Karar Detayı

8. Hukuk Dairesi 2025/6165 E. , 2025/7689 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/788 E., 2025/821 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Pazar(Rize) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/378 E., 2023/664 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı ..... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Dava konusu Rize ili .... ilçesi .... köyünde bulunan 1 01... parsel sayılı taşınmaz, 5304 sayılı Kadastro Kanunu'nun (5304 sayılı Kanun) 3. maddesi ile değişik 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 4. maddesinin 3. fıkrası hükmüne göre oluşturulan komisyon tarafından 1/25000 ölçekli haritalar ve hava fotoğraflarının değerlendirilmesi sonucu orman olarak sınırlandırıldığı, tapu ve vergi kayıt defterinde kaydına raslanılmadığı Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan orman vasfındaki yerlerden olduğu ve halen aynı nitelikte kullanıldığı belirterek, 3402 sayılı Kanun'un 16. maddesi (d) bendi gereğince orman vasfıyla 1 01... parsel numarasıyla ve 16.238.231,61 m² yüzölçümlü olarak Hazine adına tespit yapılmış 20.09.2011- 19.10.2011 tarihleri arasında dava açılmamış, ancak komisyona yapılan dava dışı 3. kişi olan .....ın yaptığı itiraz sonucunda taşınmazın 1/25000 ölçekli memleket haritası ve 1973 tarihli hava fotoğrafında orman arazisi olarak görüldüğünden, 47 85... sayılı Kanunlar gereği incelendiğinde Devlet ormanı olduğu ve 6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 1. maddesinde sayılan orman sayılan yerlerden olduğundan itirazın reddi ile orman vasfıyla 29.03.2012 tescil edilmiştir.

2.Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Rize ili .... ilçesi .... köyünde davalı idare adına kayıtlı 1 01... parsel sayılı taşınmaz içerisinde bulunan, evveli müvekkillerinin murisi tarafından da tarımsal amaçlı kullanılan ve muris tarafından taksim sonucu davacılara verilen, davacılar tarafından yarım asrı aşkın süredir tarımsal amaçlı tarla vasfında kullanılan 1 01... taşınmaz sayılı parsel içerisinde ortaya çıkacak alanın iptali ile keşfin icrası sırasında gösterilecek payların ilgili davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süreden veya diğer sebeplerden usulden reddine, aksi kanaat hasıl ise hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini savunmuştur.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın kesinleşen orman kadastrosuna itiraz niteliğinde olduğunu, davanın bu yönüyle kanunu aradığı süresi içerisinde açılmadığını, kadastro tespitleri ve askı ilanlarının kesinleşmesinin üzerinden 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğunu, dava konusu yapılan taşınmazın orman vasfında olduğunu, zilyetlik, iyi niyet, ihya, kazandırıcı zaman aşımı ve sair nedenlerle özel mülkiyete konu olamayacağını, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacıların dava konusu taşınmazlarda en son babaları vefat etmeden önce ot biçildiğinin belirtildiği, dava konusu taşınmazlarda herhangi bir zirai faaliyetin bulunmadığı murislerinin vefatı zamanında ot biçildiğini, hayvan otlatmak dışında kullanılmadığı, dava konusu taşınmazlarda ekonomik amaca uygun bir zilyetlik bulunmadığı gibi imar ve ihya şartlarının da gerçekleşmediği dosya kapsamında dinlenilen tanık ve mahalli bilirkişi beyanları ve bilirkişi raporlarında sabit olduğu" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurularak "dosya kapsamından ve dinlenen mahalli bilirkişi beyanlarından, davacılar dava konusu taşınmazların murislerinin sağlığında ya da ölümünden sonra yapılmış herhangi bir bağış, satış, taksim, pay devri, takas gibi geçerli bir sebeple kendilerine verildiğini usulüne uygun şekilde ispatlayamamış, diğer taraftan, davalılar Hazine ve Orman İdaresi, davacılar murisinin terekesine göre de üçüncü kişi konumunda olup, davacıların kendileri dışında murislerinin davada yer almayan diğer mirasçıları da mevcuttur. Hal böyle olunca, davacıların dava konusu taşınmazların murislerinin sağlığında ya da ölümünden sonra yapılmış herhangi bir bağış, satış, taksim, pay devri, takas gibi geçerli bir sebeple kendilerine verildiğini usulüne uygun şekilde de ispatlayamadıkları" gerekçesiyle davanın aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
Temyiz Sebepleri
1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; keşif zaptı incelendiğinde mahalli bilirkişiler ve tanık müşterek beyanlarında tespiti yapılan ve keşif zaptında yer alan bilgilerin son derece belirleyici ve açıklayıcı beyanlar olarak değerlendirilmesi gerektiğini, beyan sahiplerinin doğma büyüme meydan köyünden olup hem taşınmazlarla hem de kendilerine taksim suretiyle teslim edilen, davacı müvekkillere ne surette intikal ettiği süreciyle birlikte bilgisi ve görgüsü bulunan kişiler olduklarını, tapuda kayıtlı olmayan taşınmazların taşınır mal niteliğinde olup, tapusuz taşınmazlarda zilyetlikten ibaret olan hakkın devri suretiyle yapılan elden bağışlama sözleşmelerinin hiçbir biçim koşuluna tâbi olmadığını, bu nedenle gizlenerek yapılan bağışlama niteliğindeki tasarrufun geçerli olmadığını, somut olayda, bu kapsamda kaldığından dava konusu taşınmazların kadastroca senetsizden tespit ve tescil edildiğinden davanın usulden reddi kararının hatalı olduğunu belirtelerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; mülkiyeti Hazine'ye ait ormanların zilyetlik, imar ihya gibi nedenlerle özel mülkiyete konu edilemeyeceğinden davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken eksik araştırma sonucu usulden karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı olup, işbu kararının esastan reddine şeklinde karar verilmek suretiyle bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili ve davalı Hazine vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacıların yatırmış olduğu 615,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
22.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.