Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2025/1636 E. , 2025/6199 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1953 E., 2025/41 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/150 E., 2023/198 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı; dava konusu 873 parsel sayılı taşınmazın eski maliki olduğunu, kız kardeşinin kayın pederi olan ... ile davalının kiracısı olduğunu, dükkan olarak kullanılan dava dışı taşınmazın 2017 yılında kiralarının ödenmesinde güçlük yaşandığını, kendisinden borç istenildiğini, parası olmadığını ancak atıl durumda olan dava konusu taşınmazını verebileceğini söylediğini, taşınmazın değerinin mevcut kira borçlarından çok olduğunu, davalının taşınmazı aldıktan sonra satacağı ve elde edilen bedelden mevcut kira alacağı düşüldükten sonra kalan kısım ile ilerideki kira alacakları için ödeme olması konusunda anlaşıldığını, taşınmazın 25.09.2017 tarihinde davalıya devredildiğini, devir sonrası dört sene kira istenilmediğini ancak taşınmaz satılarak mahsuplaşma da yapılmadığını, davalının dava dışı ... aleyhine icra takibi başlattığını, itirazın iptali ve tahsili talepli dava da açtığını, kiralananın tahliyesine karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, temlikin hile nedeniyle gerçekleştiğini, iradesinin sakatlandığını, tahliye davasının kesinleşmesinin öğrenme tarihi olduğunu ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile adına tesciline, olmazsa bedelin dava tarihinden itibaren faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı; davacının hukuki yararı bulunmadığını, dava konusu taşınmazı bedelini ödeyerek satın aldığını, hilenin söz konusu olmadığını, kendisi ile dava dışı Mehmet arasındaki kira ilişkisinin taşınmazın satışı ile bir ilgisi olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarihi ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın davacı tarafından dava dışı ...'ın kira borcuna teminat olmak üzere davalıya devredildiği, davalının satış işlemi karşılığında herhangi bir bedel ödemediği, taşınmazın teminat olarak davalıya devredilmesine rağmen davalının kira alacağı ile ilgili icra takibi yaptığı, bu durumda davacının taşınmazın devrindeki amacın sakatlandığı ve davacının aldatıldığı, davacının davasında haklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı tarafça, dava konusu taşınmazın akrabası olan dava dışı ...'ın mevcut ve doğacak borçlarına karşılık davalıya temlik edildiği ancak davalının kötü niyetli bir şekilde hem davacının taşınmazını hileli bir şekilde kendi üzerine aldığı hem de mevcut kira borçlarına karşılık ... aleyhine takip yaptığı ileri sürülerek dava açıldığı, davacının üçüncü kişinin mevcut ve doğması muhtemel kira borçlarının ifası için taşınmazını davalıya devrettiği iddia edildiğine göre dava konusu taşınmazın devrinde davalı tarafından davacıda kasten hatalı bir kanı uyandırıldığının veya esasen var olan hatalı bir kanının korunduğunu yahut devamının sağlandığının somut olayda ileri sürülmediği, dava dışı üçüncü kişinin mevcut borçları için devir yapıldığı iddiası karşısında devrin bedelsiz olduğunun da kabul edilmesinin mümkün olmadığı, kaldı ki taşınmazın devrinin davacı tarafça davalıya teklif edildiği ileri sürüldüğüne göre taşınmazı devretmek iradesi olan davacının sırf bedel ödenmediği için tapu iptali ve tescil talebinde de bulunamayacağı, dava dışı üçüncü kişi lehine mevcut ve doğması muhtemel borcun ifası için taşınmaz verildiği, alacağı bulunmayan davalının dava dışı üçüncü kişiye karşı icra takibi başlattığı iddiasının ancak üçüncü kişi tarafından davalıya açılacak menfi tespit davasının konusu olduğu gerekçesiyle başvurunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurularak davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; temyize konu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazın kira borcu yerine geçeceği, fazla gelen miktarın doğacak borçlardan düşüleceği, gerektiğinde de iade edileceği zannı ile müvekkilinin hareket ettiğini, dört yıl davalının hiç kira istemediğini, 2021 yılında takip başlattığını, davalının bedel ödemeden taşınmazı edinmeye çalıştığını, davalının başından beri müvekkilini kandırdığını, tanık beyanlarının da bu durumu ve taşınmazın teminat amacıyla verildiğini doğruladığını, bedeller arasında fahiş fark olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, hile hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmazsa bedel istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dosya içeriğinden; davacının kayden maliki olduğu 873 parsel sayılı taşınmazı 25.09.2017 tarihinde davalı ...’e satış suretiyle temlik ettiği görülmüştür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle:
Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370/1. hükmü uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,24.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.

...