Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2025/1632 E. , 2025/6084 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/491 E., 2025/87 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/70 E., 2022/297 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, muris ...’ın maliki olduğu 3 13... parsel sayılı taşınmazı mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı biçimde davalı torunu ...'a satış suretiyle temlik ettiğini ileri sürerek tapu kaydının miras payı oranında iptali ile adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı; taşınmazı bedelini ödeyerek satın aldığını, murisin bir kısım borçlarını kapattığını, alım gücü olduğunu, murisin başka taşınmazları da bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile murisin mirasçılarından mal kaçırma amacı ile taşınmazını devrettiği gerekçesiyle tapu iptali ve tescil talebinin kabulüne, tenkis talebinin reddine karar verilmiş, 13.12.2022 tarihli tashih şerhi ile tapu iptali ve tescil hükmünde sehven davacı yerine davalı adına tescil şeklinde belirtildiğinden bu husus düzeltilmiştir.

IV. İSTİNAF
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taşınmazın mirasçılardan mal kaçırma amacıyla devredildiği, mirasçı ... tarafından açılan Burdur 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin kesinleşen 2022/ 46... /230 Karar sayılı kararının eldeki dava için güçlü delil oluşturduğu ve mirasbırakanın iradesi bölünemeyeceğinden davanın kabulüne karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, ancak harç ve vekalet ücretinin kabul edilen miras payı üzerinden alınması ve hükmün infazı yönünden düzeltilmesi gerektiği gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 353/1-b.2 maddesi gereğince istinaf başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, tapu kaydının miras payı oranında iptali ile davacı adına tesciline, tenkis talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; taşınmazı satın aldığını, muvazaanın ispat edilemediğini, tüm mirasçıların devirden haberdar olduğunu, murisin tek taşınmazı olmadığını, taşınmazı satmaya ihtiyacı bulunduğunu, emekli maaşı olmadığını, sağlık sorunları olduğunu, murisi tedavi ettirdiğini ve para yolladığını, borçlarını ödediğini, mal kaçırma amacı olmadığını, davacı lehine hükmedilen avukatlık ücreti ve lehine hükmedilmeyen avukatlık ücreti ve harçların hatalı hesaplandığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, muris muvazaası hukuki sebebine dayalı tapu iptali ve tescil olmazsa tenkis istemine ilişkindir.

Dosya içeriğinden; muris 1928 doğumlu ...’ın 07.05.2003 tarihinde ölümü ile geride eşi davacı ... ile ...’dan olan çocukları dava dışı ..., ..., ... ve 2006 yılında ölen ...’in eşi ... ile ...’den olan torunları davalı ... ile dava dışı ..., ... ve ...’in mirasçı olarak kaldığı, dava konusu 3 13... parsel sayılı 28.982, 18... miktarlı tarla nitelikli taşınmaz muris adına kayıtlı iken 22.08.1994 tarihinde davalıya satış suretiyle temlik edildiği anlaşılmaktadır.

Temyizen incelenen karar; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

Davalının harç ve vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazları yönünden;

Davacı tarafından aslilik-fer'ilik ilişkisi kurulmak suretiyle tapu iptali ve tescil isteğinin mümkün olmaması halinde tenkis isteğinde bulunulmuş, bir başka ifade ile tenkis terditli olarak talep edilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince ise tapu iptali ve tescil isteğinin kabulüne, terditli tenkis isteğinin reddine karar verilmiştir.

Bilindiği üzere, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 111. maddesinin 2. fıkrasında “Mahkeme, davacının asli talebinin esastan reddine karar vermedikçe, fer’î talebini inceleyemez ve hükme bağlayamaz." ve 326. maddesinin 1. fıkrasında “Kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir.” düzenlemeleri mevcut olup terditli davada asıl talebin reddi, fer'i talebin kabulü halinde dava kısmen reddedilmiş olmaz; tam aksine tamamen kabul edilmiş olur. Böyle bir durumda yargılama giderlerinin tamamından davalı taraf sorumlu olur.

Somut olayda; tapu iptali ve tescil isteğinin kabulüne karar verildiğinden terditli talep olan tenkis isteği yönünden hüküm tesis edilmesine gerek bulunmadığından, davanın kabulüne karar verildiği halde davanın kısmen kabulüne karar verilerek tapu iptali ve tescil talebinin kabulü ile tenkis isteğinin reddine şeklinde hüküm tesis edilmesi doğru değildir.

Öte yandan, davacının asli talebi kabul edildiğinden taşınmazın dava tarihi itibariyle keşfen belirlenen değerinin davacının miras payına isabet eden kısmı üzerinden harç alınması ve bu değer üzerinden davacı lehine vekalet ücretine karar verilmesi doğru olup reddedilen talep bulunmadığından davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin değinilen yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulü ile, temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (A-2) numaralı bendinde yer alan “KISMEN” ibaresinin ve hüküm fıkrasının (A-4) nolu bendinin hükümden tamamen çıkarılması suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,18.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.