Yargıtay yargitay 2025/748 E. 2025/5113 K.

7. Hukuk Dairesi 2025/748 E. , 2025/5113 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2024/2024 E., 2024/2197 K.
İHBAR OLUNAN: ... Belediye Başkanlığı
İLK DERECE MAHKEMESİ : Büyükçekmece 6. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2019/357 E., 2023/497 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21... parsel sayılı taşınmazın davacı adına kayıtlı olduğunu, ... Belediyesinin 21.05.2009 tarihli 2009/492 Karar sayılı encümen kararı ile imar uygulamasına tabi tutulduğunu, bunun iptali için İstanbul 6. İdare Mahkemesinin 2010/1041 Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, imar uygulaması sonucu taşınmazın 4 06... sonra 7 No.lu parsel olduğunu, taşınmazın davalı adına tescil edildiğini, ... Belediyesinin 16.05.2012 tarihli 2012/781 Karar sayılı yeni bir encümen kararı aldığını, bunun için de İstanbul 11. İdare Mahkemesinin 2015/977 Esas sayılı dosyasında dava açtıklarını, bunun lehlerine sonuçlandığını, iptal kararının Danıştay 6. Dairesinin 19.06.2017 tarihli ve 2016/12963 Esas ve 2017/4965 Karar sayılı ilâmı ile onandığını, davalının taşınmazda inşaat faaliyetine devam ettiğini ileri sürerek, taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini, taşınmazdaki inşaat çalışmalarının durdurulmasını, yapıların kalini, taşınmazın eski hâle getirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, derdestlik itirazlarının olduğunu, davalının taşınmazı ihale ile aldığını, ... Belediyesinin 21.09.2009 tarihli ve 2009/492 Karar sayılı encümen kararının İdare Mahkemesi kararı ile iptal edildiğini, kararın kesinleştiğini, ... Belediyesinin 16.05.2012 tarihli ve 2012/781 Karar sayılı yeni bir encümen kararı aldığını, bunun da idare mahkemesi kararı ile iptal edildiğini, bunun üzerine belediyenin 29.06.2016 tarihli ve 2016/1014 Karar sayılı yeni bir encümen kararı aldığını, bunun için dava açılmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davacının inşaat çalışmalarının durdurulması, inşaat ruhsatının iptali, mevcut yapıların yıkılması, mevcut inşaatlar nedeniyle eski hali getirme bedellerini tahsil istemine ilişkin tüm talepleri taşınmazda hak sahibi olabilmesi şartına bağlıdır ancak bu yöndeki tescil isteğinin kesin hükümle reddedilmesi karşısında davacının bu talepler yönünden aktif taraf sıfatı kalmamıştır." gerekçesiyle tapu iptali ve tescile yönelik talebin usulden reddine, diğer talepler yönünden aktif sıfat yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile derdestlik şartlarının oluşmadığı, 7221 Sayılı Kanun'un 7. maddesi ile 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesine eklenen yeni hüküm uyarınca dava konusu uyuşmazlığın idareye başvuru yoluyla çözülmesi gerektiği, imar parselinin kadastral parsele ihyasına yönelik dava konusu talebin, kanun değişikliği nedeniyle reddine karar verilmesinin zorunlu olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, gerekçe ve hüküm düzeltilmek suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; ... Belediyesinin yaptığı imar uygulamalarının iptaline karar verildiğini, davalı tarafından taşınmazda hastane inşaatına başlandığının, hafriyat alma ve temel açma çalışmalarının yapıldığının tespit edildiği, taşınmazın tapusunun iptali ile davacı adına tescil edilmesi gerekirken aksi yönde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın açıldığı tarihte davacının davayı açmasında haklı bir gerekçe bulunmadığını, aynı gerekçelerle daha önceden dava açtığını ve dava tarihinde derdest bir dava bulunduğunu, hatta ikinci karar tarihinde derdest dosyanın kesinleştiğini ve kesin hüküm oluştuğunu belirterek farklı gerekçe ile davanın reddine ve yargılama giderlerinin davalıya yüklenmesine ilişkin kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, imar uygulamasının iptali nedeniyle kadastral parselin ihyasına yönelik tapu iptali ve tescil, inşaat çalışmalarının durdurulması, inşaat ruhsatının iptali, yapıların kali, taşınmazın eski hâle getirilmesi istemine ilişkindir.
Somut olaya gelince, dava konusu taşınmaz ihbar olunan ... Belediye Başkanlığı tarafından imar uygulamalarına tabi tutulmuş, ancak imar uygulaması idare mahkemesi tarafından iptal edilmiştir. Böylece, davacının maliki olduğu kadastral parsel üzerinde imar uygulaması ile oluşan imar parsellerinin dayanağı idari işlemin iptal edilmesi nedeniyle sicil dayanaksız kalmış ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1025. maddesi hükmü uyarınca imar parselleri yolsuz tescil durumuna düşmüşlerdir.

Her ne kadar Mahkemece dava tarihinden sonra gerçekleşen yasa değişikliği nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamakta ise de; imar uygulamasının davalı dışında, kamu idaresi tarafından oluşturulması nedeniyle davalının, davanın açılmasına sebebiyet vermediği gözetilmeden davalı aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
Ne var ki, anılan husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 hükmü gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacı Hazine vekilinin tüm; davalı vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 5. ve 7. maddelerinin hüküm fıkrasından çıkarılmasına, yerine "yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, lehine vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına," cümlelerinin yazılarak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2. maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün DÜZELTİLMİŞ bu şekli ile ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.