Yargıtay yargitay 2025/8421 E. 2025/9343 K.

9. Hukuk Dairesi 2025/8421 E. , 2025/9343 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1922 E., 2025/1976 K.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalının yurt dışında bulunan şantiyelerinde ambar görevlisi olarak çalıştığını, iş sözleşmesine haksız olarak son verildiğini, hak ettiği işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile sadakat primi alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının işten ayrıldıktan sonra ibraname imzalayarak davalıyı ibra ettiğini, davacının davalı işverenden herhangi bir alacağının bulunmadığını, ücret alacaklarının bordrolarda tahakkuk ettirilerek ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
... 39. İş Mahkemesinin 21.09.2023 tarihli kararı ile; yurt dışı iş sözleşmesine göre davacının davalı Şirketin Irak'taki şantiyesinde çalıştığından taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde Irak İş mevzuatının uygulanması gerektiği, davacının hizmet süresinin 16.01.2015-13.08.2018 tarihleri arasında 3 yıl 6 ay 27 gün olduğu, davacının son net ücretinin 2.250,00 TL olduğu, Irak İş Kanunu'na göre giydirilmiş brüt ücret tanımı olmadığından, hesaplamaların tespit edilen net ücret üzerinden yapıldığı, davacının karşılığı ödenmeyen yıllık ücretli izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretlerine hak kazandığı, ikramiyelerinin ödendiğini ispat yükünün davalıya ait olduğu, davalının bunu ispatlayamadığı, davacının ikramiye (sadakat primi) alacağına da hak kazandığı, davacıya fesihten sonra ihbar tazminatı ödendiğinden ihbar tazminatı talebinin ise reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 21.09.2023 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 29.12.2023 tarihli kararı ile; 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (5718 sayılı Kanun) 24/1 hükmüne göre hukuk seçiminin taraflarca açıkça yapılabileceği gibi zımni olarak da yapılabileceği, somut olayda davalı tarafça cevap dilekçesinde yabancı hukukun uygulanması gerektiği yönünde bir itiraz bulunmadığı, her ne kadar Dairece mutad işyeri hukuku ve yurt dışı iş sözleşmesi dikkate alınarak yabancı hukukun değerlendirilmesi yönünden gönderme kararı verilmişse de Yargıtayın son içtihatları doğrultusunda cevap dilekçesinde davalının yabancı hukukun uygulanmasına yönelik bir talebi bulunmadığı dikkate alındığında, somut uyuşmazlıkta Türk hukukunun uygulanması gerektiği, bu yöne ilişkin davacının istinaf başvurusunun kabulü gerektiği, buna göre davacının ücret iddiasını kanıtladığı, ücretinin net 2.250,00 USD olduğu, dosya kapsamına göre davacının sadakat primine hak kazandığı, davacıya ödenen ihbar tazminatı mahsup edildiğinde bakiye ihbar tazminatı alacağı bulunduğu, karşılığı ödenmeyen yıllık izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin bulunduğu, 08.02.2021 tarihli ek rapordaki hesaplamaların yerinde olduğu, davacının, davalının zamanaşımı def'ini dikkate alınarak alacakları ıslah ettiği, dava konusu alacakların yabancı parayla tahsili talep edildiğinden alacaklara "Devlet bankalarınca USD üzerinden açılmış bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faize" hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Bölge Adliye Mahkemesinin 29.12.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece; somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanmasının yerinde olduğu, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri hesaplanırken davacının yurt içinde bulunduğu sürelerin dikkate alınmadığı görülmekle yurt dışı giriş çıkış kayıtları dosyaya getirtilerek ve bu kayıtlara göre yurt içinde geçirilen süreler dışlanarak hesaplanacak alacakların hüküm altına alınması gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin 22.01.2025 tarihli kararı ile; bozmaya uyularak yapılan yargılamada, bozma gerekçeleri doğrultusunda hesaplama yapılan bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin 22.01.2025 tarihli kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece; bozma sonrası alınan bilirkişi raporunda, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücretlerinin "%30 hakkaniyet indirimli" olarak hesaplandığı belirtilmişse de, hesaplama kontrol edildiğinde hesaplanan tutarların indirimsiz miktarlar olduğu, bozma sonrası verilen kararda ise "usulü kazanılmış haklar gözetilerek" açıklamasıyla, davacının bozma öncesinde sunduğu ıslah dilekçesindeki miktarlar olan 5.770,00 USD hafta tatili ile 1.753,75 USD ulusal bayram ve genel tatil ücretlerine hükmedildiğinin anlaşıldığı, bozmaya uygun olarak bilirkişi raporunda hesaplanan hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinden usuli kazanılmış haklar doğrultusunda, dosya içeriğine uygun bir indirim yapılarak karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda; hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri yönünden bilirkişi ek raporunda hesaplanan miktarlardan %30 oranında indirim yapılarak hüküm kurulduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin 28.10.2025 tarihli kararı ile; karar gerekçesinde hükmedilen miktarlar yönünden tashih kararı verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Bozmaya uygun olarak indirimlerin yapılmadığını,
2. Bozma sonrası hükme esas alınan bilirkişi raporunda zamanaşımı yanlış değerlendirilerek hesaplama yapıldığını, usuli kazanılmış hakların raporda gözetilmediğini,
3. Davacının yurt dışında olduğu sürelerin doğru şekilde dışlanmadığını, hafta tatili ve genel tatil günlerinde çakışan günlerin dikkatle belirlenmediğini, hatalı hesap yapıldığını, indirim oranının daha fazla olması gerektiğini,
4. Davacının fazla çalışma yaptığında, genel tatil ve hafta tatillerinde çalıştığında, karşılığı ücretlerin bordrolarında tahakkuk ettirilerek ödendiğini,
5. Hesaplamaların çok fazla olduğunu, tanıkların davacı ile menfaat birliği içinde olup çalışma dönemlerinin davacı ile aynı olmadığını, fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil ücretlerinin ilgili dönem ücretinden hesaplanması gerekirken son ücretten hesaplandığını,
6. İbranamenin dikkate alınmamasının hatalı olduğunu, davacı işçi imzalı ibranamenin geçerli olduğunu,
7. Sadakat primine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, prim hesabına esas alınan ücretin isabetsiz olduğunu,
8. Saat ücretinin yanlış belirlendiğini, ara dinlenme sürelerinin hatalı uygulandığını, ücret tespiti varsayıma dayalı olup giydirilmiş ücrete sadakat primi ilave edilemeyeceğini,
9. Kararda yer alan harçlar ile davacı lehine hükmedilen vekâlet ücretinin fazla olduğunu, müvekkili lehine hükmedilen vekâlet ücretinin de hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ispatı ve hesap yöntemi, usuli kazanılmış hakların dikkate alınıp alınmadığı, taraflar lehine hükmedilen vekâlet ücretleri ve harçlara ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.