Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2025/495 E. , 2025/5934 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/606 E., 2024/1457 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bergama 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/330 E., 2021/24 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davacı ... mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmekle, kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar; mirasbırakan anneleri ...'un adına kayıtlı 1960 parsel sayılı taşınmazını satış göstermek suretiyle davalı dayıları ...'e temlik ettiğini, murisin satış için haklı ve geçerli bir sebebinin bulunmadığını, yapılan işlemin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu, yine kök mirasbırakan dedeleri ...'ın kayden maliki olduğu 176 parsel sayılı taşınmazını satış yolu ile davalı dayıları ...'e devrettiğini, onun tarafından ise diğer davalı ...'ye temlik edildiğini, ...'nin ...'in gelini olduğunu, kök muris tarafından yapılan işlemin de mirastan mal kaçırma amacı ile yapıldığını ileri sürerek dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile payları oranında adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

II. CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; muris muvazaasından bahsetmek için murisin mutlak surette mirasçılardan mal kaçırma amacının olması gerektiğini, 1960 parsel sayılı taşınmazı davacıların murisi ...'un 5 parçaya ifraz ederek 1996 yılında müvekkiline sattığını, ifraz işleminden sonra diğer taşınmazlarını da diğer kardeşlerine sattığını, söz konusu parselin tapulama aşamasında davalılar ve davacıların murislerinin babası ...'ın Yugoslavya'dan göçü neticesi kimliği olmaması nedeniyle bu taşınmazı üzerine alamadığını, yeni evlendiği için kimliği bulunan kızı ve davacıların murisi ... adına kaydettirdiğini, aslında bu taşınmazın hiçbir zaman davacıların murisine ait olmadığını, 176 parsel sayılı taşınmazın ise tapu kayıtlarından da anlaşılacağı üzere iktisap sebebinin hibe yani bağışlama olduğunu, bu sebepten muvazaadan bahsedilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; somut olayda, davacıların kök murisi ...'ın 21.07.1987 tarihinde vefat ettiği, eski 1960 parsel (yeni 1 24... parsel) sayılı taşınmazın kök muris ...'a ait kimlik olmadığından kızı ... adına tescil edildiği, daha sonra taşınmazın 1969 yılında ... tarafından kardeşi ...'a satış suretiyle devredildiği, 1960 parsel sayılı taşınmazın kök muris ... adına kaydedilmeden doğrudan ... adına tescil edildiği, daha sonra davacıların murisi ... tarafından ...'a devredildiği, söz konusu devrin de muvazaalı olduğuna ilişkin bir delil sunulamadığı, muris muvazaasına dayalı tapu iptali tescil davasının koşullarının oluşmadığı, 176 parsel (yeni 1 49... parsel) sayılı dava konusu diğer taşınmaz yönünden ise taşınmazın 1975 yılında kök muris ... adına kayıtlı iken bağışlama yoluyla oğlu ...'a devredildiği, tapuda gözüken işlemin de bağış olduğu, murisin gerçek amacını gizlemek maksadıyla muvazaalı bir işlem yaptığından bahsedilemeyeceği, bu taşınmaza yönelik davacının tenkis talebi de olmadığı, kök muris ölmeden önce oğlu ... tarafından bakıldığının dosya kapsamındaki tanık beyanları ile sabit olduğu, daha sonra bu taşınmazın ölünceye kadar bakma akdi ile ... tarafından gelini ...'a devredildiği, dosya kapsamında dinlenen tanık beyanlarından anlaşıldığı üzere ... tarafından ...'a yapılan ilk temliki işlem olan bağışlama işleminin muvazaalı olmadığı, daha sonra ... tarafından ...'a yapılan işlemin de taraflar arasındaki beşeri ilişkiler göz önünde bulundurulduğunda muvazaalı olduğunun ispat edilemediği gerekçeleriyle her iki taşınmaz yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre, İlk Derece Mahkemesi kararında davanın esasıyla ilgili tarafların gösterdiği hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacılar vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili ve davacı ... mirasçıları vekili ayrı ayrı sundukları temyiz dilekçeleri ile; dava konusu 1960 parsel sayılı taşınmaz yönünden bedeller arasında fahiş fark bulunduğunu, davalıların alım güçlerinin bulunmadığını, muris ...'nin taşınmazı davalı ...'e devretmesi için makul ve geçerli bir sebebinin olmadığını, 176 parsel sayılı taşınmaz yönünden de verilen kararın hatalı olduğunu, yapılan devir işlemlerinin muvazaalı olduğu hususunun tüm dosya kapsamı ile sübut bulduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; 1903 doğumlu kök mirasbırakan ...'ın 21.07.1987 tarihinde öldüğü, geriye mirasçı olarak davalı oğlu ..., 01.04.1981 tarihinde ölen kızı muris ...'nin çocukları olan davacılar ile dava dışı mirasçılarının kaldığı, muris ...'nin mirasçılarından olan davacı ...'nin ise 24.09.2022 tarihinde öldüğü, geriye mirasçı olarak eşi ... ile çocukları ..., .... ve ...'in kaldıkları; dava konusu 1 24... parsel (eski 1960 parsel) sayılı taşınmazın öncesinde 354 parsel numarası ile 44.900 m² yüz ölçümü ile mirasbırakan ... adına kayıtlı iken 13.03.1969 tarihinde ifraz işlemine tabi tutularak 1960, 1961, 19 62... parsel sayılı taşınmazların ortaya çıktığı, bu taşınmazlardan 1960 parsel sayılı taşınmazın ifraz işlemi ile aynı tarih ve yevmiye numaralı işlem ile miras bırakan ... tarafından davalı ...'a satış yoluyla devredildiği, ifraz neticesi ortaya çıkan 1961, 19 62... parsel sayılı taşınmazların ise yine aynı tarih ve yevmiye numaralı satış işlemi ile kök muris ...'ın veraset ilamında mirasçı olarak görülen ..., .... ve ...'a satış yoluyla devredildiği, 1963 parsel sayılı 17.900 m² yüz ölçümlü taşınmazın ise miras bırakan ... üzerinde kaldığı, daha sonra 1963 parsel sayılı taşınmazın da ifraz işlemine tabi tutulduğu, ifraz neticesi oluşan 1964 parselin ...ve 1965 parselin ise ... adına devredildiği görülmektedir.

Diğer dava konusu 1 49... parsel (eski 176 parsel) sayılı taşınmazın kadastroda kök muris ... adına tespit edildiği, kök muris ... tarafından 13.01.1975 tarihli bağış işlemi ile davalı ...'a devredildiği, ... tarafından da 19.12.2012 tarihli ölünceye kadar bakım akdi ile davalı ...'a devredildiği anlaşılmaktadır.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili ve davacı ... mirasçıları vekili tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davacılar vekili ve davacı ... mirasçıları vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 187,80'er TL bakiye onama harcının temyiz eden davacılardan ve davacı ... mirasçılarından alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,11.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.