Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2024/5163 E. , 2025/6022 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/594 E., 2024/1282 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/547 E., 2020/515 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili; davacıların Samsun ili, ... ilçesi, ... köyü, ... mevkiinde bulunan 2 47... parsel sayılı taşınmazı malik sıfatıyla kullandıklarını, davalı ... tarafından davacılara 31.03.2016 düzenleme tarihli ecrimisil ihbarnamesi gönderildiğini, yapılan işlemin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazın davacılara mirasbırakanlarından intikal ettiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Hazine temsilcisi; dava konusu taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında Hazine adına tespit ve tescil edildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI, İSTİNAF, BOZMA VE BOZMA SONRASI YARGILAMA
Davanın açıldığı Kavak Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.10.2017 tarihli ve 2016/417 Esas, 2017/265 sayılı kararıyla; dava konusu taşınmazın bulunduğu Samsun ili, .. ilçesi, ... Mahallesinin aynı ilin ... ilçesi, ... Mahallesine bağlandığı, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 12. maddesi gereğince davaya taşınmazın idari sınırları içerisinde bulunduğu ilçe veya il adli yargı yerinde bakılmasının gerektiği belirtilerek Samsun Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine yetkisizlik kararı verilmiş, tarafların istinaf etmemesi üzerine hüküm kesinleşmiştir.

Yetkisizlik kararı üzerine davaya bakan Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.12.2020 tarihli ve 2017/547 Esas, 2020/515 sayılı kararıyla; dava konusu Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 2 47... parsel sayılı 7347,60 m² yüz ölçümlü taşınmazın tarla vasfı ile Devletin hüküm ve tasarrufunda, orman olmayan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen, zilyetlikle iktisabı mümkün olan yerlerden olup taşınmazın kimin zilyetliğinde olduğu tespit edilemediğinden Hazine adına 28.06.2007 tarihinde tespit ve tescil edildiği, Maliye Hazinesi adına tescil edildikten sonra köy-mahalle değişimi sonucu taşınmazın Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 56... parsel olduğu, imar-ihyasının 1955 yılından önceye dayandığı, 2007 yılında yapılan kadastro esnasında 20 yıllık zilyetlikle kazanım şartlarının sağlandığı, kadastro tespitinden sonra davacıya davalı tarafça ecrimisil ihtarnameleri gönderildiği ancak tespitten önceki dönemde davacının zilyetliğini nizalı hale getiren tasarrufta bulunulmadığı, yapılan tespitinin hatalı olduğu, davacıların taşınmazı uzun yıllardır kullandıkları, daha öncesinde dedeleri ve babalarının kullandıkları, taşınmazda davacıların 70-80 yıldır zilyetliklerinin bulunduğu, 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesine göre kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmazdaki edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne, Samsun ili, ... ilçesi, .... köyü 2 47... parsel (yeni Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 56... parsel) sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuda kayıt ve tesciline karar verilmiştir. Karara karşı süresi davalı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Bölge Adliye Mahkemesinin 17.06.2021 tarihli ve 2021/177 Esas, 2021/735 Karar sayılı kararıyla; çekişmeli taşınmazda davacılar lehine edinme koşullarının oluştuğunun anlaşılmasına göre davalı Hazine vekilinin dilekçesinde bildirdiği istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı, ne var ki dava birden fazla davacı tarafından açıldığı halde çekişmeli taşınmazın davacı adına tesciline şeklinde infazda tereddüt oluşturacak şekilde hüküm kurulmuş olduğundan kararın kamu düzenine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden esas hakkında davanın kabulüne Samsun ili, ... ilçesi, ... köyü, 2 47... parsel (yeni Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 56... parsel) sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile 1/6'şar paylar ile davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir. Karara karşı davalı Hazine vekili temyiz yoluna başvurmuştur. Dairenin 13.12.2023 tarihli ve 2023/6023 Esas, 2023/7468 Karar sayılı kararıyla; davacılardan ...’ın İlk Derece Mahkemesi kararından önce 19.07.2020 tarihinde öldüğü, dava açıldığı sırada sahip olduğu taraf ehliyetini kaybettiği ancak Mahkemece, davacının ölümü sonrasında taraf teşkilinin sağlanması için herhangi bir usul işlemi yapılmaksızın dava hakkında karar verildiği, Mahkemece, ölümle vekalet ilişkisinin son bulduğu gözetilerek, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 55. maddesinde gösterilen şekilde ölen davacı ...'ın mirasçılarını tebligat yoluyla davadan haberdar ederek mirasçıların tamamının davaya katılımının sağlanması, bunun mümkün olmaması hâlinde tüm mirasçılardan izin alınması veya terekeye temsilci atanması yoluyla taraf teşkilinin sağlanması, sonrasında yargılamaya devam edilerek hüküm kurulması; ayrıca davacılardan ...'ın 1975, ...'ın 1978 doğumlu olup babaları ... 'ın 2021 tarihinde öldüğü, davacılardan ...'ın 1942, ...'ın 1940, ...'ın 1943 ve ...'ın 1951 doğumlu olup babaları ...'ın 2008 tarihinde öldüğü nazara alındığında davacıların babaları yönünden de senetsiz araştırması yapılması gereğine değinilerek karar bozulmuştur.

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararıyla; taşınmazda davacılar yararına 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesi ile davanın kabulüne, Samsun ili, ... ilçesi, ... Köyü 2 47... parsel sayılı (yeni Samsun İli, ... İlçesi, ... Mahallesi 1 56... parsel) taşınmazın tapu kaydının iptali ile 1/6 paylar ile davacılar ..., ..., ..., ..., ... adına tesciline, 1/6 payının ... mirasçıları ... ve müşterekleri adına el birliği mülkiyeti olacak şekilde tesciline karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazda zilyetlikle edinim koşullarının davacılar lehine oluşmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, davada hak düşürücü sürenin geçtiğini,davacılar açısından usulünce senetsiz araştırması yapılmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Dava konusu Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 2 47... parsel sayılı taşınmaz 2007 tarihinde yapılan kadastro tespitinde, evveliyatında Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan ancak orman olmayan, kamu hizmetine tahsis edilmeyen ve zilyetlikle iktisabı mümkün olan yerlerden olup taşınmazları kullananların ... köyünden olduğu, tam olarak kimin ya da kimlerin zilyetliğinde olduğunun bilinmediği ve hak iddiasında bulunup belge veya bilgi ibraz edilmediği belirtilerek davalı ... adına tarla vasfıyla tespit ve tescil edilmiş, 18.04.2017 tarihli İçişleri Bakanlığı kararı ile dava konusu taşınmazın bulunduğu yerleşim yeri aynı ilin ... ilçesi, ... Mahallesine bağlandığından taşınmaza ilişkin tapu kaydı Samsun ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 56... parsel olarak değişmiştir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bozma ilâmına uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ilâmına uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Temyiz eden davalı Hazine harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin hükmü veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,17.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.