Yargıtay yargitay 2025/1908 E. 2025/5795 K.

3. Hukuk Dairesi 2025/1908 E. , 2025/5795 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1390 E., 2025/361 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Nazilli 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/288 E., 2023/32 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacı vekili asıl davada; ..................... mahallesi, 684 parsel numaralı taşınmazı davalıların murisi ......... 'dan 23.12.1996 tarihinde satın aldığını, boş, verimsiz ve taşlık niteliğindeki taşınmazların düzenlenerek narenciye bahçesi halinde getirildiğini, davalılar tarafından ehliyetsizlik iddiası ile tapu iptal ve tescil istemiyle açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda 17.11.2020 tarihinde kesinleşen Nazilli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/3 28... /201 Karar sayılı ilamıyla tapu kaydının iptali ile davalılar adına tesciline karar verildiğini, satın alındığı tarihte boş, verimsiz ve taşlık olan taşınmazı işlediğini, iyileştirmeler yaptığını ileri sürerek; taşınmazda yapılan iyileştirme masrafları karşılığında 10.000,00 TL, 1996 yılında ödenen 130.000,00 TL bedelin kesinleşme tarihi olan 17.11.2020'de ulaşmış olduğu değer olarak 10.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL'nin kararın kesinleştiği 17.11.2020 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.
2. Birleşen davada davacı vekili; asıl davada yapılan bilirkişi incelemeleri neticesinde ek olarak 382.121,58 TL alacağın ortaya çıktığını belirterek, davaların birleştirilmesi ile 2021/288 Esas sayılı dosyasında talep ettikleri dava konusu yer için ödenen bedele ek olarak 19.048,60 TL ile imar, ihya, ağaç, masraflar için talep edilen rakama ek olarak 363.072,98 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili, dava konusu taşınmazın 26.04.1995 tarihinde muristen ...'a, ardından 23.12.1996 tarihinde ...'tan davacıya devredildiğini, sebepsiz zenginleşmeye konu davada gerek 1 yıllık gerekse de 10 yıllık zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, fiil ehliyeti bulunmayan ve ayırt etme gücünden yoksun murise ait taşınmazın para ödenmeksizin davacı tarafından iktisap edildiğini, davacı aleyhine tapu iptal ve tescil davasında Mahkemece davanın kabulüne dair verilen kararın Yargıtayca da onanmasına karar verildiğini, yıllarca taşınmazı haksız olarak kullanan davacının sebepsiz zenginleşme iddiasıyla dava açmasının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davacının kendisi tarafından diktiğini iddia ettiği ağaçların birçoğunun muris tarafından dikildiğini, davacının dava dışı ...'a dava açmamasının aralarında muvazaalı bir işlem yapıldığının kanıtı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sebepsiz zenginleşme nedeniyle davacının davalılardan bedel iadesini talep edebilmesi için, davalıların murisinin akdin tarafı olması gerektiği, davacının uyuşmazlığa konu edilen taşınmaz satış sözleşmesini dava dışı olan ... ile akdettiği ve bu nedenle davalıların davacıya karşı iade yükümlülüğün olmadığı, bu nedenle de asıl dava ve birleşen davada bedel iadesini sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalılardan talep edemeyeceği, iyileştirme bedelleri ve ağaç masrafları yönünden yapılan değerlendirmede ise; davacının talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesinde davacının iyi niyetli olup olmadığının Mahkemece kendiliğinden gözönünde tutulması gerektiği, Nazilli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/ 95... /511 Karar sayılı dosyasında; davalılar tarafından davacı hakkında, davaya konu 684 parsel numaralı taşınmaz ile ilgili olarak tapu iptali ve tescil davası açıldığı, Mahkemece talebin kabulüne karar verildiği, yapılan temyiz incelemesinde Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 2014/21931 Esas - 2017/4199 karar sayılı bozma ilamında ve bozma ilamı sonrası yapılan yargılama sonucunda verilen kararda da; "murisin fiil ehliyeti bulunmadığını bilebilecek durumda olduğu, dolasıyla malikin iyiniyetli sayılamayacağının" belirtildiği ve işbu kararın Yargıtay 1. Hukuk Dairesi tarafından onanarak kesinleştiği, böylece; davacının iyiniyetli olmadığının, kesinleşmiş Mahkeme kararı ile sabit olduğu, davacının sadece TMK'nın 723. maddesi gereğince asgari levazım bedelini davalıdan talep edebileceği gerekçesiyle; asıl davanın kısmen kabulüne, 10.000,00 TL asgari levazım bedelinin 17.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin satış bedeli talebinin reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 5.600,00 TL asgari levazım bedelinin 17.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin satış bedeli ve iyileştirme masrafları ile ağaç masrafları talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı; davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 2019/3426 E. 2020/4654 K. sayılı ilamı ile "davalının gerek davacıların mirasbırakanı ... ile gerekse tanık olarak dinlenen çevre taşınmaz malikleriyle ilişkisi itibariyle ...'nın hukuki ehliyetinin bulunmadığını bilebilecek konumda olduğu ve iyiniyetli sayılamayacağının" tespit edildiği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; müvekkili taşınmazı her ne kadar başkasından almış ise de taşınmazın başka dosyada görülen dava sonucunda tapusunun iptali ile davalılar adına tescil edilmesi nedeniyle sebepsiz zenginleşmenin davalılar için gerçekleştiğini, müvekkilinin taşınmazı 23.12.1996 tarihinde dava dışı ...'tan satın aldığını, bu nedenle müvekkilinin kötüniyetli olarak kabul edilemeyeceğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, sebepsiz zenginleşme nedeniyle bedel iadesi ve taşınmaza yapılan iyileştirme masraflarının tahsili istemine ilişkindir.
Temyiz edilen kararda belirtilen gerekçeye ve özellikle davacının taşınmazı dava dışı kişiden satın aldığı, bu nedenle ödediği bedeli kendi akidinden istemesi gerektiği, davacının taşınmazı satın alırken iyiniyetli olmadığının kesinleşen Mahkeme ilamı ile tespit edilmesi üzerine asgari levazım bedeline hükmedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.