Karar Detayı

1. Hukuk Dairesi 2024/1909 E. , 2025/6131 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/382 E., 2024/281 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/723 E., 2021/4 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşma istekli olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 23.12.2025 Salı günü duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde, temyiz edilen davalı ... vekili Avukat ... geldiler, davetiye tebliğine rağmen başka gelen olmadı. Yokluğunda duruşmaya başlandı. Gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. Temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı; davalı ... tarafından kamulaştırma tazminatı ödenerek yola terkin edilen taşınmazların kalan kısımlarının taşınmaz maliki olarak kendi üzerinde bırakılması gerekirken, maddi hataya dayalı Mahkeme kararı ile tavzih kararının infazı sonucunda 2 96... , 38, 40... parsel numaraları ile davalı ... adına yolsuz şekilde tescil edildiğini, bu taşınmazlar için kamulaştırma bedeli ödenmediği gibi infaz edilen hükümde de tapu iptali ve tescil kararı verilmediğini, böylelikle amacın taşınmazın kalan kısımlarının kayıt maliki üzerinde bırakılması olduğunu, maddi hatalar usulü kazanılmış hakkın istisnaları arasında sayıldıklarından davalı ... yararına usulü kazanılmış hakkın doğmayacağını ileri sürerek tapu iptali ve tescile karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı ... vekili; davalı adına oluşan tescilin kesinleşmiş mahkeme kararına dayandığını, taşınmazların bedellerinin kamulaştırma bedeline eklendiğini belirtip davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/541 Esas ve 2002/387 Karar sayılı kararı gereğince taşınmazların yola terkin edilen kısımlarının bedelinin taşınmaz malikine ödendiği, kamulaştırma bedeli ödenmeyen kalan kısımların davacı üzerinde bırakılması gerekirken hatalı olarak yapılan tavzih işlemi sonucunda davalı ... adına yolsuz olarak tescil edildiği gerekçesiyle davanın kabulüyle tapu iptali ve tescile karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/541 Esas ve 2002/387 Karar sayılı asıl ve tavzih kararına dayalı olarak yapılan tescil işleminin yolsuz olmadığı, davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; dava dilekçesindeki iddialarını yinelemiş; daha önce görülen kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davasında taşınmazın el atılan bölümleri dışında kalan kısımları yönünden hükümde geçen "...üzerinde bırakılmasına" şeklindeki cümlenin tapu iptali ve tescil olarak yorumlanamayacağını, ancak hükümdeki maddi hatalar gözardı edilerek ve sanki taşınmazların kalan kısımlarının da bedeli ödenmiş ve davacı tapusunun iptali ile davalı ... adına tesciline karar verilmiş (kamulaştırılmış) gibi infaz için Tapuya müracaat edildiğini, Tapu Müdürlüğünce de, hatalı değerlendirme ile ve en azından Mahkemesinden açıklama (tavzih vs.) talep edilmeksizin taşınmazların yolsuz şekilde davalı adına tescil edildiğini, oysa o tarihte Belediyece fiilen el atılan ve bedeli karşılığı tapu iptal ve tesciline (yola terke) karar verilen kısımlar dışında kalan bölümler ile ilgili olarak “tapu iptali-tescil” kararı verilmediğini, amacın, kalan kısımları davacıya (murisi tapu kayıt maliki ....) bırakmak olduğunu, Yüksek Yargıtayın yerleşik içtihatlarında, maddi hataların usulü kazanılmış hakkın istisnaları arasında sayıldığını, bu nedenle de, davalı ... yararına usulü kazanılmış hakkın doğduğunun kabulüne olanak bulunmadığını, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte davalı yararına avukatlık ücretinin haksız ve fahiş hesaplandığını belirtip kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, yolsuz tescil hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacının murisi .... tarafından maliki olduğu 2 96... ve 35 parsel sayılı taşınmazlar hakkında Belediye aleyhine kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davası açıldığı, İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.05.2002 tarihli ve 2001/541 Esas, 2002/387 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verildiği, hükümde taşınmazların kamulaştırılan kısımları bakımından Belediye adına tapu iptali ve tescil, kayıt maliki lehine tazminat kararı verildikten sonra 23 parselin kamulaştırılmayan bakiye alanının davacı üzerinde, 35 parselin kamulaştırılmayan bakiye alanının ise davalı üzerinde bırakıldığı, kararın Yargıtay denetiminden geçerek 11.03.2003 tarihinde kesinleştiği, davalı ... tarafından, ölçü krokisi olmadığından hükmün infaz edilemediği belirtilerek tavzih talebinde bulunulduğu, Mahkemenin 14.02.2006 tarihli ek kararı ile, 23... parsel sayılı taşınmazlara ilişkin olarak yeniden hüküm tesis edildiği, bu kez taşınmazların kamulaştırılmayan bakiye alanlarının davalı ... üzerinde bırakılmasına karar verildiği, ek kararın temyiz edilmeden 24.03.2006 tarihinde kesinleştiği, anılan karar ile ek kararın (tavzih kararı) 22.03.2017 tarihinde infaz edilmesi neticesinde 2 96... parselin bakiye kısımlarının 2 96... ve 38 parsel, 2 96... parselin bakiye kısımlarının ise 2 96... ve 41 parsel numaraları ile davalı ... adına tescil edildiği anlaşılmaktadır.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 187,80 TL
bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

04.11.2025 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca gelen temyiz edilen davalı vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.