Yargıtay yargitay 2023/5650 E. 2025/7164 K.

8. Hukuk Dairesi 2023/5650 E. , 2025/7164 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2015/31 E., 2022/25 K.
KARAR : Davanın reddine

Taraflar arasındaki kadastro tespite itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

... ilçesi... ... Mahallesinde çalışma alanında 23.06.2007 tarihinde yapılan kadastro tespiti sırasında, 2 87... parsel sayılı 4717,97 m² yüzölçümündeki taşınmaz ev ve fındık bahçesi vasfıyla 2 87... parsel sayılı 1.051,93 m² yüzölçümündeki taşınmaz fındık bahçesi vasfıyla, 2 87... parsel sayılı 16.407,25 m² yüzölçümündeki taşınmaz ev, ahır, samanlık ve fındık bahçesi vasfıyla, 2 87... parsel sayılı 2.565,95 m² yüzölçümündeki taşınmaz tarla vasfıyla, 2 87... parsel sayılı 3745,48 m² yüzölçümündeki taşınmaz tarla vasfıyla davalılar adına tespit edilmiştir.

... İdaresi vekili asıl ve birleşen dosyalarda dava dilekçelerinde; dava konusu taşınmazların kadastro tespiti sırasında davalılar adına tespit edildiğini, oysa dava konusu taşınmazların ... vasfında olduğunu, bu sebeple zilyetlikle kazanılmasının mümkün olmadığını belirterek, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'na (3402 sayılı Kanun) göre yapılan kadastro çalışmaları sonucu davalılar adına yapılan tespitlerin iptali ile dava konusu 2 87... , 90, 551, 5 52... parsel sayılı taşınmazların ... vasfıyla ... adına tescilini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı ... İdaresi vekili kısmi ilân süresi içinde Hazineye karşı açtığı davada; parsel numarası belirtmeden krokide gösterdiği taşınmazların 2 87... no.lu ... parseline sınır olup aralarında ayırıcı unsur bulunmadığı iddiası ile dava açmış, ... İdaresinin dava ettiği parsellerden olan 2 87... , 551, 5 52... sayılı parsellere ilişkin dava tefrik edildikten sonra temyize konu dosya ile birleştirilmiştir
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, dava konusu 2 87... sayılı parselin tamamı, 2 87... , 90... sayılı parsellerin fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen, 2 87... parselin (A1) ve (A2) harfleri ile gösterilen kısımlarının ... vasfı ile ... adına tesciline, 2 87... , 90, 5 51... sayılı parsellerin (B) harfi ile gösterilen kısımlarının payları oranında davalılar adına tesciline karar verilmiş; hükmün, davalı ... ve davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 04.06.2015 tarihli ve 2015/983 Esas, 2015/ 5270 Karar sayılı ilamı ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma ilamında özetle; "İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan hüküm kurulduğu, 3402 sayılı Kanun'un 5304 sayılı Kanun'la değişik 4. maddesi uyarınca yapılan çalışmalar sırasında, kısmî ilân süresi içinde ... İdaresi vekili tarafından Hazineye karşı husumet yöneltilmek sureti ile ... parseli olan 2 87... parsel sayılı taşınmazın çevresinde bulunan taşınmazların ... sınırları dışında bırakılmasının doğru olmadığı belirtilerek, bu taşınmazların ... sınırı içine alınması istemi ile dava açıldığı, ... İdaresinin dava açtığı bu taşınmazlar için 2 87... , 87, 88, 89, 91, 99, 551, 552, 553, 5 54... sayılı kadastro tutanakları düzenlendiğinin bildirildiği, İlk Derece Mahkemesince temyize konu taşınmazlar olan 2 87... , 552, 5 73... sayılı parseller için tefrik kararı verildiği ve daha sonra ... İdaresi tarafından genel ilân süresi içinde kadastro parsel numarası bildirilmek sureti ile aynı taşınmazlar için açtığı davaların birleştirildiği, dolayısı ile dava konusu taşınmazların 2 87... parsel hariç, 2 87... , 551, 5 52... parsel sayılı taşınmazlar hem kısmî ilân süresi içinde hem de genel ilan süresi içinde dava edilmiş olup, bu taşınmazlar için her ne kadar kadastro sırasında davalılar adına tespit yapılmışsa da; taşınmazların kısmî ilân süresi içinde dava edilmiş olduğundan kadastro sırasında yapılan tespitin bir değer taşımayacağı, 3402 sayılı Kanun'un 30/2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi re'sen araştırma ilkesi gereği tüm delilleri toplayıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiği, buna rağmen İlk Derece Mahkemesince malik hanesinin açık olarak geldiği kabul edilen 2 87... , 551, 5 52... parsel sayılı taşınmalar için davalılar yararına zilyetlikle edinme koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılmadan ... bilirkişi raporuna göre ... sayılmayan kısımlarının davalılar adına tesciline karar verildiği, 2 87... parsel sayılı taşınmazın kısmî ilân süresi içinde dava edilen taşınmazlardan olup olmadığının da araştırılmadığı, ayrıca, dava konusu taşınmazların batı sınırında olan taşınmazları da gösterir kadastro paftası, batı sınırını komşu köy oluşturuyorsa o köy ile ..... Mahallesi ait kenarlaştırılmış kadastro paftası ve komşu taşınmazlara ait kadastro tutanakları, tespitlerine esas tutulan belgeler, tapu kayıtları ve davalı olanların dava dosyaları getirtilmemiş, kesinleşen ilamlar dikkate alınarak taşınmazların ... içi açıklık olup olmayacağının da denetlenmediği, bu sebeplerle dava konusu taşınmazları komşuları ile birlikte gösterir kadastro paftası (batı sınırındaki taşınmazlar farklı bir köyde ise o köydeki taşınmazları da gösterir kadastro paftası) ve bu paftadan tespit edilen taşınmazlara ait kadastro tutanakları, tespitlerine esas tutulan belgeler, davalı olanların dava dosyaları, tapuya kaydedilenlerin tapu kayıtları ve bu parsellerle ilgili kesinleşmiş Mahkeme kararları dosya içerisine alındıktan sonra, yeniden keşif yapılması, taşınmazın eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarında ... sayılan yerlerden olup olmadığının belirlenmesi, taşınmazların ... sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının araştırılması" gereğine değinilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davanın reddine, dava konusu Samsun ili ... ilçesi .... ... Mahallesi 2 87... , 90, 551, 5 52... parsel sayılı taşınmazların tespitinin iptali ile 2 87... parselin 4.717.97 m² yüzölçümü ile "kargir ev ve fındık bahçesi" vasfı ile 2 87... parselin 1.051,93 m² yüzölçümü ile "fındık bahçesi" vasfı ile 2 87... parselin 16.407,25 m² yüzölçümü ile "kargir ev, ahır, ahşap samanlık ve fındık bahçesi" vasfı ile 2 87... parselin 2.565,95 m² yüzölçümü ile "tarla" vasfı ile 2 87... parselin 3.745,48 m² yüzölçümü ile "tarla" vasfı ile her biri ayrı ayrı muris ...'ın mirasçıları adına miras payları oranında tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmişse de; yeterli inceleme ve araştırma yapılmamış, bozma ilamı öncesi ve bozma ilamı sonrası alınan bilirkişi raporları arasına çelişki olduğu halde bu çelişkiler üzerinde durulmamış, İlk Derece Mahkemesince verilen ilk hükmün ... ve ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilip, tespit malikleri tarafından temyiz edilmemesi nedeni ile ... ve ... İdaresi lehine oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilmeden hüküm kurulmuştur. Hükme esas alınan ... bilirkişi raporunda 1957 tarihli memleket haritasında taşınmazlar kısmen yeşil ... alanında gösterilmiş ve bu memleket haritasının yapımında kullanılan hava fotoğraflarında taşınmazların ... sayılmayan yerlerden olması nedeni ile memleket haritasının boyamasında hata olduğu açıklanmış ise de; bozma öncesi dosyaya sunulan hava fotoğrafı ile bozma sonrası sunulan hava fotoğrafında taşınmazların konumları aynı yerde gösterilmemiştir. Her iki rapor arasında taşınmazların hava fotoğraflarındaki konumu farklı gösterildiğinden bilirkişilerin memleket haritasında boyama hatası olduğu yönündeki görüşe itibar etmek mümkün olmamış, taşınmazın eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarına göre niteliğinin ne olduğu tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmemiştir. Bozma ilamında dava konusu taşınmazların batı sınırında yer alan komşu .... köyü ile dava konusu taşınmazların olduğu ... Mahallesine ait kenarlaştırılmış kadastro paftası ve komşu taşınmazlara ait kadastro tutanakları ve tapu kayıtlarının dosya içerisine alınması istenmişse de kenarlaştırılmış pafta getirtilerek komşu köydeki taşınmazlar da değerlendirilerek taşınmazların ... içi açıklık olup olmadıkları üzerinde de durulmamıştır.
Bu sebeplerle; öncelikle İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazların batı sınırındaki komşu .... köyündeki taşınmazları da gösterir kenarlaştırılmış kadastro paftası ile bu paftadan tespit edilen taşınmazlara ait kadastro tutanakları, tapu kayıtları ve bu parsellerle ilgili kesinleşmiş Mahkeme kararları dosya içerisine alındıktan sonra, daha önce keşfe katılmamış fen, üç ... ve ziraat bilirkişisinin katılımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, dava konusu taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 47 85... sayılı Kanun'lar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanun'un 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 tarihli ve 31/13 Esas, Karar; 14.03.1989 tarihli ve 35/13 Esas, Karar; 13.06.1989 tarihli ve 7/25 Esas, Karar sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanun'un 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi ... olan bir yerin üzerindeki ... bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt ... toprağının ... sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hâkim gözetiminde, taşınmazların dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli, kesinleşmiş ... kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman ... bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritası ve hava fotoğrafı ölçekleri eşitlendikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, dava konusu taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan, krokili, bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, rapor içeriğinde daha önce dosyaya sunulan hava fotoğrafları üzerinde taşınmazın konumları gösterilirken kayma yapıldığı hususlarda gözetilerek taşınmazların gerçek konumlarını göstermeleri, hava fotoğraflarının stereoskopik incelemeleri yapılarak dava konusu taşınmazların niteliğinin üzerinde bulunan ağaçların cinsi, dağılımı, yaşları kapalılık oranlarının komşu taşınmazlarla birlikte karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi, taşınmazların ... içi açıklık olup olmayacakları konusunda raporlarında açıklama yapmaları istenmeli, yapılacak araştırma sonucuna ve ilk hükümde ... vasfı ile tescillerine karar verilen taşınmazlar bakımından tespit maliklerinin hükmü temyiz etmedikleri bu sebeple ... İdaresi ve ... lehine oluşan usuli kazanılmış haklar da gözetilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulmuş olması nedeni ile davacı ... İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle;
Davacı ... İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
02.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.