ve sayım sonuçlan cetvellere yazılır. Ambar noksanı, normal fireler gözönünde tutularak tesbit edilir. Ambar fazlası gelir kaydedilir. Ambar memurları ve ayniyat memurları ambar işlemlerinden dolayı müteselsilen sorumludur.

Sayman, veznedar, ambar memuru, ayniyat memuru, satınalma memu­ru gibi para ve mal işleri ile görevli memurlar arasındaki devir-teslim işlemlerinde, Maliye Ba­kanlığınca çıkarılacak yönetmelik ve tebliğ hükümleri, devir-teslim süreleri yönünden de 12.11.1974 tarih ve 7/9044 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe giren "Devlet Memur­larının Çekilmelerinde Devir ve Teslim Süreleri Hakkında Yönetmelik" hükümleri uygulanır.

Hesap dönemini izleyen iki ay içinde 832 sayılı Sayıştay Kanunu'nun 40 inci maddesi gereğince hazırlanan cetvel, belge ve defterler denetim için Sayıştay Başkan­lığına, bilanço ve eklerinin birer örnekleri de aynı süre içinde İdari ve Mali İşler Dairesine gönderilir.

İdari ve Mali İşler Dairesince, döner sermayeli kuruluşlardan alınan bilanço ve ekle­rine göre hazırlanacak olan konsolide bilanço, mali yılın bitiminden itibaren dört ay içinde Sayıştay Başkanlığı ve Maliye Bakanlığına gönderilir.

Satınalma Komisyonu mali işlerle görevli İşletme Müdür Yardımcısı başkanlığında döner sermaye saymanı ile satınalma memuru, bunlar bulunmadığı zaman tev­kil edecekleri birer yetkili temsilciden teşekkül eder.

Satınalma usul ve esasları:

maddesi için tesbit edilen miktara kadar olan işler, satın alma memurunca doğrudan doğruya

yapılır ve o işe ait faturalar satın almadan sonra ita amirinin onayına sunulur.

komisyon karan ve ita amirinin onayı ile yapılır.

yonunca yapılır. Komisyon kararları ita amirinin onayına sunulur.

yon karan ve Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanının onayı ile yapılır.

39 uncu madde hükmü dışındaki alım, satım ve ihale işleri 15.6.1984 tarih ve 84/8213 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe giren "Döner Sermayeli Kuru­luşlar İhale Yönetmeliği" hükümlerine göre yapılır.

İşletmede tutulacak defterler ve muhasebe kayıtlan, Maliye Bakanlı­ğınca çıkarılacak Yönetmelik ve Tebliğ hükümlerine uyulmak suretiyle Tekdüzen Muhasebe Sistemine göre tutulur.

İşletmeler bünyelerinde uygun bir yeri Diplomatik Klüp şeklinde dü­zenleyebilirler. Bu klüplerden, Türkiye'de bulunan yabancı diplomatik temsilcilik mensupları ile yüksek düzeydeki mülki ve askeri erkan ve Devlet protokolünde yer alanlar dahil olmak üzere, Bakanlıkça belirlenecek kişiler yararlanır.

Bu Yönetmelikle, 11 Mart 1985 tarihli ve 18691 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Konuk Evleri Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği ek ve değişik­likleri ile birlikte yürürlükten kaldırılmıştır.

Maliye Bakanlığı ile Sayıştay'ın görüşü alınarak hazırlanan bu Yönet­melik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Yönetmelik hükümlerini Dışişleri Bakanı yürütür.