Karar Detayı

3. Hukuk Dairesi 2025/5426 E. , 2025/6142 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/119 E., 2024/500 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkili şirketin davalı Kurum sigortalılarına verdiği hizmetlere ilişkin sözleşmeye uygun olarak teslim ettiği fatura bedellerinin toplam 591.974,92 TL olmasına rağmen, davalı tarafça 461.899,00 TL'sinin ödendiğini, bakiye 130.075,92 TL fatura bedelinin ödenmediğini ileri sürerek; 130.075.92 TL'nin faturaların teslim tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, birleşen davada ise; hekim............nın 10.02.2006 tarihinde görevinden ayrıldığını, aynı gün hekim ...........nin görevi üstlendiğini ve... Kaymakamlığı İlçe ..................Başkanlığına ruhsat verilmesi için müracaat edildiğini, ayrıca hekim değişikliğinin faks yoluyla Kuruma bildirildiğini, ancak evrakı bulamadıklarını savunarak, birleşen davanın reddini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; asıl davanın sözleşmeye aykırı davranılmış olması nedeniyle reddini istemiş, birleşen davada ise; taraflar arasındaki 2006 yılı sözleşmesinin (4.20.) maddesinde, sözleşme içeriğinde tanımlı işlemlerinin bir bölümü veya tamamını gerçekleştirmekle yükümlü hekimin geçici veya kalıcı olarak merkezdeki faaliyetinden ayrılması ve merkezden ayrılan hekimin sözleşmede tanımlı işlemleri gerçekleştirebilecek tek hekim veya adına ruhsat düzenlenen hekim olması durumunda, bu durumun merkez tarafından 24 saat içiresinde faks ya da otomasyon sistemi ile Kuruma bildirilmesi gerektiğinin, hekimin ayrıldığı günden, Kuruma bildirim yapılana dek geçen sürede sözleşmeden kaynaklanan işlemlerinin merkez tarafından gerçekleştirilmesi halinde işlem sonrası düzenlenecek faturaların Kurum tarafından ödenmeyeceğinin düzenlendiğini, davalı şirkette radyoloji uzmanı olarak görev yapan hekim ............nın 07.02.2006 tarihinde görevinden ayrıldığını, yerine aynı gün ....nin başladığını ve adı geçen hekime ilişkin bilgi ve belgelerin 06.07.2006 tarihinde Kurumlarına iletildiğini, .... adına düzenlenmiş 242.373,93 TL tutarında fatura tespit edildiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 242.373,93 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 08.09.2011 tarihli kararıyla; davacı şirketin, radyoloji uzmanı olarak görev yapan hekimin ayrılışına ilişkin bilgileri 24 saat içinde davalı Kuruma bildirilmesi gerekirken bildirilmediği, davacının taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı davranmış olması nedeniyle cezai koşul olarak belirtilen miktarı ödemek zorunda olduğu ve cezai şartın davacının alacağından mahsup edildiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karar, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
1. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesince verilen 03.04.2013 tarihli ilamla; davalı Kurum tarafından 2005 yılı .............. Satın Alma Sözleşmesinin (4.20.) maddesinin ihlal ettiği iddiasıyla ödenen fatura bedellerinin iadesi istemiyle açılan davada, eldeki dava dosyasıyla verilen birleştirme kararı kesinleştikten sonra dosyaların birlikte incelenerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, karar bozulmuştur.
2. Bozmaya uyan Mahkemenin 21.12.2017 tarihli kararıyla; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, asıl davada davacının, taraflar arasında düzenlenen sözleşme hükümlerine aykırı hareket ettiği, hekimin ayrılışına ilişkin bilgilerin 24 saat içinde davalı Kuruma bildirilmesi gerekirken bildirilmediği, bu nedenle sözleşmenin (5.2) maddesinde cezai koşul olarak belirtilen miktarı ödemek zorunda olduğu, ceza koşulunun davalı Kurum tarafından davacının alacağından mahsup edildiği, asıl davada davacının talep edebileceği alacağının bulunmadığı, birleştirilen davada ise, taraflar arasındaki ihtilaflı dönemde davalı şirket tarafından davacı Kuruma kesilen fatura toplamının 174.989,66 TL olduğu, asıl davada talep edilen 130.075,92 TL'nin davalı şirketin alacağından mahsup edildiği, davacının bakiye 44.913,74 TL alacağının bulunduğu gerekçesiyle; asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 44.913,74 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş, karara karşı, taraf vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuşlardır.
3. Dairece verilen 09.09.2021 tarihli ilamla; davacının doktor değişikliğini Kuruma bildirdiğini ispatlayamaması karşısında, değişikliğin bildirilmediği 10.02.2006 tarihinden 06.07.2006 tarihine kadar hekim .... adına Kuruma faturalandırılarak laboratuvar tarafından tahsil edilen hizmet bedellerinin ne kadar olduğuna dair uzman bir bilirkişi heyetinden detaylı inceleme yapılan rapor alınmadığı gerekçesiyle, kararın bozulmasına karar verilmiştir.
4. Bozmaya uyan Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; yeniden alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, asıl davada 10.02.2006 tarihinden 06.07.2006 tarihine kadar sağlık hizmeti veren hekim değişikliğinin Kuruma bildirmemesi sebebiyle davacının bu dönemde fatura edilen miktarı talep edemeyeceği, birleşen davada ise davalı şirket tarafından, 10.02.2006 tarihinden 06.07.2006 tarihine kadar hekim ... adına sözleşmeye aykırı şekilde Kuruma faturalandırılan miktarın 160.187,35 TL olduğu gerekçesiyle; asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile 160.187,35 TL'nin ihtar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı-birleşen davada davalı vekili; hekim değişikliğinin bildirilmemesi nedeniyle Kurumun uğradığı bir zararın bulunmadığını, sözleşmede belirtilen cezai şartın müvekkili tarafından yatırılan teminattan kesilerek tahsil edildiğini, bu nedenle asıl davaya konu Kurum tarafından müvekkili şirkete ödenmemiş olan 130.075,92 TL tutarındaki fatura bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiğini, Mahkemece bozma ilamına uyularak rapor alınmasına rağmen bilirkişi raporunun hükme esas alınmadığını, Kurum tarafından müvekkili şirkete fazladan ödenen miktarın 30.111,45 TL olduğunu, Mahkemece müvekkili şirkete ödenmeyen paranın müvekkilinden alınarak Kuruma verilmesi yönündeki kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.
2. Davalı-birleşen davada davacı vekili; birleşen dosyada reddedilen kısım yönünden verilen kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; asıl davada sağlık hizmeti sağlanması konusunda yapılan sözleşme kapsamında yapılan işlemler nedeniyle gönderilen fatura tutarından davalı Kurum tarafından yapılan kesintinin tahsili, birleşen davada ise sözleşmeye aykırılık nedeniyle yersiz olarak ödenen fatura bedellerinin istirdadı istemine ilişkindir.
1. Mahkemece uyulan bozma ilamında belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verildiği, bozma kararlarının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin ileri sürülen sebeplerin incelenmesinin artık mümkün olmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla; davalı-birleşen davada davacı vekilinin tüm, davacı-birleşen davada davalı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2. Somut uyuşmazlıkta; uyulan bozma ilamı doğrultusunda alınan 04.04.2024 tarihli bilirkişi raporunda; 10.02.2006-06.07.2006 tarihleri arasında hekim .... tarafından düzenlenen fatura bedelleri toplamının 160.187,35 TL olduğu, ancak asıl davada talep edilen miktarın 130.075,90 TL olması nedeniyle taleple bağlılık ilkesi gereği talep edilebilecek tutarın 130.075,90 TL olduğu, birleşen davada ise talep konusu 174.989,66 TL’nin 160.187,35 TL’lik kısmının mahsup edilmesinin sözleşme hükümlerine uygun olacağının tespit edildiği, taraf vekillerince rapora yapılan itirazlar üzerine düzenlenen 30.10.2024 tarihli ek raporda ise; asıl davada, davacı tarafından davalı Kuruma verilen hizmetlere dair düzenlenen 591.974,92 TL bedelin 461.899,00 TL’sinin ödendiği ve bakiye 130.075,90 TL’nin talep edildiği, fakat 24 saat içerisinde bildirim zorunluluğu yerine getirilmediğinden ödenmesinin mevzuata aykırı olacağı, birleşen davada, davalı şirket tarafından 10.02.2006-06.07.2006 tarihleri arasında fatura edildiği iddia olunan 242.373,93 TL’nin, taraflarınca tespit olunan 160.187,35 TL’lik kısmının mahsup edilmesinin sözleşme hükümlerine uygun olacağı, iki dosyanın birleşmesiyle davacı- karşı davalı şirketin, davalı-karşı davacı Kurumdan 160.187,35–130.075,90= 30.111,45 TL fazladan tahsilat yapmış olduğunun bildirildiği, ek raporda yapılan hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmıştır.
Bu nedenle, Mahkemece; birleşen davanın 30.111,45 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile 160.187,35 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı-birleşen davada davacı vekilinin tüm, davacı-birleşen davada davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Temyiz olunan Mahkeme kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428. maddesi uyarınca birleşen davada davalı yararına BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz eden davacı/birleşen davada davalıya iadesine,
1086 sayılı Kanunun 440. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
15.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.