Karar Detayı

12. Ceza Dairesi 2025/3496 E. , 2025/9108 K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2022/650 E., 2022/969 K.
SUÇ : Sahte fatura kullanma, defter, kayıt ve belgeleri gizleme
KARAR : Mahkumiyet
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında Zonguldak 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/650 Esas, 2022/969 Karar sayılı kararı ile mahkumiyet hükümleri kurulduğu, söz konusu hükümlere yönelik Zonguldak Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından infazda tereddüt hasıl olduğu ve bu hususun giderilmesi gerektiği talebiyle mahkemesine bildirimde bulunulduğu, ancak mahkemenin kararın infazen yerine getirilmesi şeklindeki kararı sonrası bu karara itiraz üzerine Zonguldak 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 14.11.2022 tarihli ve 2022/1060 Değişik İş sayılı kararı ile itirazın kabulüne karar verildiği, bu karar üzerine 213 sayılı Kanun'un geçici 34. maddesinde belirlenen 1 yıllık sürenin dolmasını müteakip dosyanın yeni esasa kaydedilerek sanık hakkında mahkumiyet hükümleri kurulmuş ise de; Mahkemece 27.09.2022 tarihinde verilen kararın CMK 223. madde hükümlerine göre temyiz incelemesine tabi olduğu ve itirazla söz konusu kararın ortadan kaldırılamayacağı, bu nedenle itirazın kabulü ile yeni bir esasa kaydedilerek verilen kararın hukuki değerden yoksun olduğu, Zonguldak 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/650 Esas, 2022/969 Karar sayılı kararının sanığın yüzüne karşı verildikten sonra temyiz süresinin " tebliğden" itibaren başlayacağının belirtilmesi ile sanığın yanıltıldığı ve sanığa kararın tebliğ edildiğine dair bir tebligat parçasına dosya ve UYAP kayıtlarında rastlanılmadığı, bu nedenle hukuki değerden yoksun olan karara karşı sanığın 13.12.2023 tarihinde verdiği temyiz dilekçesinin Zonguldak 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.09.2022 tarihli ve 2022/650 Esas, 2022/969 karar sayılı kararına karşı verildiği değerlendirilerek yapılan incelemede;

I. HUKUKÎ SÜREÇ
Yargıtay 11. Ceza Dairesinin bozma ilamı üzerine, sanık hakkında defter, kayıt ve belgeleri gizleme suçundan 213 sayılı Kanun'un 359/a-2, 5237 sayılı Kanun'un 62, 51... . maddeleri uyarınca 15 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine ve hak yoksunluklarına, sahte belge kullanma suçundan ise 213 sayılı Kanun'un 359/b, 43, 62... . maddeleri uyarınca 3 yıl 12... gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına dair verilen kararın sanık tarafından temyizi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca sanığın temyiz isteminin kabulü ile hükümlerin bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Sanığın temyiz istemi; hakkında lehe hükümlerin uygulanmamasının usul ve yasaya aykırı olduğuna, beraatine karar verilmesi gerektiğine, bu nedenle kararın bozulması talebine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR
Yerel Mahkemece, Yargıtay 11. Ceza Dairesi tarafından verilen bozma ilamı üzerine yapılan yargılama sonunda; sanığın, defter, kayıt ve belgeleri isteme yazısının usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine karşın kendisinden istenilen defter ve belgeleri ibraz etmeyerek ve vergi tekniği raporunda sanığın kömür alım satım işinin seyyar olarak yaptığı iş yeri ve deposunun olmadığı, adına kayıtlı herhangi bir aracının bulunmadığı, dolayısıyla organizasyon yapısının kömür alım satım işini fiili olarak yapabilecek düzeyde olmadığının yer alması, sanık tarafından 2010-2011-2012-2013-2014 yıllarında düzenlenen faturaları kullanan kişi ve firmalar hakkında bahsi geçen yıllarda sahte belge kullanmadan dolayı vergi inceleme raporlarının düzenlenmiş olması, söz konusu incelemelerde fatura kullanan kişilerin ticari hacmi, yapılan alışverişin türü, ödeme şekli dikkate alınarak faturaların sahte olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olması, sanığın kömür alışverişi yaptığını iddia ettiği kişilerle ticaretine ilişkin sevk irsaliyesi, banka dekontu gibi herhangi bir belge ibraz edememesi, savunmasında da bu belgelerin var olduğu yönünde bir beyanının olmaması, bilirkişi ...'un 30.03.2015 tarihli raporunda yer alan sanığın düzenlemiş olduğun faturaların tamamının komisyon karşılığı düzenlenmiş faturalar olduğu yönündeki mütalaada göz önüne alındığında, sanığın suç tarihlerinde sahte fatura düzenleyerek komisyon karşılığı farklı kişilere verdiğinin sabit olduğu kanaati ile hakkında mahkumiyet hükümleri kurulmuştur.

IV. GEREKÇE VE KARAR
1.5271 sayılı CMK'nın 225. maddesi uyarınca hükmün konusu duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiil ve failden ibaret olup, iddianamede açıklanan ve suç oluşturduğu ileri sürülen fiilin dışına çıkılarak açılmayan davadan yargılama yapılıp hüküm kurulmasının mümkün bulunmadığı; Zonguldak Cumhuriyet Başsavcılığının 18.11.2014 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında, "2010, 2011, 2012, 20 13... takvim yıllarında sahte belge kullanma" suçlarından kamu davası açıldığı, ''sahte fatura düzenlemek'' eylemi nedeniyle açılmış bir dava bulunmadığı, sahte fatura kullanma ve sahte fatura düzenleme suçlarının birbirlerinden ayrı ve bağımsız suçları oluşturduğu gözetilmeden, gerekçeli kararda "sahte fatura düzenleme" "sahte fatura düzenleyip kullanma" ve "sahte fatura kullanma" denildikten sonra hüküm fıkrasında da " Vergi Usul Kanunu'na muhalefet" denilerek hangi suçtan hüküm kurulduğu da belirtilmeden hükmün karıştırılması,
2.Defter ve belgeleri ibraz etmemek suçunda; suç tarihinde yürürlükte bulunan 213 sayılı VUK'un 139. maddesine göre; vergi incelemeleri, esas itibarıyla incelemeye tabi olanın iş yerinde yapılacağı, iş yerinin müsait olmaması, ölüm, işin terk edilmesi gibi zaruri sebeplerle incelemenin yerinde yapılması imkansız olur veya mükellef ve vergi sorumluları isterlerse inceleme dairede yapılabileceği, iş yeri faal olan mükelleflere, defter ve belgelerin vergi dairesine getirilmesi için yapılan tebligatlar usulüne uygun olmadığında suçun unsurları oluşmayacağı, somut olayda; sanık hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda; en son beyanname verdiği dönemin son günü itibarıyla resen terk edilmesi gerektiğine karar verilmesi gerektiğinin belirtilmesi karşısında tebligat tarihinde iş yerinin faal olup olmadığının tüm dosya kapsamından tespit edilememesi karşısında; iş yerinin faal olup olmadığının tespiti ile hesapların dairede incelenmesine imkan veren 213 sayılı Kanun'un 139/2. maddesindeki istisnalardan birinin varlığının önceden belirlenip belirlenmediğinin incelemeyi yapan vergi denetmeninden sorulması, iş yeri dışında inceleme yapılması gerektiğine ilişkin bir tespit varsa buna ilişkin belgenin dosyaya ibrazının istenmesi ile sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik araştırma ve inceleme ile mahkumiyetine karar verilmesi,

3.Kabule göre de; defter, kayıt ve belgelerin ibraz edilmemesi hâlinde bir vergi ziyaı oluşmadığı gibi tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen bir cezanın da bulunmadığı, söz konusu eylemden dolayı 213 sayılı Kanun'un 353/4. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının aynı Kanun'un 359. ve 371. maddelerinde belirtilen tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen bir ceza olmadığı nazara alındığında; 213 sayılı Kanun'un 359. maddesine 7394 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile eklenen "Tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir." şeklindeki hüküm uyarınca sanık hakkında, alt sınırdan tayin edilen temel ceza üzerinden 1/2 oranında indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinin birinci fıkrası gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'un 321 inci maddesi uyarınca hükümlerin Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 23.12.2025 tarihinde karar verildi.