Karar Detayı

1. Ceza Dairesi 2025/5578 E. , 2025/9697 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2025/666 E., 2025/1428 K.
SUÇLAR : Nitelikli kasten öldürme, suç delillerini yok etme gizleme veya değiştirme
HÜKÜMLER : İstinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddi kararı Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı, sanık ... müdafileri, sanık ... müdafileri,
sanık ... müdafileri, ...
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret, temyiz başvurularının esastan reddi ile hükümlerin onanması

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, ...'nın sanıklar hakkında maktule yönelik eylemleri nedeniyle açılan kamu davalarına katılma ve kurulan hükümleri istinaf etme hak ve yetkisinin bulunmaması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince hukuka aykırı surette katılmasına karar verilen Diyarbakır Barosu Başkanlığının istinaf isteminin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 279/1-b maddesi gereğince itirazı kabil olmak üzere reddine karar verildiği, karara yönelik itirazın ise Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin 04.07.2025 tarihli ve 2025/64 Değişik İş sayılı kararı ile değerlendirilerek reddine karar verilmesi suretiyle kararın kesinleşmiş olduğu anlaşılmakla, Diyarbakır Barosu Başkanlığının temyiz istemi inceleme dışı bırakılmıştır.

Sanıklar ..., ... ve ...'ın, katılan sıfatları bulunmaması nedeniyle sanık ... hakkında maktule yönelik eylemi nedeniyle kurulan hükmü temyiz etme hak ve yetkilerinin bulunmadığı belirlenmiştir.

İlk Derece Mahkemesince sanık ... hakkında nitelikli öldürme suçundan açılıp suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçundan kurulan hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun, 10.03.2009 tarihli ve 2009/2-43 Esas, 2009/56 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere katılanlar ... ve Bakanlık vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı tarafından suç vasfına yönelik aleyhe temyiz edildiğinden temyiz edilebilir olduğu, İlk Derece Mahkemesince sanıklar ..., ... ve ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanun'un 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. maddesi gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmiştir.

Sanıklar ..., ... ve ... müdafilerinin duruşmalı inceleme taleplerinin, 7079 sayılı Kanun’un 94. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanun'un 299/1. maddesi gereği takdiren reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
A. Diyarbakır 8.Ağır Ceza Mahkemesinin 26.12.2024 tarihli ve 2024/396 Esas, 2024/529 Karar sayılı kararı ile ;
1. Sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 81/1, 82/1-d-e ve 53/1. maddeleri uyarınca ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

2. Sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 81/1, 82/1-d-e ve 53/1. maddeleri uyarınca ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

3. Sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 81/1, 82/1-d-e ve 53/1. maddeleri uyarınca ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına,

4. Sanık ... hakkında suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 281/1 ve 53/1. maddeleri uyarınca 4 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, karar verilmiştir.

B. Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1.Ceza Dairesinin, 20.05.2025 tarihli ve 2025/666 Esas, 2025/1428 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik; "kasten öldürmenin nitelikli hali olarak düzenlenen ve müstakilen yaptırım içeren TCK m.82/1 uyarınca doğrudan hüküm kurulması yerine, karar yerinde yazılı olduğu şekilde önce TCK m.81/1 uyarınca hüküm kurulup, ardından artırım maddesi olarak kabul edilerek TCK m.82/1 uyarınca cezaya hükmedilmesi suretiyle uygulama hatası yapılması, suçu birlikte işlediği değerlendirilen müşterek faillerin her birinin kendi fiillerine göre cezalandırılması gerekirken, ...'in diğer müşterek faillerden ...'in kızı, ...'in kardeşi olması nedeniyle uygulanan TCK m.82/1-d hükmünün sanık ... hakkında uygulanmaması gerektiğinin gözetilmesi ile sarf kararı ile ödenen adli tıp giderleri ve sair masraflara ilişkin hatalı hesaplama yapılması suretiyle eksik yargılama giderine hükmedilmesi" hususlarına ilişkin hukuka aykırılıklar düzeltilerek, katılan ... vekili, katılan Bakanlık vekilleri, Cumhuriyet savcısı ve sanıklar müdafilerinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280/1-a ve 303/1. maddeleri uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
1. Katılan ... vekilinin temyiz sebepleri özetle; sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle suç niteliğine, ilişkindir.

2. Katılan Bakanlık vekillerinin temyiz sebepleri özetle; sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle suç niteliğine, ilişkindir.

3. Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının temyiz sebepleri özetle; sanık ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçundan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle suç niteliğine, sanık ... hakkında ek savunma alınmadan karar verildiğine, kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki bulunduğuna, ilişkindir.

4. Sanık ... müdafilerinin temyiz sebepleri özetle; gerekçeye, eksik incelemeye, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, suça iştirak şartlarının oluşmadığına, hukuka aykırı delile, adil yargılanma hakkının kısıtlandığına, denetime elverişli olmayan bilirkişi raporlarının hükme esas alındığına, ilişkindir.

5. Sanık ... müdafilerinin temyiz sebepleri özetle; gerekçeye, eksik incelemeye, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, suça iştirak şartlarının oluşmadığına, hukuka aykırı delile, adil yargılanma hakkının kısıtlandığına, denetime elverişli olmayan bilirkişi raporlarının hükme esas alındığına, ilişkindir.

6. Sanık ... müdafilerinin temyiz sebepleri özetle; gerekçeye, eksik incelemeye, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, suça iştirak şartlarının oluşmadığına, hukuka aykırı delile, adil yargılanma hakkının kısıtlandığına, suçluyu kayırma suçundan açılan bir kısım sanıklar hakkındaki dava ile bağlantının bulunduğuna, denetime elverişli olmayan bilirkişi raporlarının hükme esas alındığına, ilişkindir.

III. GEREKÇE
1. Sanıklar ..., ... ve ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümleri yönünden ;
a. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan raporların yeterli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, hukuka aykırı delilin veya eksik incelemenin bulunmadığı, soruşturma ve kovuşturma aşamasında adil yargılanma hakkının ihlaline neden olacak iş veya işlemin bulunmadığı, bozma nedeni saklı olarak maktule yönelik eylemin sanıklar ..., ... ve ... tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, düzeltme nedeni saklı olarak anılan sanıkların eylemlerine uyan suç vasfının ve suça iştiraklerinin niteliklerinin doğru biçimde belirlendiği, birleştirilmesi zorunlu olan dava dosyasının bulunmadığı, soruşturma ve kovuşturma aşamasında elde edilerek emanet kaydı yapılan eşyaların fazla olması, iddianamede de anlatımı bulunan ve sevk maddesi gösterilen müsadere ile ilgili olarak her zaman hüküm kurulabileceği gözetildiğinde kısa karar ile hüküm arasında çelişkiye neden olunmadığı, sanıklar ..., ... ve ... hakkında takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmamasına karar verildiği, anlaşılmakla, temyiz sebeplerinin incelenmesinde hükümlerde düzeltme nedenleri dışında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

b. Düzeltme nedenleri yönünden;
Sanıklar hakkında tayin olunan netice ceza miktarlarına etki etmeyeceği anlaşılan ancak suç tarihinde yürürlükte bulunan ve 27.05.2022 tarihli 31848 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7406 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değiştirilen 5237 sayılı Kanun'un 82/1. maddesinin "f" bendinin uygulanmaması suretiyle oluşan hukuka aykırılık Yargıtay tarafından giderilmiştir.

2. Sanık ... hakkında suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne ilişkin katılanlar ... ve Bakanlık vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının suç vasfına ilişkin temyiz istemleri yönünden;
a. Dosya kapsamına göre; sanık ... ile ...'ın eskiden beri samimi ve yakın arkadaş oldukları, sanık ...'in yeğeninin düğün merasimi hazırlıkları nedeniyle yaşadıkları köyde birçoğu akraba olan bir kısım şahısların alışveriş ve davetiye dağıtımı nedeniyle köyde bulunmadıkları olay gününde Pts kayıtları, daraltılmış baza ilişkin bilirkişi raporları ile bunu destekleyen jandarma tarafından düzenlenen HTS analiz raporu ve dosya içeriği uyarınca eylem saatinden önce sanıklar ..., ..., ... ve ...'ın köyde olduklarının anlaşıldığı, olay saatinden önceki zaman diliminde görüşmeye başladıkları, olaydan önce sanık ...'ın sanık ...'i 15:08 'de arayarak irtibata geçtiği, Kuran kursundan çıkan maktulün her zaman kullandığı yol yerine daha kısa olduğu anlaşılan patika yolu kullanarak evine gittiği, olay öncesinde sanıklar ... ve ...'ın birbirlerine yakın olarak maktulün her zaman kullandığı yol bölgesinde ve maktulün evi yakınında bulundukları, maktulün ise patika yoldan çıkarak evi ve müştemilatının bulunduğu yere gelmesi üzerine buraya geçen sanık ... ve evde bulunan diğer sanıklar ... ve ... tarafından maktul ...'in öldürüldüğü, maktulün cesedinin sanık ... tarafından olay öncesinde birlikte olduğu evin dışında bekleyen arkadaşı sanık ...'a gizlemesi veya yok etmesi amacıyla teslim edildiği, sanık ...'ın da maktulü yapılan aramalar sonucu bulunduğu derenin toprak ile birleşen kısmına çuval içerisinde götürerek bıraktığı ve üzerini taş ile örttüğü anlaşılan olayda, sanık ...'ın maktulün öldürülmesine ilişkin eyleme, sanık ...'in yanında bulunarak suçun işlenmesinden önce ve eylem sırasında suç işleme kararını kuvvetlendirme, fiilin işlenmesinden sonrasında yardımda bulunmak suretiyle iştirak ettiği anlaşıldığından, sanık ... hakkında maktule yönelik eylemi nedeniyle 5237 sayılı Kanun'un 82/1-e-f, 39. maddeleri uyarınca nitelikli kasten öldürme suçuna yardım etme suçundan mahkumiyeti yerine, suç vasfında yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulması suretiyle eksik ceza tayin edilmesi,

b. Kabul ve uygulamaya göre de;
21.10.2024 tarihli iddianamede sanık ... hakkında maktule yönelik eylemi nedeniyle 5237 sayılı Kanun'un 37/1, 82/1-e maddelerinin uygulanmasının talep edildiği, mütalaanın da aynı yönde olduğu halde; ek savunma hakkı verilmeden sanık hakkında aynı Kanun'un 281. maddesi ile uygulama yapılması suretiyle 5271 sayılı Kanun'un 226. maddesine aykırı davranılması,
Hususları hukuka aykırı bulunmuştur.

IV. KARAR
A. Sanıklar ..., ... ve ... müdafilerinin, sanık ... hakkında maktule yönelik eylemi nedeniyle kurulan hükme ilişkin temyiz istemleri yönünden;
Sanıklar ..., ... ve ...'in, katılan sıfatları bulunmaması nedeniyle sanık ... hakkında maktule yönelik eylemi nedeniyle kurulan hükmü temyiz etme hak ve yetkilerinin bulunmaması nedeniyle temyiz istemlerinin 5271 sayılı Kanun’un 298/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Sanıklar ..., ... ve ... hakkında maktule yönelik nitelikli kasten öldürme suçlarından kurulan mahkumiyet hükümleri yönünden;
Gerekçe bölümünün (1-b) numaralı paragrafında açıklanan nedenlerle sanıklar müdafileri ve katılan Bakanlık vekillerinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1.Ceza Dairesinin, 20.05.2025 tarihli ve 2025/666 Esas, 2025/1428 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği BOZULMASINA, bu hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303/1. maddesi gereği hüküm fıkrasının anılan sanıklar hakkında82/1. maddesi ile yapılan uygulamaya ilişkin mahsus bölümlerine "f" bendinin de eklenmesi suretiyle, Tebliğname’ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Hükmolunan ceza miktarı ve tutuklulukta geçen süreler dikkate alınarak sanıklar ..., ... ve ... müdafilerinin tahliye taleplerinin REDDİNE,

C. Sanık ... hakkında suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne ilişkin katılanlar ... ve Bakanlık vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının suç vasfına ilişkin temyiz istemleri yönünden;
Gerekçe bölümünün (2) numaralı paragrafında açıklanan nedenlerle katılanlar ... ve Bakanlık vekilleri ile Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının temyiz istemleri yerinde görüldüğünden, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesinin, 20.05.2025 tarihli ve 2025/666 Esas, 2025/1428 Karar sayılı kararının "suç vasfı ve suça iştirakin niteliği " yönlerinden 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/2-a maddesi uyarınca Diyarbakır 8. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1.Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 29.12.2025 tarihinde karar verildi.