KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI ARAŞTIRMA VE EĞİTİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HALK KÜLTÜRÜ BİLGİ VE BELGE MERKEZİ HİZMETLERİ YÖNETMELİĞİ

Araştırmacı: Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü ve taşra teşkilatında görevli Folklor Araştırmacıları ile halk kültürü konusunda bilimsel çalışmalar yürüten diğer araştırmacıları, b) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,

Belgeler: Halk kültürü ile ilgili her türlü yazılı belge, etnografik eşya ve görsel-işitsel materyaller (fotoğraf, ses bandı, slayt, film, mikrofilm, nota, plak, video bant CD, DVD, MD, disket) ile benzeri belgeleri,

Genel Müdürlük: Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğünü,

Halk Bilimi: Doğumdan ölüme kadar insanların yaşantısında yer alan maddi ve manevi bütün kültür öğelerini bilimsel olarak derleyen, araştıran, değerlendiren ve bunların sistematik bir açıklamasını yaparak insanlığın kültür tarihini ve özellikle halk kültürünü genel gelişme kuralları ile inceleyen, kültürler arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları belirleyip ortaya koyan, bilimsel sonuçları düzenleyip halka aktaran ve uygulamalarda bulunan bilim dalını,

Halk Kültürü: Halkbilimin çalışma konusu olan, halk kültürü kavramı; köy ve kent monografileri, halk mimarisi, halk ekonomisi, beslenme kültürü, geleneksel halk sanatları, giyim-kuşam süslenme, halk sağaltıcılığı (halk hekimliği, halk veterinerliği), halk botaniği, halk takvimi ve meteorolojisi, halk hukuku, geleneksel kurumlar, günlük yaşam, hayatın dönüm noktaları (doğum, çocukluk çağı uygulamaları, sünnet, askerlik, evlenme, ölüm vb.), bayramlar, kutlamalar, özel günler, inanışlar, halk edebiyatı, halk tiyatrosu, halk müziği ve müzik aletleri, halk oyunları, çocuk oyunları ve oyuncakları, halk eğlenceleri, halk sporları, halk matematiği, halk etimolojisi gibi maddi ve manevi alanlardaki kültürel ürünlerin bütününü,

Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi: Halk kültürü ile ilgili belgelerin sistematik bir düzen içinde saklandığı, korunduğu ve hizmete sunulduğu yeri,

Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi Kümeleme Kılavuzu: Halk kültürü ile ilgili belgelerin, tasniflenmesinde kullanılan kılavuzu,

Somut Olmayan Kültürel Miras: Toplulukların, grupların ve kimi durumlarda bireylerin, kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekanları,

Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı: Somut olmayan kültürel mirasın belirli unsurlarının icra edilmesi ile yeniden yaratılması için gerekli bilgi ve becerileri haiz olan ve aktarımını sağlayan kişileri,

Taşra Teşkilatı: Kültür ve Turizm Bakanlığı taşra teşkilatını,

Yararlanma formu: Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezinden yararlanmak için kişisel bilgilerin, yararlanma amacının ve belgeyi tanımlayan bilgilerin yer aldığı formu

İnceleme Komisyonunun teşekkülü ve görevleri: Üç kişiden oluşan komisyon araştırmaya katılan araştırmacıların bağlı olduğu şube müdürünün başkanlığında, konu ile ilgili iki araştırmacıdan oluşur. Araştırmacı belgeleri görüşülürken komisyona katılır fakat oy kullanamaz. Araştırma sonucu elde edilen belgelerin görüntü, netlik, ses kalitesi, formata uygunluğu ve teknik özellikleri komisyonca incelenerek, ön kabulüne karar verilen belgeler Değerlendirme, Tespit ve Kabul Kurulunda değerlendirilmek üzere Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine süresi içerisinde gönderilir. Araştırma sonucu elde edilen belgelerin araştırma bitim tarihinden itibaren deşifreleri ile birlikte altmış iş günü içerisinde Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine tesliminden ilgili şube müdürü sorumludur. Belirtilen süreler bir defaya mahsus, araştırmacının yazılı başvurusu ve komisyon kararıyla uzatılabilir.

Değerlendirme, Tespit ve Kabul Kurulunun teşekkülü ve görevleri: Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezinin bağlı olduğu Daire Başkanının başkanlığında, Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi hizmetlerini yürüten şube müdürü ve İnceleme Komisyonu başkanları ile Kurul başkanının uygun göreceği konusunda uzman folklor araştırmacılarından oluşur. Kararlar oy çokluğu ile alınır. Kurul yılda üç kez toplanır. Gerekli görüldüğü hallerde başkanın çağrısı üzerine de toplanabilir. İnceleme Komisyonunca Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine gönderilen belgeler ile bağış ya da yarışma sonucu elde edilen belgeler değerlendirilerek, bu belgelerin Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kabul edilip edilmemesine ve Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine satın alma yoluyla elde edilecek belgelerin bu Yönetmeliğe göre değerlendirilerek ücretlerinin tespit edilmesine karar verilir.

Fotoğraf ve slaytlarda;

Görüntüler teknik bakımdan net, anlaşılır, basıma uygun olmalıdır.

Görüntü bilgilerini açıklayacak çekim çizelgesi, ekli olarak verilmelidir. Bu bilgilerde çekim yeri, tarihi, çekimi yapan, çekim konusu ve diğer açıklayıcı bilgiler yer almalıdır.

Makara bandı, kaset, CD, DVD ve disketlerde;

Derleme yeri, kaynak kişi künyesi, derleyici künyesi, derleme tarihi içerisinde yer almalı ve yazılı olarak da verilmelidir.

Bandın kaydedildiği kayıt cihazı, kanalı, kayıt hızı, toplam kayıt A-B yüzünde ayrı ayrı metrajı, başında ve sonunda anonsunun yapılmış olması gereklidir.

Kayıt net ve anlaşılır olmalı, bant kopuk ve eklemeli olmamalıdır.

Ses kayıtları, deşifre edildikten sonra deşifre metinleri ile birlikte, araştırmanın yapıldığı ortamı ve şartları anlatan ayrıntılı değerlendirme raporu da yazılmalıdır.

Dijital malzemelerde kaydın yapıldığı donanım, program, dosya formatı ve benzeri gerekli teknik bilgilerle yazılı olarak verilmelidir.

Filmlerde;

Görüntüler net ve anlaşılır olmalı, sesli görüntülerde ses-görüntü senkronu tutmalıdır.

Çekimi yapan, çekim yeri, tarihi, konusu, süresi, mastır bant olup olmadığı ve kameranın teknik özellikleri belirtilmelidir.

Video bantlarda;

Görüntüler net olmalı, ses ve görüntü senkronu tutmalıdır.

Jeneriği yapılmış olmalıdır. Jenerikte, konu, belgesel video bant kayıt numarası, hazırlayan, çekimi yapan, çekim yeri, tarihi, konusu, süresi, kamera ve bant ile ilgili teknik bilgiler yer almalıdır.

Etnoğrafik eşyalarda;

Geleneksel yolla üretilerek nesilden nesile aktarılan özellikte olmalıdır.

Yapımcısı, ait olduğu yer ve tarihi, kullanılan hammadde, araç-gereç özellikleri ve benzeri tanıtıcı bilgiler verilmelidir.

Notalarda;

Kültür ve Turizm Bakanlığı Türk Halk Müziği Repertuar İnceleme ve Danışma Kurulu Yönetmeliği doğrultusunda değerlendirme yapılır.

Yararlanan kişinin belgeleri tahrip etmemesini sağlamak.

Belgelerin asıllarını Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi dışına çıkarmamak.

Yangın, hırsızlık, rutubet, su baskını, toz ve her türlü haşaratın tahriplerine karşı gerekli tedbirleri almak, belgeleri uygun koşullarda muhafaza etmek bakımlarının yapılmasını sağlamak.

Yazışma, dosyalama ve istatistiki bilgilerin düzenli tutulmasını sağlamak.

Belgeleri yararlanacak kişilere verirken ve alırken kontrol etmek.

Değerlendirme, Tespit ve Kabul Kurulu tarafından alınan kararları yerine getirmek.

Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi ile ilgili diğer iş ve işlemleri yapmak.

Yararlanacaklar medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmalıdır.

Yararlanma formundaki bilgiler tam ve doğru olmalıdır.

Yabancı uyruklu araştırmacıların yararlanabilmesi, Dışişleri Bakanlığının araştırma yapabilecekleri konusunda iznine tabidir.

Belgelerin kopyalarının verilmesi, merkezde Genel Müdürlüğün, taşrada il kültür ve turizm müdürlüğünün iznine bağlıdır.

Belgelerden yararlananlar, ulusal ve kişisel haklara zarar verdiği takdirde, sorumluluk yararlanana ait olacaktır.

Alan araştırması sonucu elde edilen belgeler Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kayıt tarihinden itibaren bir yıl bekleme süresi sonunda dış hizmete açılır.

Basılmamış yazılı belgelerden yararlandırılması sınırlıdır, talep edilmesi halinde belgelerin verilmesi oranı Genel Müdürlükçe belirlenir.

Belgelerden yararlananlar talep ettikleri bilgi ve belgeleri sadece başvuruda bulunan tarafından beyan edilen amaçla kullanabilir. Hiçbir surette bu hakkı başkasına devredip satamaz. Yayına dönüştürülmesi halinde yayını takip eden 15 gün içerisinde yayının bir örneğini Genel Müdürlüğe teslim eder.

Bilimsel niteliği ve niceliği,

Özgünlüğü,

Derleyicinin yöntemi,

Kaynak kişinin bilgi değeri.

Araştırma sonucu elde edilen belgelerin görüntü, netlik, ses kalitesi, formata uygunluğu ve teknik özellikleri incelemek, ön kabulüne karar verilen belgeleri Değerlendirme, Tespit ve Kabul Kurulunda değerlendirilmek üzere Genel Müdürlüğe süresi içerisinde göndermek.

Araştırma sonucu elde edilen belgeleri, araştırma bitim tarihinden itibaren deşifreleri ile birlikte altmış iş günü içerisinde Genel Müdürlüğe göndermek. Belirtilen süreler bir defaya mahsus, araştırmacının yazılı başvurusu ve komisyon kararıyla 60 gün uzatılabilir.

Somut olmayan kültürel mirasın aktarılmasında taşıyıcı işlevi gören dille birlikte sözlü gelenekler ve anlatımlar;

Gösteri sanatları;

Toplumsal uygulamalar, ritüeller ve şölenler;

Doğa ve evrenle ilgili bilgi ve uygulamalar;

El sanatları geleneği.

Ses Bandı 150

CD 350

Fotoğraf 100

Slayt 150

MD 150

Nota 150

Plak 150

Belgesel Video Bant 350

Yazılı Belge 50

Nadir Eser 50

Sözlü anlatımlar

Müzik derlemeleri

Nota yazımı

Fotoğraf

Slaytlar

Filmler

Yazılı basılmamış ürünler

Etnoğrafik ürünler

Çizimler