ARSA OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞINMAZ MAL İKTİSABI, SATIŞI, KİRAYA VERİLMESİ, DEVRİ, İNTİKALİ, TRAMPA ve İRTİFAK HAKKI TESİSİNE İLİŞKİN USUL ve ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK
Resmi Gazete Tarihi: 25 Haziran 2002 · Mevzuat No: 4479
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Ama ç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Ama ç ve Kapsam
Madde 1) Bu Yonetmelik, Arsa Ofisi Genel Mudurluğu tarafından taşınmaz malların bedelli veya bedelsiz iktisap şekillerini ve mulkiyetindeki taşınmaz malların, satış, devir, ilgililerine intikal, trampa ve kira ve irtifak hakkı tesisine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
Madde2) Bu Yonetmelik, 1164 sayılı Arsa Ofisi Kanununa dayanılarak hazırlanmıştır.
Tan ımlar
Madde 3) Bu Yonetmelikte geçen;
Kurul: Konut Yuksek Kurulunu,
Koordinasyon Kurulu: Konut Koordinasyon Kurulu,
Bakanlık: Arsa Ofisi Genel Mudurluğunun bağlı olduğu Bakanlığı,
Musteşarlık: Konut Musteşarlığını,
Genel Mudurluk: Arsa Ofisi Genel Mudurluğunu,
Hasılat Paylaşımı: Genel Mudurluğe ait taşınmaz mallar uzerinde, finansmanı kısmen veya tamamen kamu kurum ve kuruluşları yada gerçek ve tuzel kişiler tarafından temin edilerek uretilen altyapılı arsa, yapı ve tesislerin satışından elde edilecek kazancın paylaşımını,
Taşınmaz Mal Karşılığı Üretim: Genel Mudurluğe ait taşınmaz malların planlanması ve altyapı hizmetleri, kamu kurum ve kuruluşları yada gerçek ve tuzel kişilere yaptırılması halinde, bu hizmetlerin karşılığını arsa olarak verilmesini,
Tanzim Satışı: Onaylı 1/1000 olçekli imar planı bulunan veya imar uygulaması yapılarak arsa niteliği kazanan taşınmazların sınırlandırılmış belirli bir hedef kitleye yonelik olmak uzere ihale ile satışını,
Arazi: Onaylı 1/100 olçekli imar planı bulunmayan alanı,
Arsa: Onaylanmış 1/1000 olçekli planı bulunan alanı,
Yonetmelik: Bu Yonetmeliği,
ifade eder.
İ KİNCİ BÖLÜM
Arazi ve Arsa İşleri
Arazi ve Arsa Se çimi
Madde 4) Kalkınma plan hedefleri, ekonomik programlar, her olçekteki planlar, nufus hareketleri ve ekonomik gostergeler ile talepler goz onunde bulundurularak arazi ve arsa seçimi yapılır.
Arazi ve Arsa İktisabı
Madde 5) Arsa ve konut uretim alanları içersinde kalan veya bu alanlar dışında olmakla birlikte Genel Mudurluk amaçları için luzumlu olan arazi ve arsalar;
1664 sayılı Kanunun ek 4 uncu maddesine gore bedelsiz veya 7 inci maddesine gore bedelli devir yoluyla,
Satın alma, Kamulaştırma, Trampa ve benzeri yollarla,
sağlanır.
Ö nalım Hakkı
Madde 6) Genel Mudurluk, 1164 sayılı Kanun amaçlarında veya Konut Yuksek Kurulu kararları doğrultusunda kullanılmak uzere değerlendirmeyi ongorduğu ve sınırlandırmasını yaparak ilgili tapu mudurluklerine bildirmiş olduğu alanlardaki taşınmazların satış ve devirlerinde onalım hakkında sahiptir. Bu alanlardaki taşınmazların satış ve devirlerinde onalım hakkına sahiptir. Bu alanlardaki taşınmazların satış veya devirleri halinde bu durum tapu mudurlukleri tarafından 15 gun içinde Genel Mudurluğe bildirilir.
Tapu mudurluklerince yapılan bildirim uzerine, Genel Mudurluk, en geç 30 gun zarfında onalım hakkını kullanacağını bildirmediği, satış veya devire esas olan bedel ile her turlu harç masrafları peşin olarak malik adına yatırmadığı takdirde, onalım hakkını kullanmaktan vazgeçmiş sayılır. Bu halde, tapu mudurlukleri onalım hakkındaki şerhi resen kaldırmaya yetkilidir.
30 gunluk sure içinde odenmiş satış bedeli ile her turlu harç ve masrafların yatırılmasından sonra, tapu mudurluklerince resen eski satışın iptali ile Genel Mudurluk adına tescil işlemi yapılır.
Genel Mudurlukçe tapu kayıtlarına konulan onalım hakkı 10 yıl geçmekle sona erer.
Arazi ve Arsalar ın Maliyet Hesabı
Madde 7) Arazi ve arsaların Maliyet Hesabı;
Arazi ve arsanın iktisap bedeli ile bu iktisap dolayısıyla yapılan tum harcamalar,
Arazi ve arsaya ilişkin harita planlama ve imar uygulaması ile altyapı, yapı veya tesislerin projelendirilmesi ve yapımına ilişkin tum harcamalar,
Satış tarihine kadar odenmiş bulunan her turlu vergi, resim ve harçlar, toplamına, genel gider olarak % 5 eklenir. Bu tutara, satışta odenecek vergi resim ve harçlar ile 1050 sayılı Kanunun ek 9 uncu maddesi gereğince Hazineye odenmesi gereken miktar ilave edilerek maliyet tespit edilir.
Avans karşılığı iktisap olunan arazi ve arsalar için Genel Mudurluk kaynaklarından yapılan harcamalar, sarf yılı ve ayları itibarıyla Devlet İstatistik Enstitusunce belirlenecek Toptan Eşya Fiyat Endeksi ( TEFE) uygulanarak bulunacak değer maliyete eklenir.
Avans alınarak iktisap olunan taşınmazlara ilişkin olarak Genel Mudurluk aleyhine açılmış her turlu adli ve idari davalara ait odemeler ilgilisinden alınarak yapılmış ise, maliyet hesabına dahil edilmez.
Hazineden bedelsiz olarak alınan taşınmazların harca esas değeri, iktisap bedeli olarak kabul edilir. Maliyet, bu bedel esas alınarak hesaplanır.
Arazi ve Arsalar ın Satışı, Devri ve İntikali
Madde 8) Arazi ve Arsaların Satışı, Devri ve İntikali aşağıdaki şekilde yapılır;
Genel Mudurluk mulkiyetinde bulunan arazi ve arsaların satışı, devri ve intikali, bu Yonetmelik veya Arsa Ofisi Genel Mudurluğu İhale Yonetmeliği hukumlerine gore yapılır.
Kalkınma planları ve yıllık programlar ile bolgesel ve yerel şartlar goz onune alınarak, arazi ve arsaların, Yonetmeliğin 7 nci maddesine gore tespit edilecek maliyet bedeli veya kıymet takdiri uzerinden satışı, tanzim satışı ve devrine ilişkin usul ve esasları Merkez Komisyonu goruşune dayalı Genel Mudur onayı ile belirlenir.
Kıymet takdiri suretiyle tespit edilecek bedel, Yonetmeliğin 7 nci maddesine gore belirlenen maliyet bedelinden az ise, maliyet bedeli esas alınır.
Satışa çıkarılan Genel Mudurluk mulkiyetindeki arazi ve arsaların en az iki defa alıcı çıkmamışsa, bolgesel ve yerel şartlar değerlendirilerek satış bedeli yeniden tespit edilir.
Kamu tuzel kişiliğini haiz kuruluşlarla kamu kurumlarının talepleri oncelikle değerlendirilir. Bu kurum ve kuruluşlara, işin mahiyetine gore, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 30 ncu maddesine gore veya kıymet takdiri suretiyle satış yapılabilir.
Avans karşılığı iktisap olunan taşınmaz mallar, Yonetmeliğin 7 nci maddesine gore tespit edilecek bedel uzerinden, ihale edilmeden ilgililerine doğrudan satılarak intikal ettirilir. Alınan avans satış bedelinden mahsup edilir.
Genel Mudurluk gerekirse hasılat paylaşımı, arsa arazi karşılığı uretim veya finansmanına katılarak ortak uygulama modelleri kullanmak suretiyle altyapılı arsa uretimi yaptırabilir.
1164 sayılı Kanunun ek 4 ncu maddesine gore iktisap edilmiş olan taşınmaz mallar kıymet takdiri yapılmadan maliyet bedeli uzerinden toplu konut uygulamaları için Toplu Konut İdaresi Başkanlığına verilebilir.
Kanunlar ile kalkınma planları ve yıllık programlar ile Bakanlar Kurulu Kararlarında ongorulen oncelikler dikkate alınarak 1164 sayılı Kanunun ek 4 uncu maddesine gore alınan arazilerin, olduğu gibi veya arsa, altyapılı arsa olarak uretildikten sonra belli bir sektor veya yorenin gelişmesini desteklemek amacıyla ozel amaçlı satış veya devri Bakanlar Kurulu veya Konut Yuksek Kurulu Kararı ile yapılabilir.
Genel Mudurluk Merkez Komisyonunca uygun gorulecek projelerin gerçekleştirilmesi veya arazi arsaların değerlendirilmesi amacıyla; mulkiyetindeki taşınmaz malların satışında bedelin % 25fi peşin, kalanı beş yıldan fazla olmamak kaydıyla vadeli satış yapabilir. 1164 sayılı Arsa Ofisi Kanunun Ek 4 euncu maddesine gore bedelsiz elde edilecek taşınmaz malların satış ve devirlerinde bedelin % 10fu peşin alınmak uzere vadeli satış yapılabilir. Vade suresi on yıldan fazla olamaz.
Vadeli satışlarda her yılın Ocak ve Temmuz aylarında belirlenen bir onceki 6 aylık memur maaş artış oranı ve Devlet İstatistik Enstitusu tarafından Turkiye geneli için belirlenen Toptan Eşya Fiyat Endeksi ( TEFE) değerlerinden duşuk olanı uygulanır.
Vadeli satışlarda, bedelin odenmesi ve surenin tespiti sozleşmeye bağlanır. Genel Mudurlukçe kabul edilecek yeterli teminatın sağlanması halinde, taşınmaz rehini tesis edilmeyebilir.
Arazi ve Arsalar ın Kiraya Verilmesi
Madde 9) Genel Mudurluk mulkiyetindeki taşınmaz malları ihale ile kiraya verebilir.
İlk yıl kira bedeli ihale bedelidir. Takip eden yıllar kira bedelleri, onceki yıl kira bedelinin Devlet İstatistik Enstitusunce belirlenecek Toptan Eşya Fiyat Endeksi ( TEFE) oranında artırılır.
Kiraya verilecek taşınmaz malların kira suresi 5 yıldan fazla olamaz. Ancak Genel Mudurluk kira suresini beşer yıllık donemler itibariyle uç defa uzatabilir. Uzatma halinde, kira bedeli gunun şartlarına gore Genel Mudurlukçe yeniden belirlenir.
Kiralana yerin, sozleşme suresinin bitimi veya herhangi bir nedenle tahliyesi halinde, sozleşmede aksine bir hukum bulunmadıkça taşınmaz uzerinde kiracı tarafından yapılmış olan yapılar yıkılarak esli haliyle teslim edilir. Aksi halde, taşınmazın eski haline getirilmesi için yapılan masraflar % 25 fazlasıyla kiracıdan alınır. Ancak Genel Mudurlukçe istenildiği takdirde bu yapılar bedelsiz olarak terk edilir ve kiracı bundan dolayı bir hak iddia edemez.
Kira suresi içinde kiracının kiralana yeri başkasına devretmesi Genel Mudurluğun iznine bağlıdır.
Trampa
Madde 10) Kanun amaçlarında kullanılmak uzere iktisabı duşunulen taşınmaz malların maliklerinin kabul etmesi halinde, bedeli yerine, Genel Mudurluğe ait taşınmaz mallardan verilebilir.
Devredilecek ve devralınacak taşınamaz malların değeri tespit edilir. Taşınmaz malların bedelleri arasındaki fark, taraflarca nakit olarak karşılanır. Ancak, devredilecek taşınmaz malların değeri, devralınacak taşınmazın değerinin % 120fsini aşamaz.
Ta şınmaz Lehine İrtifak Hakkı Kurulması
Madde 11) Genel Mudurluk, luzum gorduğu hallerde, satın alma yerine Turk Medeni Kanununun irtifak hakkına ilişkin hukumleri gereğince anlaşma yoluyla, mumkun olmadığı takdirde kamulaştırma suretiyle, taşınmaz malın tamamına veya bir kısmına veya kaynaklar uzerine irtifak hakkı kurabilir.
Ayrıca kendi taşınmaz malları uzerinde anlaşma yolu ile irtifak hakkı kurulmasına izin verebilir.
Ü ÇÜNCÜ BÖLÜM
Ç eşitli Hukumler
Y ururlukten Kaldırılan ve Değiştirilen Hukumler
Madde 12)
08/08/1994 tarihli ve 22015 sayılı Resmi Gazetefde yayımlanan Arsa Ofisi Kanunu Uygulama Yonetmeliğinin 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 45, 46fıncı maddeleri yururlukten kaldırılmıştır.
23/6/1996 tarihli ve 22675 sayılı Resmi Gazetef de yayımlanan Arsa Ofisi Genel Mudurluğu İhale Yonetmeliğinin 8finci maddesinin 2finci fıkrasındaki gUygulama Yonetmeliğinin g ibaresi gArsa Ofisi Genel Mudurluğu Taşınmaz Mal İktisabı, Satışı, Kiraya Verilemesi, Devri, İntikali, Trampa,ve İrtifak Hakkı Tesisine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yonetmeliğinin g şeklinde değiştirilmiştir.
Y ururluk
Madde 13) Bu Yonetmelik yayımı tarihinde yururluğe girer.
Y urutme
Madde 14) Bu Yonetmelik hukumlerini, Arsa Ofisi Genel Mudurluğunun bağlı olduğu Bakan yurutur.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Anahtar Kelimeler
Kaynak: T.C. Mevzuat Bilgi Sistemi
Güncelleme: 30.01.2026 21:14:54