ASKERİ ADALET TEFTİŞ KURULU YÖNETMELİĞİ

Milli Savunma Bakanlığı Askeri Adalet Teftiş Kurulunun kuruluşu, gorev, yetki ve hizmetlerinin ne şekilde yurutuleceği bu yonetmelikte belirtilmiştir.

İ KİNCİ BÖLÜM

Kurulu ş

Milli Savunma Bakanlığı Askeri Adalet Teftiş Kurulu, mufettiş sıfat ve yetkisini taşıyan bir başkanın yonetimi altında aynı sıfat ve yetkiyi taşıyan bir başkan yardımcısı ile yeteri kadar mufettişten kurulur.

Kurulun yazı ve hesap işlerini goren yeteri kadar subay, memur ve daktilodan murekkep bir burosu bulunur.

Kurulun, kuruluş ve kadroları teşkilatında gosterilir.

Askeri Adalet Teftiş Kurulu Milli Savunma Bakanlığına bağlı olup, merkezi Ankara'dır.

Ü ÇÜNCÜ BÖLÜM

M ufettişlerin nitelikleri

Askeri Adalet Mufettişliklerine atanacaklarda aşağıdaki nitelikler aranır:

a. Üst subay rutbesinde askeri hakim olmak,

b. Askeri niteliklerine ait sicil notları ile mesleki sicil notları elverişli olmak,

c. Sağlık durumu her iklim ve rakımda gorev yapmağa ve her çeşit araçta yolculuğa elverişli bulunmak,

d. Hizmetin gereklerine uygun tecrubeyi haiz bulunmak,

Askeri Adalet Teftiş Kurulu Başkanı, yukarıdaki maddenin b, c ve d bentlerinde yazılı nitelikleri haiz olan general-amiral ve mufettişlik gorevini yapmış ust subay rutbesindeki askeri hakim subaylar arasından atanır.

D ÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Tefti ş kurulunun gorev ve yetkileri

Askeri Adalet Teftiş Kurulu;

a. Askeri mahkeme kalemleri ile askeri savcılıkları ve kalemlerini, adli muşavirlik hizmetlerini; askeri ceza ve tutukevlerini, 16/6/1964 tarihli ve 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulu ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkındaki Kanunun 36 ncı maddesi gereğince disiplin mahkemeleri ile disiplin subaylıklarını, disiplin ceza ve tutuk evlerini, Milli Savunma Bakanı adına teftiş ve murakabe etmekle,

b. (De ğişik: RG-8/9/1989-20276) 26/10/1963 tarihli ve 357 sayılı Askeri Hakimler Kanununun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının 3562 sayılı Kanunla değişik (A) bendi gereğince, Askeri Savcılık, Adli Muşavirlik ve disiplin subaylığı gorevinde bulunan hakim sınıfından subaylar hakkında (EK-1)'deki belgeye uygun olarak mesleki sicil notu vermekle,

c. Kanunun belirttiği hallerde soruşturma yapmakla,

d. (De ğişik: RG-7/5/1991-20864) Her teftiş yılı sonunda genel olarak askeri yargı hizmetlerini en iyi şekilde yurutulmesini sağlamak amacı ile mevzuat ve uygulamadaki hata ve noksanları olaylara dayanarak açıklayıp bunların giderilmesi çarelerini de kapsayan raporlar vermekle,

e. (Ek: RG-8/9/1989-20276) (De ğişik: RG-7/5/1991-20864) 26/10/1963 tarihli ve 357 sayılı Askeri Hakimler Kanununun 13 ncu maddesinin (B) fıkrasının (3) numaralı bendine 3562 sayılı Kanunla eklenen (E) alt bendi uyarınca, denetimleri sırasında inceledikleri belgelere ve gozlemlerine dayanarak general ve amiraller hariç, askeri hakim, askeri savcı, adli muşavir ve askeri hakim sınıfından olan disiplin subayları ile yardımcıları hakkında (EK-2), (EK-3) ve (EK-4)' deki belgelere uygun olarak hal kağıdı duzenlemekle,

yetkili ve gorevlidir.

Teftiş kurulu Başkanı;

a. (De ğişik: RG-26/5/1999-23706) Yıllık teftiş programını hazırlamak ve Milli Savunma Bakanı veya yetkili kıldığı makamın onayına sunmakla,

b. Mufettişlerin çalışma şeklini ve faaliyetlerini kontrol etmekle,

c. Mufettişlerin resmi yazışmalarını, hak etme ve yonetim işlerini yurutmekle,

d. Mufettişler tarafından verilen çalışma programlarının yıllık teftiş programları ile uygunluğunu sağlamakla,

e. (De ğişik: RG-26/5/1999-23706) Mufettişlerin teftiş raporlarını inceleyerek esas ve usul yonlerinden eksikliği varsa tamamlattırmak ve hukuki gereklerini belirterek Milli Savunma Bakanına veya yetkili kıldığı makama sunmakla,

f. Mufettişlerin duzenledikleri mesleki sicil notlarının Subay Sicil Yonetmeliğinde belirtilen usul ve esaslara uygunluğunu sağlamakla,

g. (De ğişik: RG-26/5/1999-23706) Mufettişlerin genel raporlarında belirtilen hususları ozetleyip kendi goruşlerini de katarak raporunu Milli Savunma Bakanına veya yetkili kıldığı makama sunmakla,

h. Milli Savunma Bakanı tarafından verilecek emir uzerine 9 ncu maddede belirtilen hizmetleri yapmakla,

i. Yururlukte bulunan mevzuat hukumlerinin gerektirdiği sair hizmetleri yapmakla, yetkili ve gorevlidir.

Teftiş Kurulu Başkan Yardımcısı;

a. Başkanlığın yonetim hizmetlerinde Başkana yardımcı olmakla,

b. Başkanın merkezden ayrı bulunduğu veya gorevinde bulunmadığı zamanlarda Başkana vekalet etmekle,

c. 9 uncu madde gereğince kendisine verilen hizmetleri yapmakla, yetkili ve gorevlidir.

Mufettişler 6 ncı maddede belirtilen teftiş, murakabe ve soruşturma işlerini yapmak ve raporlarını duzenlemek ve mesleki sicil notlarını vermekle gorevlidir.

Mufettişler;

a. Teftiş ve soruşturma ile ilgili her turlu evrak, defter ve dosyaları hesap, belge, kayıt, kasa, para ve para hukmundeki evrak ve senetleri gormeğe, saymağa ve incelemeğe,

b. Soruşturma amacı ile gerekli gordukleri kişileri usulune gore yeminli veya yeminsiz dinlemeğe, gereken bilgileri ve subut delillerini komutanlıklardan, askeri kurum amirliklerinden ve butun devlet organlariyle gerçek ve tuzel kişilerden doğrudan doğruya istemeğe,

c. Soruşturma sırasında arama, tutuklama ve diğer tedbirler hakkında karar verilmesi için en yakın askeri mahkeme ve diğer yargı organlarından istemde bulunmağa,

d. İnceledikleri her turlu evrak, defter ve dosyaların luzumu halinde tasdikli orneklerini ve tasdikli fotoğraflarını almağa ve kanunlara gore suç sayılan eylemlere ilişkin olanları kovuşturmaya yetkili merci işe el koyuncaya kadar suç delillerini tahrip edilmekten ve ortadan kaldırmaktan korumak için gerekli tedbirleri almağa,

e. Hakkında soruşturma yapılan kişinin gorevine devamının soruşturmanın selametine yahut yargı erkinin nufuz ve itibarına zarar vereceğine kanaat getirirse geçici olarak işten el çektirilmesi hususunda Milli Savunma Bakanından istemde bulunmağa,

Yetkilidir.

Kurulun kayıt, karteks, zabıt, yazı işleri ve mutemetlik gibi hizmetleri Kurul Başkanının emrindeki idari personel aracılığıyla yurutulur.

BE ŞİNCİ BÖLÜM

Raporlar

Her teftiş ve soruşturma sonucu bir rapora bağlanır.

Teftiş raporları esas bakımından yururlukteki hukumlere aykırı olduğu kanısına varılan hususları kapsar. Olağanustu gorulen olumlu işler de rapora yazılır.

Raporlar, kısa, açık ve kesin bir ifade ile yazılır ve en kısa zamanda Bakanlığa gonderilir.

Raporlar konularına gore dort çeşittir:

a. Teftiş raporları : Yıllık programa gore yapılan teftişler sonunda duzenlenen raporlardır.

b. Ani teftiş raporları : Milli Savunma Bakanının vereceği belirli konular hakkında yapılan teftişler sonucunda duzenlenen raporlardır.

c. Soruşturma raporları: Askeri hakimler ve askeri savcılar ile yardımcılarının, adli muşavirlerin, Askeri Adalet İşleri Başkanlığı ile Askeri Adalet Teftiş Kurulu Başkanlığı kadrolarında bulunan askeri hakimlerin gorevlerinden dolayı veya gorevleri sırasında işledikleri suçlar veya sıfat ve gorevlerinin gereklerine uymayan hal ve eylemleri yahut askeri yargıya tabi şahsi suçları hakkında, yapılan soruşturma sonucunda duzenlenen raporlardır.

d. Genel rapor : 6 ncı maddenin (d) ve 7 nci maddenin (g) bendlerinde belirtilen raporlardır.

ALTINCI B ÖLÜM

Y onetim

Mufettişlere teftiş ve soruşturma yapmaları için Milli Savunma Bakanı gorev verir. Kurul Başkanı da Bakanın verdiği yetkiye dayanarak teftiş konusunda mufettişlere gorev verebilir.

Teftişi yapılacak askeri mahkeme kalemlerinin, askeri savcılıklar ve kalemlerinin, adli muşavirlik hizmetlerinin, askeri ceza ve tutuk evlerinin, disiplin mahkemeleri ile disiplin subaylıklarının ve disiplin ceza ve tutuk evlerinin adları ile teftiş suresi, her yıl başında hazırlanan ve Milli Savunma Bakanı tarafından onaylanan teftiş programlarında gosterilir. Programın uygulanması hususunda Kurul Başkanına tanınan ozel yetkiler de belirtilir.

Programın hazırlanmasında; disiplin mahkemeleri ile disiplin ceza ve tutuk evlerinde kurulma, kaldırılma ve konuş gibi hususlarda bir değişiklik yapılmış olup olmadığı bakımdan Genelkurmay Başkanlığından bilgi alınır.

Programın uygulanmasında mufettişlerin gorevlendirilmesi; teftiş edilecek yerlerin sırası, mufettiş mevcudu, odenek durumu ve teftiş edileceklerin kıdemleri gozonunde bulundurularak Kurul Başkanı tarafından tespit edilir.

Mufettiş mevcudu programın aynen uygulanmasına elverişli bulunmadığı hallerde, onemli gorulen yerlerin teftişi one alınır.

Mufettişin gorev sırasında, hava değişimi veya on gunden fazla hastalanma, istirahat alma ve ozru sebebiyle kendisine izin verilmesi gibi hallerde geri kalan yerlerin teftişleri mufettiş mevcudu hizmete yeterli olduğu zaman yaptırılır.

Mufettişler başladıkları teftiş işlerini ara vermeden sonuçlandırmak zorundadırlar. Kurulma, kaldırılma ve konuş değişikliği gibi hallerde teftiş hizmetlerinin ne şekilde yapılacağı Milli Savunma Bakanı tarafından belirtilir.

Grup halinde yapılan teftiş ve soruşturmalara rutbe ve kıdemce ust bulunan mufettiş, gruptaki mufettişlerin çalışmalarını duzenler, gozetir ve teftiş ve soruşturmanın belirli sure içinde tamamlanmasını sağlar.

Mufettişliğe yeni atananlar, hizmetin gereklerine uyabilmeleri için bir teftiş donemi veya gerektiğinde birkaç teftiş donemi tecrubeli bir mufettişe refakat ettirilirler.

İ KİNCİ KISIM

Tefti ş

B İRİNCİ BÖLÜM

Askeri Savc ılık ve Kalemlerinin Teftişi

a. Bir onceki yıla ait teftiş raporlarında tenkit edilen hatalı, eksik veya gecikmeli işlemlerin duzeltilmiş ve işleme alınmış olup olmadığı,

b. Milli Savunma Bakanlığı; Genelkurmay Başkanlığı ve diğer yetkili mercilerden alınan emirlerin yerine getirilip getirilmediği,

İncelenir.

Teftişi yapılan yıl içinde gelen dosya ile bir onceki yıldan devredilen dosya miktarı ve toplam o yıl içinde karar çeşitlerine gore sonuçlandırılan ve ertesi yıla devredilen dosya miktarı ve verimlilik oranı ve bunları hangi savcı ve yardımcısının kovuşturmuş ve sonuçlandırmış olduğu, devredilen dosyalarda kanuni ve zorunlu sebepler dışında gecikme olup olmadığı ve gecikmeli dosyalar ile teftiş sırasında mevcut olmayan dosyaların esas numaraları ve hangi sanığa ait oldukları ve bu dosyaların mevcut olmama sebepleri tespit edilir.

Soruşturmayı sonuçlandıran her çeşit kararlarda ceza mevzuatına ve yargılama usulunun esaslı kurallarına aykırı gorulenler tenkit edilir ve bunların hangi savcı veya yardımcısına ait olduğu gosterilir.

Yargıtaydan geçmeden kesinleşen hukumlere ait dosyalardaki iddianamelerin mevzuata uygunluk derecesi, kanuni ve zorunlu sebepler dışında duruşmanın tehir ve talikine sebebiyet verilip verilmediği, duruşmadaki istem ve esas hakkındaki duşuncelerin yerinde olup olmadığı ve temyizi gereken kararların temyiz edilmemesi hususları incelenir ve ayrıca, yazılı emirle bozulması gereken hukumler var ise tespit edilir.

Askeri Yargıtay Başsavcılığına veya ilgili diğer mercilere gonderilmesi gereken dosyaların zamanında gonderilip gonderilmediğine bakılır.

Arama, yakalama, tutuklama, salıverme, zabt, bilirkişi, keşif, otopsi işlemlerinde kanuna uygun olarak ve suresinde işlem yapılıp yapılmadığı, soruşturmanın veya duruşmanın geçici olarak tatili kararına bağlanan, dosyalardaki işlemlerin takip edilip edilmediği araştırılır.

Yargılama usulune ait işlemlerde;

a. Gaiplere ait kanun hukumlerinin uygulanmasında kanuna aykırı veya gecikmeli işlemlerin bulunup bulunmadığı,

b. Suçlardan doğan Hazineye ilişkin zararları tespit ve iddianameye yazarak askeri mahkemelerde koğuşturulup koğuşturulmadığı ve duruşmada esas hakkındaki mutalaasında bu hususta istemde bulunup bulunmadığı, Hazine zararlarına ilişkin hatalı kararlarda kanun yollarına muracaat etmediği ve kesinleşmiş hukumlerdeki Hazine haklarının kanun hukumlerine gore koğuşturup koğuşturulmadığı, kovuşturmaya yer olmadığı veya beraet kararları ile kamu davasının duşmesi kararlarındaki Hazine zararlarının kovuşturulması ile ilgili evrakın zamanında ilgili maliye dairelerine gonderilip gonderilmediği,

c. Damga Vergisi Kanunu ve Harçlar Kanununa ilişkin işlemlerin yapılıp yapılmadığı,

d. İstinabe talimatının yerine getirilmesinde gecikme olup olmadığı,

e. Hukum ve kararların yerine getirilmesi işlemlerinin kanuna gore ve zamanında yapılıp yapılmadığı,

f. Ertesi yıla devreden veya o yıl içinde sonuçlandırılıp da gecikmeli olan dosyaların devrinin veya geciktirilmesinin kanuni veya zorunlu sebeplere dayanıp dayanmadığı,

g. Kanunda gosterilen hallerde askeri mahkeme kararlarına itiraz ile askeri mahkemelerden verilen ve kanuna aşikar surette aykırı gorulen hukumlerin temyiz edilip edilmediği,

İncelenir ve noksan işlemlerin hangi savcı ve savcı yardımcısına ait olduğu tespit edilir.

a. Subay, astsubay, askeri memur ve sivil memurlar hakkındaki iddianame ve hukum suretleri ile ozetlerinin Milli Savunma Bakanlığına, Jandarma Genel Komutanlığına ve ilgili Kuvvet Komutanlıklarına gonderilmesinde gecikme olup olmadığı,

b. Adli Sicil Kanunu ve Yonetmeliği hukumlerine riayet edilip edilmediği,

c. Askeri hakimler ile askeri savcılar ile yardımcılarının ve mahkeme ve savcılık kalemleri personelinin kadro ve mevcutlarının ve bunların odaları ile mahkeme salonunun hizmet icaplarına uygun olup olmadığı, değilse sebepleri,

d. Askeri savcılık kararlarının ve iddianamelerinin birer nushalarının ayrı dosyalar içinde tarih ve numara sırasına gore eksiksiz olarak saklanıp saklanmadığı,

e. Yonetmeliğine gore evrak kayıt, zimmet, askeri savcılık esas, zaptolunan eşya, ilamat ve istinabe defterlerinin duzenli şekilde tutulup tutulmadığı,

f. Adli istatistik cetvellerinin doğru yapılıp yapılmadığı ve zamanında gonderilip gonderilmediği,

g. Adli ve idari tamimler ve emirler dosyası ile devir ve teslim çizelgelerinin duzenli şekilde tutulup tutulmadığı,

h. İşi biten dosyalar hakkında, arşiv talimatı hukumlerine gore işlem yapılıp yapılmadığı,

i. Demirbaş kitap ve yayınlar ile buro malzemelerinin yeterli olup olmadığı ve bunların demirbaş kayıtlarının duzenli şekilde tutulup tutulmadığı,

j. Yonetmeliğine gore askeri ceza ve tutuk evinin askeri savcılıkca yapılması gereken denetlemesinin yapılıp yapılmadığı,

k. Başkatip tarafından saklanan, zapt olunmuş eşya, para ve para hukmundeki evrak ve senetlerin defter kayıtlarına gore tamam olup olmadığı, bu defter sıra numarası ile dosya esas numarasının ve sanığın kimliğinin ve eşyanın niteliğinin eşyaya bağlı etikette yazılı olup olmadığı ve bunların niteliğini kaybetmeyecek şekilde saklanıp saklanmadığı

ı. Kalem işlerinin duzenli şekilde yurutulup yurutulmediği,

m. Genel hukumlere ve Askeri Mahkemelerle Askeri Savcılıklar Kalem Teşkilatı ve Personelin Gorev ve Sorumlulukları hakkındaki Yonetmelik hukumlerine gore yapılmış gerekli sair işlemlerin yapılıp yapılmadığı,

İncelenir.

İ KİNCİ BÖLÜM

Askeri Mahkeme Kalemlerinin Tefti şi

a. Bir onceki yıla ait teftiş raporlarında tenkit edilen hatalı, eksik veya gecikmeli işlemlerin duzeltilmiş ve işleme alınmış olup olmadığı,

b. Milli Savunma Bakanlığı ve diğer yetkili mercilerden alınan yonetim işleri ile ilgili emirlerin yerine getirilip getirilmediği,

İncelenir.

Teftişi yapılan yıl içinde gelen dosya ile bir onceki yıldan devredilen dosya miktarı ve toplamı o yıl içinde karar çeşitlerine gore sonuçlandırılan ve ertesi yıla devredilen dosya miktarı ile teftiş sırasında mevcut olmayan dosyaların esas numaraları ve hangi sanığa ait oldukları ve bu dosyaların mevcut olmama sebepleri tespit edilir.

a. Bir onceki yıla ait teftiş raporlarında tenkit edilen hatalı, eksik veya gecikmeli işlemlerin duzeltilmiş ve işleme alınmış olup olmadığı,

b. Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve yetkili diğer mercilerden alınan emirlerin yerine getirilip getirilmediği,

İncelenir.

Teftişi yapılan yıl içinde gelen dosya ile bir onceki yıldan devredilen dosya miktarı ve toplamı o yıl içinde sonuçlandırılan ve ertesi yıla devredilen iş miktarı, devredilen dosyalarda kanuni ve zorunlu sebepler dışında gecikme olup olmadığı ve gecikmeli dosyalar ile teftiş sırasında mevcut olmayan dosyaların numaraları ve hangi sanığa ait oldukları ve bu dosyaların mevcut olmama sebepleri tespit edilir.

a. Komutanlıkça adli muşavirliğe verilen suç evrakının evrak kayıt defterine geçirilip geçirilmediği,

b. Suç evrakının zamanında komutana sunulup sunulmadığı,

c. Suç evrakının yetkili yere gonderilmesinde hatalı veya gecikmeli işlem yapılıp yapılmadığı,

d. İtiraz, temyiz istemi, asker kişiler hakkındaki hukumlerin yerine getirilmesi ile ilgili işlemlerin usulune gore zamanında yapılıp yapılmadığı,

e. Komutan veya askeri kurum amirinin suçun nev'ine ve sanığın açık kimliğini kapsayan soruşturma açılması emirlerinin, bir dosyada saklanıp saklanmadığı,

İncelenir.

a. Yonetmeliğine gore evrak kayıt ve zimmet defterlerinin usulune gore tutulup tutulmadığı,

b. İtiraz, temyiz istemi, asker kişiler hakkındaki hukumlerin yerine getirilmesi ile ilgili işlemlerin ve diğer işlemlere ait yazıların dosyalarında saklanıp saklanmadığı,

c. 1111 sayılı Askerlik Kanununun 61 nci maddesine gore duzenlenen vekaletnamelerin birer nushasının tarih ve numara sırasına gore ayrı dosyada saklanıp saklanmadığı ve bu vekaletnamelerin kanuna ve ozel talimatına uygun şekilde duzenlenip duzenlenmediği;

d. Adli ve idari tamimler ve emirler dosyaları ile devir ve teslim çizelgelerinin duzenli şekilde tutulup tutulmadığı,

e. Demirbaş kitap ve yayınların duzenli şekilde bulunup bulunmadığı ve bunların demirbaş kayıtlarının usulune gore tutulup tutulmadığı,

f. Yonetmeliğine gore askeri ceza ve tutuk evinin adli muşavirlikçe yapılması gereken denetlemesinin yapılıp yapılmadığı,

g. Adli muşavirlik kadrosunun ve mevcut personeli ile buro malzemesinin hizmete yeterli olup olmadığı,

İncelenir.

D ÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Disiplin Mahkemeleri ile Disiplin Subayl ıklarının ve Kalemlerinin Teftişi

Teftişi yapılan yıl içinde nezdinde disiplin mahkemesi bulunan kıta komutanı veya askeri kurum amirinin ve disiplin subayının kimler olduğu ve bu gorevde ne kadar sure bulundukları ve teftiş sırasında disiplin subaylığı gorevinde kimin bulunduğu, tespit edilir.

a. Bir onceki yıla ait teftiş raporlarında tenkit edilen hatalı, eksik veya gecikmeli işlemlerin duzeltilmiş ve işleme alınmış olup olmadığı,

b. Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve yetkili diğer mercilerden alınan emirlerin yerine getirilip getirilmediği,

İncelenir.

Teftişi yapılan yıl içinde disiplin subaylığı ve disiplin mahkemesine gelen dosya ile bir onceki yıldan devredilen dosya miktarı ve toplamı o yıl içinde sonuçlandırılan ve ertesi yıla devredilen dosya miktarı ve verimlilik oranı, devreden dosyalarda kanuni ve zorunlu sebepler dışında gecikme bulunup bulunmadığı, gecikmeli dosyalar ile teftiş sırasında mevcut olmayanların esas numaraları ve hangi sanığa ait oldukları ve dosyaların mevcut olmama sebepleri tespit edilir.

Soruşturmayı sonuçlandıran her çeşit kararlarda ceza mevzuatına ve yargılama usulunun esaslı kurallarına aykırı gorulenler tenkit edilir ve bunların hangi disiplin subayına ait olduğu tespit edilir.

24, 25, 26, 27 ve 28 inci maddeler ile 31 inci madde hukumlerinden disiplin mahkemelerine uygulanması gereken hususların disiplin subaylığınca yerine getirilip getirilmediği incelenir ve noksan işlemlerin hangi disiplin subayına ait olduğu tespit edilir.

BE ŞİNCİ BÖLÜM

Askeri Ceza ve Tutuk Evleri ile Disiplin Ceza ve Tutuk Evlerinin Tefti şi

Askeri ceza ve tutuk evleri ile disiplin ceza ve tutuk evlerinin mevzuat hukumlerine ve hizmetin gereklerine uygun şekilde yonetilip yonetilmediği incelenir.

Ü ÇÜNCÜ KISIM

Soru şturma

B İRİNCİ BÖLÜM

Genel esaslar

Soruşturma, kanununun belirttiği hallerde askeri adalet mufettişlerince yapılır.

Soruşturmayı yapacak mufettiş Milli Savunma Bakanı tarafından gorevlendirilir.

Soruşturma yapacak mufettişlerin hakkında soruşturma yapılacak askeri hakimlerden kıdemli olmaları gereklidir.

Zorunlu hallerde bu gorev en kıdemli Askeri Adalet Mufettişi tarafından yerine getirilir.

(Değişik: RG-26/5/1999-23706)

Soruşturma, suçun işlendiği ve suç delillerinin bulunduğu yerde yapılır. Soruşturmanın esasını etkilemeyecek tanıkların ve delillerin soruşturma yerinden başka bir yerde bulunması durumunda, soruşturmayı yapan mufettişin gerek gormesi halinde tanık ifadeleri, Askeri Savcılar veya Askeri Savcı bulunmayan yerlerde Cumhuriyet Savcıları tarafından alınır, delillerin toplanması ilgili adli ve idari makamlardan istenir.

İ KİNCİ BÖLÜM

Soru şturma usulu

Mufettişler, soruşturmalarını, Askeri Hakimler Kanunu ile Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulu Kanununun usul kurallarına gore yaparlar.

Mufettişler yaptıkları soruşturma sonucunda bir soruşturma raporu yazarlar ve dosyayı dizi pusulasına bağlı olarak gizli bir yazı ile Milli Savunma Bakanlığına gonderirler.

Raporda, soruşturmaya hangi emirle başlandığı, suçun mahiyeti, işleniş şekli ve tarihi, suç delilleri ve bunların ozeti ve soruşturma dosyasındaki sıra numaraları yazılır.

Raporun sonunda olay ozetlenir. Suç teşkil eden ve etmeyen eylemlerin neden ibaret bulunduğu ve kanuni unsurları ile delilleri, uygulanması gereken kanun madddeleri ve varsa hazine zararı ve miktarı gosterilir. Sonuç olarak soruşturma yapılan kişilerin eylemlerinden dolayı haklarında kovuşturma izni verilip verilmemesi hususundaki duşunce belirtilir.

Mufettiş, soruşturulan konu dışında askeri hakimin başka bir suç işlediğini de oğrenirse o suça ait delillerin kayıp olmasına mani tedbirleri alır ve durumu Milli Savunma Bakanlığına bildirir.

Askeri hakim hakkında yapılan soruşturma sırasında diğer kişilerin de suça iştirak ettikleri anlaşılırsa veya başkaları tarafından suçun işlendiği tespit edilirse durum gereğine gore kovuşturma yapmaya yetkili mercie ve Milli Savunma Bakanlığına bildirilir.

D ÖRDÜNCÜ KISIM

Ç eşitli Hukumler

Mufettişlere, fotoğraflı ve Milli Savunma Bakanı ile Teftiş Kurulu Başkanı tarafından imzalı, mufettiş tanıtma belgesi verilir.

Mufettişler istek halinde bu belgeleri ilgililere gostermek zorundadırlar.

Mufettişler teftiş ve soruşturma yaptıkları yerlerin komutan veya askeri kurum amirini ziyaret ederek gorevlerini bildirirler.

Mufettişler, teftişe çıkarken, programa gore teftiş edecekleri yerleri ve teftiş sıralarını gosterir bir iş cetveli yaparak Teftiş Kurulu Başkanlığına verirler ve gidecekleri yerleri hareket ve teftişe başladıkları tarihleri yazı veya telgrafla Teftiş Kurulu Başkanlığına bildirirler.

Mufettişler, sıra numaralı resmi muhurlerini, gorevi icabı teftiş yerlerinden aldıkları dosya, senet, evrak ve eşyayı başkalarının eline geçmeyecek şekilde saklamakla odevlidirler.

Mufettişler;

a. Teftiş ve soruşturma sırasında bulundukları yerlerden izinsiz ayrılamazlar.

b. Gorevleri icabı oğrendikleri gizli bilgileri açıklayamazlar.

c. Teftişi yapılanların yargı işlerine karışamazlar.

d. Belirli bir donemdeki işlerin teftiş edildiğini gosterme amacı ile yazılanlar dışında; incelemek uzere aldıkları defter ve kağıtlara yazı yazamazlar ve duzeltme yapamazlar.

e. Teftişle ilgili personelin, Turk geleneklerine gore kabul edilmesi hoş karşılanmayan ikramları dışındaki ikramlarını kabul edemezler, bunlardan alışveriş yapamazlar, ariyet, hediye ve borç alamazlar ve evlerinde misafir kalamazlar.

Mufettişler teftiş ve soruşturma hizmetini gereği gibi yurutulebilmesi için, komutan, askeri kurum amiri, askeri savcı ve adli muşavirden memur, daktilo makinesi ve luzum goreceği diğer araç ve gereçleri isteyebilirler.

Mufettişler, kendilerine gelen yazıların ve kendileri tarafından yazılan yazı ve raporların kaydına mahsus bir defter ile imza karşılığında verdikleri veya gonderdikleri her çeşit evrak için bir zimmet defteri tutarlar.

Yazışma; ivedi olmayan işlerde yazı ile gizli olmayan ivedi işlerde telgraf ile yapılır.

Mufettişler, Milli Savunma Bakanlığına yazacakları yazıları Teftiş Kurulu Başkanlığına gonderirler.

Gizli olan yazılar mufettişler tarafından bizzat yazılır.

Mufettişler, yazışmalarında Turk Silahlı Kuvvetleri Yazı İşleri Talimatı hukumlerini uygularlar.

Mufettişler;

a. Genel emir ve yazıları,

b. Teftiş hizmetleri ile ilgili emir ve tebliğleri,

c. Teftiş raporlarının birer nushalarını ve gonderme yazılarının ikinci nushalarını,

d. Soruşturma raporlarının birer nushasını ve dosya gonderme yazısının ikinci nushasını, varsa adli ve idari mercilere yazdıkları yazıların ikinci nushalarını,

Saklamak uzere dort dosya tutarlar,

353 sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulu Kanununun 8/6/1972 gun ve 1596 sayılı Kanunla değişik 36 ncı maddesine dayanılarak hazırlanan bu Yonetmelik hukumleri, Resmi Gazete ile yayımı tarihinde yururluğe girer.

Bu Yonetmelik hukumlerini Milli Savunma Bakanı yurutur.

[Yonetmeliğin eklerini gormek için tıklayınız](7.5.5795%20ek.doc)