Yargıtay yargitay 2025/1590 E. 2025/5102 K.

7. Hukuk Dairesi 2025/1590 E. , 2025/5102 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2023/3081 E., 2024/2824 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI: 2022/184 E., 2023/154 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde yer alan 30 36... parsel sayılı arsa vasıflı 224 m² yüz ölçümlü taşınmazın tamamının davalı ... Hazinesi adına kayıtlı olduğunu, taşınmazın imar planında konut alanında kaldığını, taşınmaz üzerinde davacıların babası ... tarafından 1984 yılından önce yapılmış gecekondusu olduğunu, 1984 yılında çıkarılan kanun kapsamında davacı tarafından imar affı müracaatının yapıldığını, müracaat anında İdarece belirlenmiş bedelin tamamının yatırılmış olduğunu, davacı tarafından taşınmazın tahsis belgesine dayalı tapusunun alınması için İdareye başvuru yapıldığını, davalı İdarenin parsel üzerine tecavüzlü olarak inşa edilen başka bir gecekondu sahibinden muvafakat alınması hâlinde tapu verilebileceğinin belirtildiğini, muvafakat alınmadığından davacıya tapunun verilmediğini, davacı yönünden tescil talebinin yasal koşullarının oluştuğunu ileri sürerek, dava konusu kısmın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacılar adına yasal miras payları oranında tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İdare tarafından yapılan tespitte taşınmazın 140 m² sinin ... varisleri tarafından konut ve eklentileri olarak, 84,21 m² sinin ... ... tarafından konut olarak kullanıldığı, parselin kullanım harici kısımlarının boş ve işgalsiz olduğunun tespit edildiğini, taşınmaz üzerinde ... ...'e ait binaya ilişkin olarak 2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun'dan doğan haklarından feragat ettiğine dair muvafakatname bulunmadığını, ayrıca aynı binaya ilişkin 313 sayılı Millî Emlak Tebliği'nde sayılan belgelerin de İdareye sunulmadığını, taşınmazın ifrazının mümkün olup olmadığına ilişkin ... Belediye Başkanlığı ile yapılan yazışmalarda parselin boş hâle getirildikten sonra ifraz işleminin yapılabileceğinin bildirildiğini, belirtilen nedenlerle taşınmazın 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun gereğince ilgili Belediyeye devri hususunda tereddüt oluştuğunu, Bakanlık görüşü istenildiğini ve yazışmaların hâlen devam ettiğini, 2981 sayılı Kanun hükümleri uyarınca tapu tahsis belgesi almış veya almaya hak kazanmış kişilere ait gecekondunun bulunduğu bölgenin imar ıslah planının bulunması gerektiğini, ... ilçesine ait ve 10.06.1987 tarihinde onanan ve 23.08.1998 tarihinde revize edilen Islah İmar Planlarının İstanbul 6. İdare Mahkemesinin 30.11.2000 tarih ve 1999/48 Esas, 2000/1098 Karar sayılı ilâmı ile iptal edildiğini, bu nedenle taşınmazın davalılar adına tescilinin mümkün olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 06.06.2022 tarihli ve 2022/184 Esas, 2023/154 Karar sayılı kararı ile "...davacılar murisinin tahsise dayalı haklarından feragat ederek hak sahibi sıfatı ile taşınmazın belediyece kendisine satılmasını talep ettiği ve tahsis şerhinin tapudan terkinine karar verilerek idarece bu hususun tapuya bildirildiği, ancak, terkin açıklayıcı şerhin kaldırılmasını sağlamakla birlikte belgenin iptaline ilişkin alınmış bir idari karar niteliğinde bulunmadığından dayanak tahsis belgesinin halen geçerliliğini koruduğu... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı ... ve ... Genel Müdürlüğü'nün 26.03.2019 tarihli 50689 sayılı yazısı ve ... Belediyesi'nin 15.04.2019 tarihli 3948 sayılı yazısı ile makbuzu sunulan başvuru bedelinin ödendiğinin anlaşıldığı, bu hususlar dışında dosya kapsamında mevcut bir belge ve delille dava konusu taşınmaz bedelinin davacılarca ödendiğinin ispat edilemediği, bu nedenle istinaf ilâmı doğrultusunda taşınmazın dava tarihindeki rayiç değeri tespit edilerek ile davacıya depo imkanının sağlandığı...." gerekçesiyle "...davanın kabulüne..." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda (III) numaralı bentte belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 12.12.2024 tarihli ve 2023/3081 Esas, 2024/2824 Karar sayılı kararı ile "...tahsis kapsamındaki yerin hak sahibi adına tescil edilebilmesi için Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 04.12.1996 tarihli ve 1996/14-763-864 sayılı Kararında da belirtilen koşulların eldeki davada oluştuğu...3290 sayılı Kanun ile değişik 2981 sayılı Kanun'un 10/C-2 hükmü gereğince tahsise konu yerde uygulanan düzenleme ortaklık payının (...) düşüldüğünün anlaşıldığı..." gerekçesiyle "...istinaf başvurusunun esastan reddine...." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; cevap v dilekçesinde yer alan nedenleri tekrar ederek,
1. Tapu tahsis belgesinin istifade edenlere mülkiyet hakkı bahşetmeyeceğini,
2. İmar ıslah planının İdare Mahkemesince iptal edildiği hususunun dikkate alınmadığını,
3. Mahkemece eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; tapu tahsis belgesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince davalı Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.