Yargıtay yargitay 2025/5183 E. 2025/5632 K.

1. Hukuk Dairesi 2025/5183 E. , 2025/5632 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/79 E., 2025/36 K.

Mahkeme kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar dava dilekçesinde; ... ilçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan ve 1975 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakıldıktan sonra, 18.09.2014 tarihinde 166.190,11 metrekare yüz ölçümü ile hali arazi vasfıyla Hazine adına ihdasen tapuya tescil edilen 118 parsel sayılı taşınmaz hakkında irsen intikal, imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava konusu taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile adlarına tescilini talep etmişlerdir.

II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın davalı Hazine adına kayıtlı olduğunu bu nedenle davanın idareleri yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; tapulama harici bırakılan taşınmazların zilyetlikle kazanılabilmesi için imar-ihyasının tamamlanması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI,BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Mahkemenin 21.04.2016 tarihli ve 2014/893 Esas, 2016/644 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne, çekişmeli 118 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisinin 20.11.2015 tarihli raporunda (A) harfi ile gösterilen 166.190,11 metrekare yüz ölçümlü kısmının Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir. Mahkeme kararına karşı davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi 14.09.2020 tarihli ve 2017/2510 Esas, 2020/2997 Karar sayılı kararıyla, eksik araştırma yapıldığı gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin 06.01.2022 tarih ve 2021/423 Esas, 2022/2 Karar sayılı kararıyla; dosyanın 15.09.2021 tarihli duruşmada işlemden kaldırıldığı, taraflarca yasal süresi içerisinde yenilenmediği ve davanın takip edilmediği gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 150/5. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Karara karşı davacı ... temyiz isteminde bulunmuştur. Dairenin 02.10.2023 tarih ve 2022/8428 Esas, 2023/5017 Karar sayılı kararıyla; davacı ... ve ...'a bozma kararı sonrası yeni tensip zaptının usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek yargılamaya katılımlarının sağlanması ve Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin bozma kararında işaret edilen eksikliklerin giderilmesi gerekirken, usulsüz tebligatla davayı takip etmediklerinden bahisle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin isabetsiz olduğu belirtilerek karar bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu alanın daha önceleri davacıların babaları ve dedeleri tarafından kullanıldığı, dosya kapsamından başkaca mirasçıların da bulunduğu, tereke kapsamındaki bir mal üzerinde bir mirasçı tarafından sürdürülen zilyetliğin tüm mirasçılar adına olduğu yönündeki genel kural gözetilerek davacının tek başına dava açmakta aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla davacılardan keşif mahallinde sorulduğu, davacının taksim, bağış, satış gibi bir durumun olmadığını, erkek çocuklarının aralarında paylaştığını, buranın kendilerine düştüğünü bildirdiği, davacıların tek başına dava açma hususunda aktif dava ehliyetinin bulunduğunu ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; bozmaya uyulduğu halde gereklerinin yerine getirilmediğini, eksik araştırma ile usul ve yasaya aykırı olarak karar verildiğini, tanık ve bilirkişilerin taksimden bahsettiğini, başkaca kişilerin dava konusu taşınmaz üzerinde mülkiyet iddiası olmadığını, Mahkemece öncelikle davacı tarafa mirasçıların muvafakatlerini almak sureti ile davaya katılmalarını sağlaması ya da terekeye temsilci atanması için dava açmak üzere süre ve imkan tanınması gerektiğini, bu yönde herhangi bir araştırma yapılmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Kadastro sonucunda; Şanlıurfa ili, ... ilçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan taşınmaz bölümü tespit harici bırakıldıktan sonra, 18.09.2014 tarihinde 118 parsel sayısı ve 166.190,11 metrekare yüz ölçümü ile hali arazi vasfıyla Hazine adına ihdasen tescil edilmiştir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) geçici 3/2. maddesinin yollamasıyla, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (HUMK) 428. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
V.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Mahkeme kararının ONANMASINA,

Fazla yatırıldığı anlaşılan aşağıda yazılı 7.701,60 TL harcın talep halinde temyiz eden davacılara iadesine,

Dosyanın Birecik 4. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.