Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2025/625 E. , 2025/6091 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/1797 E., 2024/1844 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Mudanya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/484 E., 2024/133 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesi ile; 77 yaşındaki davacının ... ilçesi, ... Mahallesi 508 parsel sayılı taşınmazını 11.000.000,00 TL bedelle satmak üzere davalı ... ile diğer davalı damadı ... aracılığıyla anlaştığı, yaşlı ve korunmaya muhtaç durumda olması nedeniyle damadının telkinleriyle ...’u vekil tayin ettiği, ancak vekil sıfatını haiz davalı ...’un taşınmazı davalı ...’e gerçekte herhangi bir bedel ödenmeksizin tapuda 50.000 TL bedelle devrettiği, davacının satış bedelinden hiçbir ödeme almadığı, taşınmazın gerçek değeri ile tapuda gösterilen bedel arasında fahiş fark bulunduğu ve bu durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğu, Yargıtay içtihatları uyarınca bu hâlde kötü niyetin varlığının kabul edilmesi gerektiği, davalı ...’in benzer olaylar nedeniyle dolandırıcılık suçundan yargılandığının tespit edildiği, vekâlet yetkisinin dürüstlük kuralına aykırı ve olağan kabul edilemeyecek işlemleri kapsamadığı ileri sürülerek dava konusu taşınmazın davalı ... adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; yatırım amacıyla taşınmaz aradığını, dava konusu taşınmazın satışına ilişkin görüşme ve pazarlıkların davacının damadı olan diğer davalı ... ile yapıldığını, satış bedelinin 5.600.000,00 TL olarak kararlaştırıldığını, geçerli vekâletnameye dayanılarak bedelin tamamının davalı ...’a elden teslim edildiğini ve bu hususta yazılı sözleşme düzenlendiğini, bedeli alan davalı ...’in taşınmazı kendisine devrettiğini ve tapuda bedeli aldığını beyan ettiğini, satış bedelinin davacıya aktarılmamasının kendi bilgisi ve sorumluluğu dışında kaldığını, davacının satıştan haberdar olduğunu ve vekâletnamenin iptal edilmediğini, vekilin azledilmemiş olmasının davacının iddialarını zayıflattığını, taraflar arasında akrabalık veya iş birliği bulunmadığını, birlikte kötü niyetli hareket edildiğinin ispatlanamadığını, tapuda bedelin düşük gösterilmesinin harç nedeniyle yaygın bir uygulama olduğunu ve tek başına muvazaa delili sayılamayacağını, bu nedenle iyi niyetli üçüncü kişi olarak davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... ise duruşmada; "Ben hiç para almadım. Beni kandırdılar mağdur edildim. Sağlığım bu nedenlerle bozuldu. Tanıklarımı sunmuştum. Dinlenilmelerini talep ederim. Davalı ... beni kandırarak bu yeri almıştır ve başkalarına satma niyetleri vardır. Bu nedenle tedbirin kaldırılmamasını talep ederim, ben çiftçiyim bugüne kadar hiç bir davam olmamıştır, davalıdan hiç bir şekilde para almadım mahkemenize sunduğum ses kayıtları ile ispatlıdır, tanık ... de bana para verilmediğini bu kayıtlarda söylemiştir, davalı taraf beni hile ile kandırmış ve dolandırmıştır, hiç bir şekilde para vermeden tapuyu üzerlerine almışlardır bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesini talep ederim ..." şeklinde beyanda bulunmuş; 29.05.2024 tarihli celsede davayı kabul etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mudanya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/407 E., 2022/582 K. sayılı kararında; dava konusu taşınmazın tapuda 50.000 TL bedelle devredildiği, gerçek satış bedeline ilişkin eksik harcın sonradan savcılık soruşturması üzerine tahsil edildiği, bilirkişi tarafından belirlenen taşınmaz değeri ile davalı ...’ın ileri sürdüğü bedel arasında fahiş fark bulunduğu, davalı ...’ın 5.600.000,00 TL karşılığı bedeli Amerikan doları olarak elden ödediği yönündeki savunmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu ve senetle ispat sınırını aşan bu ödemenin yazılı delille ispatlanamadığı, paranın elden ödendiğini iddia eden davalının ispat yükünü yerine getiremediği, sunulan belgelerin ve tanık beyanlarının güvenilir bulunmadığı, ayrıca davalı ... hakkında devam eden ceza soruşturmaları ile davalı ...’in parayı almadığını ısrarla beyan etmesi birlikte değerlendirildiğinde bedelin fiilen teslim edilmediği kanaatine varıldığı gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi 2023/539 E., 2023/1445 K. sayılı kararında; davalı ...’un boş kâğıda imza attığı yönündeki beyanına rağmen dosyada bulunan 16.11.2021 tarihli “Tapu Devir Sözleşmesidir” başlıklı belgenin usulüne uygun şekilde kendisine okunarak imzanın aidiyeti ve içeriği hakkında beyanının alınmadığı, Mudanya Cumhuriyet Başsavcılığının 2022/5370 sayılı soruşturma dosyasının akıbetinin araştırılmadığı, davalı tarafından sunulan ses kayıtlarının bilirkişi incelemesine tabi tutulmadığı, açığa imza iddiasının aynı kuvvette delillerle ispatlanması gerektiğine dair Yargıtay içtihatlarının dikkate alınmadığı, ayrıca davalı ... hakkında kesinleşen ceza dosyalarının eldeki dava ile bağlantısının gerekçede tartışılmadığı, tüm deliller toplanıp değerlendirilmeden soyut ve yetersiz gerekçelerle karar verildiği gerekçeleriyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak dosyanın yeniden incelenmek üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Mudanya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2023/484 E. 2024/133 K. sayılı kararında; davalı ...’un imzanın kendisine ait olduğunu ancak belgenin boş olarak imzalatıldığını ve iradesine aykırı doldurulduğunu beyan ettiği, ayrıca 29.05.2024 tarihli celsede davayı açıkça kabul ettiği, davacı vekiline verilen vekâletnameye rağmen vekilin özen borcuna aykırı davrandığı ve vekâlet ilişkisinde iradenin fesada uğratıldığı, bozma sonrası yapılan yargılamada ceza soruşturma ve kovuşturma dosyalarının celp edilip incelendiği, ceza dosyalarında davalı ... lehine verilen kararların hukuk mahkemesini bağlamadığı, buna rağmen aynı suç isnatlarına ilişkin birden fazla ceza dosyasının bulunmasının davalı aleyhine kanaat oluşturduğu, ses kayıtları içeriğine göre satış bedelinin davalı ...’a ödenmediğinin anlaşıldığı, davalı ...’ın davalıyı oyaladığı ve davalı ...’un iradesinin sakatlandığı, bu nedenle davacının taşınmaz devir sözleşmesiyle bağlı olmayacağı, tanık beyanlarının inandırıcı bulunmadığı gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 2024/1797 E., 2024/1844 K. sayılı kararında; yeniden yapılan yargılamada kaldırma ilamında belirtilen eksikliklerin giderildiği, davalı vekil ...’un 29.05.2024 tarihli duruşmada davayı kabul ettiği, uyuşmazlığın vekâlet görevinin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayandığı, vekilin aldatılmış olmasının da bu kapsamda değerlendirildiği, bilirkişi raporuna göre taşınmazın gerçek değerinin satış ve dava tarihinde 4.917.500,00 TL olduğu hâlde resmi akitte 50.000 TL bedel gösterildiği, tapu harcının 6.500.000,00 TL üzerinden ödendiği iddiasının dava açıldıktan sonra yapılan ödemeye dayandığı, satış bedelinin davacıya ödendiğinin ispat edilemediği, davalıların birlikte hareket ederek davacıyı zarara uğrattıkları ve davalı ...’in iyi niyetli olmadığı kanaatine varıldığı gerekçeleriyle davanın kabulüne ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararında isabetsizlik bulunmadığı belirtilerek davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; taşınmazın resmî tapu işlemi çerçevesinde bedeli ödenerek satın alındığını, satış görüşmelerinin davacının vekili ve damadı olan davalı ... ile yapıldığını, satış bedelinin vekil sıfatıyla...’e ödendiğini, bedelin ödendiğine ilişkin 16.11.2021 tarihli yazılı sözleşmenin dosyaya sunulduğunu ve tapu memuru huzurunda da bedelin alındığının beyan edildiğini, davacının satıştan haberdar olduğunu, tapuda bedelin düşük gösterilmesinin tek başına muvazaa oluşturmayacağını ve muvazaa iddiasının yazılı delille ispatlanamadığını, vekâletnamenin iptal edilmediğini ve davalının TMK m.3 kapsamında iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu, ceza soruşturmasının takipsizlikle sonuçlandığını ve ses kaydının davalıya ait olmadığının anlaşıldığını, Mahkemenin davacının ileri sürmediği hile hukuksal nedenine dayandığını ve dosyayla ilgisiz ceza soruşturmalarının aleyhe kanaat gerekçesi yapıldığını belirterek İstinaf Mahkemesinin kararının bozulmasını, davanın reddini ve taşınmaz üzerindeki ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, vekalet görevinin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Bölge Adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dosyanın incelenmesinden dava konusu 508 parsel sayılı tarla nitelikli taşınmazın, davacıya vekaleten vekil davalı ... tarafından davalı ...'e 50.000,00 TL bedelle 16.11.2021 tarihinde satış yoluyla devredildiği anlaşılmıştır.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 251.935,81 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalı ...'dan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 18.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.