Yargıtay yargitay 2025/6660 E. 2025/8577 K.

12. Ceza Dairesi 2025/6660 E. , 2025/8577 K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2021/3063E.- 2023/270K.
SUÇ : 2863 sayılı Kanuna aykırılık,
HÜKÜM : Mahkumiyet
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması

İlk derece mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, sanık tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
Sanık hakkında, Aliağa 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 17.12.2020 tarihli ve 2020/661Esas ve 2020/1125 Karar sayılı ilamıyla açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanmasıyla 2863 Sayılı yasanın 74/1-2.cümle,TCK'nın 62/1, 53. maddeleri gereğince 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, anılan kararın sanık ... katılan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince duruşma açılarak yapılan yargılama neticesinde ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılarak sanığın 2863 sayılı Kanunun 74/1, 5237 sayılı TCK'nın 62, 53 üncü maddeleri uyarınca neticeten 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, karar verilmiş, kararın sanık tarafından temyizi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Sanığın temyiz isteği; atılı suçu işlemediğine, hatalı değerlendirme ile mahkumiyetine karar verildiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR
Tüm dosya kapsamından 27.05.2012 günü önleyici kolluk devriyesi sırasında sanık ... ve temyiz dışı sanık ...'in ellerinde kazma kürekle kazı yaparken suçüstü yakalandıkları, kazı yapılan yerin yaklaşık 1 metre derinliğinde 1,5x2 metre genişliğinde olduğu, kimlik kontrolü sırasında sanık ...'in olay yerinden kaçtığı, olay yerinde kazı yapmaya elverişli kazma kürek, iş eldiveni gibi eşyaların ele geçirildiği, kazı yapılan alanın kazı tarihinde sit alanı olarak tescilli olmadığı ancak eski mezarların bulunduğu ve köylüler tarafından bu hususun bilindiğinin tutanak altına alındığı, sanığın soruşturma aşamasındaki ifadesinde arkadaşı olan ...'un yanına gelerek rüyasında ... Köyü yolu üzerinde kazı yaptığını ve mavi bir kutu bulduklarını söylediğini, olay yerine gelerek yaklaşık bir saat kazı yaptıklarını ikrar ettiği, yürütülen soruşturma neticesinde sanık hakkında 2863 Sayılı Kanunun 74. maddesi, Türk Ceza Kanununun 53. maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya kapsamında bulunan 09.08.2012 tarihli rapor içeriğine göre kazı yapılan alana dair herhangi bir sit veya tescil kararının bulunmadığı, bununla birlikte kaçak kazı çukuru etrafında Helenistik-Geç Roma Dönemlerine ait seramik parçalarının bulunduğu, tepenin güney ve kuzey yamaçlarında kaya içlerinde oyulmuş oda mezarlar ve kaya mezarları bulunduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

İzmir II Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü'nün 19.11.2012 havale tarihli yaız içeriğine göre kazı yapılan alanın İzmir II Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 07.11.2012 tarihli ve 1427 sayılı kararı ile 1. derece arkeolojik sit alanı olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yerel Mahkemece yürütülen yargılama neticesinde; "Sanığın diğer sanıkla birlikte suç tarihinde Kültür varlıkları bulmak amacıyla, izinsiz olarak İzmir İli Aliağa İlçesi ... Köyü ... mevkiinde kazma ve küreklerle kazı yaptığı, Jandarma görevlilerince yapılan önleyici faaliyetler çerçevesinde suçüstü yakalandığı, kazı yaptıkları yerin suç tarihi itibariyle sit alanı veya korunması gereken yer olarak ilan edilmediği, davaya konu suç tarihinden sonra İzmir II Nolu Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 07.11.2012 tarih ve 1427 Sayılı kararı ile I. derece arkeolojik sit sınırı olarak belirlendiği, böylece sanığın üzerine atılı Kültür varlıkları bulmak amacıyla, izinsiz olarak kazı yapmak suçunu işlediği " gerekçesiyle sanığın denetim süresi içerisinde suç işlediğinden bahisle açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanmasıyla mahkumiyetine dair hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır.

Bölge Adliye Mahkemesince yürütülen yargılama neticesinde;", ..., Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel müdürlüğü İzmir II Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü'nün 10.08.2012 tarihli cevabi yazısı ekindeki 09.08.2012 tarihli rapor içeriğinden; 1.65 m x 2.10 m genişliğinde, 1.15 m derinliğinde açılan kaçak kazı çukurunda kesit üzerinde yer yer iri andezit blok taş, daha ufak boyutlu kesme taşlarla örülü bir duvar yapısının ortaya çıkarıldığı, kaçak kazı çukuru ve çevresinde çukurdan çıktığı anlaşılan toprak yüzeyinde yapılan incelemede helenistik-geç roma dönemlerine tarihlenebilecek seramik parçalarına rastlanıldığı, tepe genelinde ve çevre arazilerde yapılan yüzey incelemelerinde aynı dönemlere tarihlenebilecek buluntu grupları görüldüğü, tepenin kuzey ve güney yamaçlarında kaya içlerine oyulmuş oda mezarlar ve kaya mezarları çevresinde de kaçak kazı çukurlarının görüldüğü, nekropol mezarlık olan alanda kaçak kazı çukurları ile arkelojik sit niteliği taşıyan bir alana, alan ile ilgili bilimsel veriler ortaya koyabilecek tabakalanmaya zarar verildiğinin görüldüğü, ... Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü İzmir II Nolu Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 10.08.2012 tarih ve 2553 sayılı yazısı ekinde bulunan raporda “Müdürlüğümüz arşivinde yapılan incelemelerde herhangi bir sit ve tescil kaydına rastlanmamış” olduğunun bildirildiği, dolayısıyla suç tarihi itibariyle sit ve tescil kaydı bulunmadığından sanık hakkında 2863 Sayılı Kanunun 65/1.maddesinin uygulama imkanı bulunmadığı, ancak kazı yapılan alan, suç tarihinde 2863 sayılı yasanın 6.maddesinde sayılan yerlerde olup daha sonra 07/11/2012 tarihinde 1.Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak belirlendiğinden," gerekçesiyle sanık hakkında 74/1-2. cümlesinin uygulanma şartları oluşmadığı kanaatiyle mahkumiyetine dair hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR
Kazı yapılan alanın 2863 sayılı Kanun kapsamında korunması gerekli yerlerden olduğunun sabit olduğu gözetilerek yapılan inceleme neticesinde;

Yürütülen yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve Kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302/1. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Aliağa 1. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.12.2025 tarihinde karar verildi.