Karar Detayı

9. Hukuk Dairesi 2025/8628 E. , 2025/10090 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1083 E., 2025/2017 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : (Kapatılan) Kütahya 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/144 E., 2023/18 K.
MAHKEMESİ : (Kapatılan) Kütahya 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/210 E., 2021/47 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; davacının 09.03.1998 tarihinden bu yana ... (...) Genel Müdürlüğüne bağlı ... Elektrik Üretim Anonim Şirketinde dış tesisler bölümünde bakım usta yardımcısı olarak çalıştığını, işyerinin 17.06.2013 tarihinde özelleştirilmesini müteakip fasılasız çalışmasını sürdürdüğünü, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun (657 sayılı Kanun) 4/B hükmü kapsamında kamuda istihdam hakkı kazandığını belirterek iş sözleşmesinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenerek feshini talep etiğini, davacının davalı işyerinin özelleşmesi öncesinde muvazaalı olarak alt işveren işçisi olarak gösterildiğini hususunun mahkeme kararı ile kesinleştiğini ancak davalı tarafından ... işçilerine sağlanan haklardan yararlandırılmadığını iddia ederek kıdem tazminatı, ilave tediye alacağı ile toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; davacının işe girdiği tarihten itibaren 2008 yılına kadar hiç izin kullanmadığı, 2008 yılından sonra 14 gün yıllık izin kullandığı 5 yıl sonra izin süresinin 20 güne çıkarıldığı fakat davacıya toplu iş sözleşmesi hükümlerine uygun olarak yıllık izin kullandırılmadığı gibi yıllık izin hakkının da kıdemine ve toplu iş sözleşmesi hükümlerine uygun olarak belirlenmediğini iddia ederek yıllık izin alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı Şirket vekili asıl davaya karşı sunduğu cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacının 19.06.2013 tarihine kadar davalı Şirket çalışanı olmadığını ve davalı Şirket ile aralarında imzalanmış bir iş sözleşmesi bulunmadığını; davacının, davalı Şirket bünyesinde 19.06.2013 tarihinde çalışmaya başladığını, devir öncesi dönemden ...'ın sorumlu olduğunu, davacının yıllık ücretli izinde bulunduğu sırada keşide etmiş olduğu ihtarname ile kıdem tazminatı ödemesine ilişkin talebinin Yargıtay görüşüne göre ikale yapmak üzere icap niteliğinde olduğunu ve karşılıklı anlaşma yolu ile iş sözleşmesinin feshinin kabul edilmediğini ve davacıya iş başı yapması gerektiği hususunda ihtar çekilmesine karşın davacının Millî Eğitim Müdürlüğünde işe başladığının öğrenildiğini, bunun üzerine Sosyal Güvenlik Kurumu çıkışı gerçekleştirildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2. Davalı Şirket vekili birleşen davaya karşı sunduğu cevap dilekçesinde; devir tarihi öncesindeki yıllık ücretli izinleri açısından davalının sorumlu tutulamayacağı, davacının Şirket bünyesindeki çalışmalarından kaynaklı olarak ise yıllık ücretli izin alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 10.11.2013 tarihinde sendikaya üye olduğu ve 15.08.2020 tarihinde işkolu değişikliği nedeniyle üyeliğinin düştüğü, ... . İş Mahkemesinin 2016/167 E.- 2016/165 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; ... ile alt işverenler arasında kurulan alt işverenliğe konu hizmet alım sözleşmelerinin muvazaalı olduğunun tespit edilerek davacının Kurum işçisi olduğunun kabul edildiği ve davacının, davalı işyerinde uygulanan 13. ve 14. dönem Toplu İş Sözleşmeleri'nden kaynaklanan fark alacak taleplerinin kabulüne karar verildiği, davacının 23.07.2020 tarihli ... . Noterliğinin İhtarnamesi ile 657 sayılı Kanun'un 4/B hükmü kapsamında kamuya yerleştirildiğini ve 23.07.2020 tarihi itibarıyla kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenerek işten çıkış işlemlerinin yapılmasını talep ettiği, davalı Şirket tarafından gönderilen cevabi ihtarnamede ise işyerindeki istihdam açığı nedeniyle taleplerinin uygun görülmediği ve ihtarnamenin eline geçmesinden sonra 2 gün içinde işe başlaması gerektiğinin aksi takdirde devamsızlık nedeniyle iş sözleşmesinin feshedileceğinin davacıya bildirildiğinin görüldüğü, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 24. maddesinde işçi tarafından sözleşmenin haklı nedenle feshedilebileceği hâller düzenlendiği ancak davacının ihtarında yer verdiği sebebin söz konusu Kanun maddesinde düzenlenmediği, öte yandan Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesinin 2021/25 21... /1872 Karar sayılı kararında davacının kadrolu olarak kamuya ait işyerinde çalışmak için işyerinden ayrıldığı hâllerde, söz konusu durumun işçi yönünden haklı fesih teşkil etmediğinin belirtildiği, bu doğrultuda davacının kıdem tazminatına hak kazanmadığının değerlendirildiği, işyerinde yürürlükte olan 1. ve 2. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde taban iş güçlüğü, yemek-gıda yardımı, giyim yardımı, toplu iş sözleşmesi ikramiyesi, elektrik yardımı alacağına ilişkin hükümler bulunmadığından bu taleplerin reddine karar verildiği, bakım tazminatı ile ilave tediye alacağı bakımından dava şartı arabuluculuğun gerçekleşmediği anlaşıldığından usulden ret kararı verildiği, davacının ... işçisi olduğunun mahkeme kararı ile kesinleşmesine karşın ücretinin, toplu iş sözleşmesi protokolü ek-II ücreti (yeni işe başlayan işçiler için geçerli olan) dikkate alınarak ücretinin belirlendiği, davacının devir tarihi öncesindeki hizmet süresinin ücret belirlenmesinde esas alınmadığı, davacının sendikalı işçi olduğu ve hakkında kesinleşmiş muvazaa kararının varlığı nedeniyle davacının ücretinin tespitinin devirden sonra işe giren işçilere göre belirlenmesinin doğru olmadığının anlaşıldığı, bu nedenle bilirkişi raporu doğrultusunda ücret ve sosyal yardım tazminatı alacaklarının hüküm altına alındığının belirtildiği, davacının beyanı, işveren tarafından sunulan belgeler ve toplu iş sözleşmeleri dikkate alınarak davacının bakiye 24 günlük izin alacağının hüküm altına alındığı gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosyaya sunulan kayıtlardan davacının 27.07.2020 tarihinde İl Millî Eğitim Müdürlüğü bünyesinde çalışmaya başladığı, davalı işyerinden çıkış bildiriminin ise 15.08.2020 tarihinde yapıldığı davacının daha iyi şartlarda iş imkânı nedeniyle kadrolu olarak kamuya ait işyerinde çalışmak için işyerinden ayrıldığı, sözkonusu durumun işçi yönünden haklı fesih teşkil etmediği görülmekle, Mahkemece kıdem tazminatı talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmediği, davacının zamanaşımına uğramamış çalışma döneminde uygulanan 1. ve 2. dönem Toplu İş Sözleşmeleri'nde taban iş güçlüğü, yemek-gıda yardımı, giyim yardımı, ikramiye, elektrik yardımı alacağına ilişkin hükümler bulunmadığından Mahkemece bu talepler yönünden davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu, davacının talep ettiği bakım tazminatı ve ilave tediye alacaklarının arabuluculuk son tutanağında ve arabuluculuk başvuru formunda yer almadığını usulden ret kararının doğru olduğu, bakiye 24 günlük yıllık ücretli izin alacağının hüküm altına alınmasının dosya kapsamına uygun olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Kıdem tazminatı talebinin reddinin yerinde olmadığını, davacının fesih tarihi itibarıyla yaş hariç emeklilik koşullarının oluştuğunu, bu belgenin hemen sunulma zorunluluğunun olmadığını, kaldı ki davacının ücretlerinin eksik ödendiği hususunun da sabit olduğunu,
b. Müvekkilinin iş güçlüğü, yemek-gıda yardımı, giyim yardımı, toplu iş sözleşmesi ikramiyesi, elektrik yardımı, bakım tazminatı ve ileve tediye alacaklarının reddinin yasal dayanağının bulunmadığını ileri sürmüştür.
2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Müvekkili Şirketin dava dışı ...'ın muvazaası ve sonuçlarından sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını,
b. Davacı lehine ücret farkı ve sosyal yardım farkı alacağına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davacıya ücretlerinin eksiksiz ödendiğini,
c. Davacının yıllık ücretli izin alacağı bulunmadığını ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; davacının ...'tan devredilen işçi olup olmadığı, bunun sonucu olarak da davacının dava konusu alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ve alacakların hesaplanması ile kıdem tazminatı ve yıllık ücretli izin alacağına ilişkindir.
1. Somut olayda davacı, ... . Noterliği 23.07.20 20... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 657 sayılı Kanun'un 4/B hükmü uyarınca özelleştirme uygulaması nedeniyle kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilmek için iş sözleşmesinin kıdem ve ihbar tazminatının ödenerek iş sözleşmesinin feshedilmesi talebinde bulunmuştur. Davacının bu talebi, iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi için bir icap niteliğindedir. Davalı işverence davacıya gönderilen 04.08.2020 tarihli ihtarname ile iş sözleşmesini feshetmek istemediklerini, işe gelmediği takdirde iş sözleşmesinin devamsızlık nedeniyle feshedileceğini belirtilmek suretiyle davacının icabı kabul edilmemiştir. Buna rağmen davacı işe gelmeyerek bir kamu kurumunda çalışmaya başlamıştır. Mevcut delillere göre başka bir kamu kurumunda çalışmak amacıyla iş sözleşmesini feshetmek haklı sayılamayacağı gibi devamsızlık için de haklı bir mazeret sayılmaz. Hâl böyle olunca iş sözleşmesi davalı işverence devamsızlık nedeniyle haklı feshedilmiş olduğundan kıdem tazminatı talebinin reddine karar verilmiş olması isabetli olduğundan davacının bu yöndeki itirazı yerinde görülmemiştir.
2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda ve yukarıda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3. Davacı, devirden sonra da davalı işyerinde kesintisiz olarak çalışmaya devam ettiğini, kesinleşmiş mahkeme kararı ile ... işçisi olduğunun tespit edildiğini, bu sebeple davacının ücretinin ...'tan devredilen işçi ücreti nazara alınarak alacaklarının hesaplaması gerektiğini iddia etmiştir. Mahkemece davacının sendikalı işçi olduğu ve hakkında kesinleşmiş muvazaa kararının varlığı nedeniyle toplu iş sözleşmesi protokolü ek-II-A'da yer alan "devir elamanları için geçerli olan ücret" dikkate alınarak ücret belirlenmiş ve buna göre asıl ve birleşen davaya konu alacaklar hesaplanmıştır. Ancak davacının davalıda işe başladığı sırada davalı Şirket ile yeni bir iş sözleşmesi imzaladığı, sözleşmede günlük/aylık ücret tutarı belirlendiği, davacının sözü edilen sözleşmeyi imzalamakla belirlenen ücreti kabul ettiği ve sözleşmede kararlaştırılan ücretin işçiyi bağlayacağı dikkate alındığında, toplu iş sözleşmesi protokolü ek-II-A'da yer alan ücret dikkate alınarak hesaplama yapılması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.