Karar Detayı

10. Ceza Dairesi 2024/8381 E. , 2026/180 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMELERİ : 1. Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesi
2. Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesi
SAYILARI : 1. 2021/972 E., 2021/1277 K.
2. 2022/774 Değişik iş
SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma
İNCELEME KONUSU KARAR : 1. Mahkûmiyet
2. İtirazın kabulü
KANUN YARARINA BOZMA
YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet
Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararların kanun yararına bozulması

Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.12.2021 tarihli ve 2021/972 Esas, 2021/1277 Karar sayılı kararı ile hükümlü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5237 sayılı TCK'nın 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezasına karar verildiği ve hükmün, istinaf edilmeksizin 02.02.2021 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.10.2022 tarihli ve 2022/774 Değişik iş sayılı kararı ile sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan açılan kamu davasının yapılan yargılaması sonucunda Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.06.2022 tarihli ve 2022/102 Esas ve 2022/479 Karar sayılı kararı ile, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca verilen durma kararına itiraz üzerine, itirazın kabulü ile durma kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verildiği anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı CMK'nın 309/1. maddesi uyarınca, 18.09.2024 tarihli ve 2023/20843 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.10.2024 tarihli ve KYB-2024/101757 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyaları Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.10.2024 tarihli ve KYB-2024/101757 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“1-Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14/12/2021 tarihli ve 2021/972 esas, 2021/1277 sayılı kararı yönünden yapılan incelemede,
Benzer bir konuya ilişkin olarak Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 23/12/2019 tarihli ve 2019/5427 esas, 2019/8638 karar sayılı ve aynı Dairenin 05/10/2020 tarihli ve 2020/3684 esas, 2020/4900 karar sayılı ilâmlarında da değinildiği üzere, şüpheli hakkında verilen "Kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararların, şüpheliye tebliğ edilmeden tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı, somut olayda, sanık hakkında verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve 1 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair karara karşı itiraz yoluna başvuru süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak belirtilmek suretiyle sanığın yanıltıldığı, usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmaması nedeniyle de kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararın kesinleşmediğinden tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı ve bu bakımdan

kovuşturma şartının gerçekleşmediği cihetle, kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden kamu davasının durmasına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde,
2-Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25/10/2022 tarihli ve 2022/774 değişik iş sayılı kararı yönünden yapılan incelemede,
Sanığın inceleme konusu 14/02/2022 tarihli anılan suçu oluşturan eylemi nedeniyle hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 191/6. maddesi gereğince doğrudan kamu davası açıldığı ve yapılan yargılama sonucunda Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 22/06/2022 tarihli kararı ile sanık hakkında Muş Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen kamu davası açılmasının ertelenmesi kararına yönelik itiraz süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak gösterilmesinin yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile erteleme kararının usule uygun kesinleşmediği, dolayısıyla kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden bahisle Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesince açılan kamu davasının durmasına karar verildiği, bu karara Tatvan Cumhuriyet Başsavcılığınca mahkemenin sanık hakkında aynı suç türü ile ilgili olarak yargılaması yapılarak mahkumiyet hükmü kesinleşen kamu davalarının olduğu, bu davalarla ilgili kanun yararına bozma yoluna başvurulup vurulmayacağının bekletici mesele yapılması gerekirken davanın durmasına karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığından bahisle itiraz edilmesi üzerine mercii Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 02/02/2022 tarihli kararı ile itirazın kabulü ile durma kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmış ise de,
Sanık hakkında evvelce Muş Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 02/03/2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı itiraz yoluna başvuru süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak belirtilmek suretiyle sanığın yanıltıldığı, usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmaması nedeniyle sanık hakkında usulüne uygun şekilde verilmiş bir erteleme kararı bulunmadığı, bu doğrultuda sanığın 14/02/2022 tarihli eylemine ilişkin 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesindeki kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden doğrudan kamu davası açılamayacağı ve aynı neviden tüm suçlara ilişkin dosyaların birleştirilerek tek bir kamu davası açılmasının ertelenmesi kararı verilmesi gerektiği cihetle, usulüne uygun şekilde verilmiş bir kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair karar bulunmadığı ve kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden bahisle Mahkemesince açılan kamu davasının durmasına kararına karşı yapılan itirazın reddi yerine, yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE
A. Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.12.2021 tarihli ve 2021/972 Esas, 2021/1277 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde;
1. Şüpheli hakkında, 27.01.2021 tarihinde işlediği kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonunda, Muş Cumhuriyet Başsavcılığının 02.03.2021 tarihli ve 2021/541 Soruşturma, 2021/41 Karar sayılı kararı ile, 5237 sayılı TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca beş yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca bir yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği, erteleme karar içeriğinde, karara karşı itiraz kanun yoluna başvuru süresinin, "15 gün" yerine "7 gün" olarak gösterildiği, tedbirin infazı için kararın Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği,
2. Şüphelinin, erteleme süresi zarfında 27.08.2021 tarihinde yeniden kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu işlediğinin anlaşılması üzerine, erteleme kararının kaldırılarak Muş Cumhuriyet Başsavcılığının 06.10.2021 tarihli ve 2021/541 Soruşturma, 2021/1621 Esas, 2021/1123 sayılı iddianamesi ile kamu davası açıldığı,
3. Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu 14.12.2021 tarihli ve 2021/972 Esas, 2021/1277 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5237 sayılı TCK'nın 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği ve hükmün, istinaf edilmeksizin kesinleştiği,
Anlaşılmıştır.
B. Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.10.2022 tarihli ve 2022/774 Değişik iş sayılı dosyasının incelenmesinde;
1. Şüpheli hakkında, 14.02.2022 tarihli eylemi nedeniyle kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonunda, Tatvan Cumhuriyet Başsavcılığının 24.02.2022 tarihli ve 2022/196 Soruşturma, 2022/200 Esas, 2022/196 sayılı iddianamesi ile, 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesi uyarınca doğrudan kamu davası açıldığı, iddianamede; daha önce aynı suçtan dolayı kamu
davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiği ve ihlal üzerine kamu davası açıldığından bahisle, yeniden erteleme kararı verilemeyeceği hususunun belirtildiği,
2. Yapılan yargılama sonucunda; Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.06.2022 tarihli ve 2022/102 Esas ve 2022/479 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan açılan kamu davasının, "Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 22/06/2022 tarihli kararı ile sanık hakkında Muş Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen kamu davası açılmasının ertelenmesi kararına yönelik itiraz süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak gösterilmesinin yasaya aykırı olduğu" gerekçesi ile 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca durma kararı verildiği,
3. Cumhuriyet savcısının itirazı üzerine mercii Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.10.2022 tarihli ve 2022/774 Değişik İş kanun yararına bozma istemine konu sayılı kararı ile, itirazın kabulü ile durma kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verildiği,
Anlaşılmıştır.
C. Kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile bu karara bağlı olarak verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararlara yönelik TCK'nın 191. maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan "Cumhuriyet savcısı, bu durumda sanığa, erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarır." şeklindeki düzenleme gereği, "Kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen "tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına" ilişkin kararların itiraz yolu açık olmak üzere verilmesi ve şüpheliye tebliğ edilmesi gerektiği, şüpheliye hakkında verilen karara karşı itiraz hakkı tanınmadan ve kendisine tebliğ edilmeden tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı gibi beş yıllık erteleme süresinin de işlemeye başlamayacağı gözetildiğinde,
Dosyalar kapsamına göre,
1. Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.12.2021 tarihli ve 2021/972 Esas, 2021/1277 Karar sayılı kararı yönünden;
a. Muş Cumhuriyet Başsavcılığının 06.10.2021 tarihli ve 2021/541 Soruşturma, 2021/1621 Esas, 2021/1123 sayılı iddianame içeriğinde kamu davasının açılmasının ertelenmesine esas alınan 27.01.2021 tarihli eyleme ilişkin herhangi bir anlatıma yer verilmediği sadece ihlâl sayılan eylem anlatımına yer verildiği gözetilmeksizin sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilmesi,

Kabul ve uygulamaya göre de;
b. Sanık hakkında Muş Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 02.03.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin karar içeriğinde, karara karşı itiraz kanun yoluna başvuru süresinin, "15 gün" yerine "7 gün" olarak belirtilmek suretiyle şüphelinin yanıltıldığı, Anayasanın Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması başlıklı 40. maddesindeki düzenleme ile 5237 sayılı TCK'nın 191/2. ve 5271 sayılı CMK'nın 171, 1 72... . maddeleri uyarınca, başvurulacak kanun yolunun, merciinin, başvuru şekli, süresi ve bu sürenin başlangıcının açıkça ve ilgiliyi yanıltmayacak biçimde gösterilmesi gerekmekte olup; "kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen "tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına" ilişkin kararda kanun yolu başvuru süresinin şüpheliyi yanıltacak biçimde "7 gün" olarak gösterildiği, bu nedenle erteleme kararının usûlüne uygun şekilde kesinleştiğinden söz edilemeyeceği, usûlüne uygun kesinleşmeyen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı nedeniyle de tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı gibi, beş yıllık erteleme süresinin de işlemeye başlamayacağı, kararın kesinleşmemesi nedeniyle beş yıllık erteleme süresi işlemeye başlamadığından ihlâl kabul edilen 27.08.2021 tarihli eylemin erteleme süresi içinde işlendiğinden söz edilemeyeceği anlaşıldığından;
Mahkemesince; açılan kamu davası hakkında kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca "durma" kararı verilerek, sanık hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararın, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 5271 sayılı CMK'nın 173. maddesinin 7499 sayılı Kanun ile değişik haline göre "iki hafta" içinde ilgili sulh ceza hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte usûlüne uygun bir şekilde tebliğ edilmesinin sağlanması ve usûlüne uygun şekilde kesinleştirilmesini takiben geçerli tebligat işlemleri yapılarak erteleme ve denetimli serbestlik kararının infazının sonucunun beklenilmesi gerektiği gözetilmeden mahkûmiyet kararı verilmesi,
2. Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.10.2022 tarihli ve 2022/774 Değişik İş sayılı kararı yönünden;
Sanık hakkında evvelce Muş Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 02.03.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı itiraz yoluna başvuru süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak belirtilmek suretiyle sanığın yanıltıldığı, usûlüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmaması nedeniyle sanık hakkında usûlüne uygun şekilde verilmiş bir erteleme kararı bulunmadığı, bu doğrultuda sanığın 14.02.2022 tarihli eylemine ilişkin 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesindeki kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden bahisle Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.06.2022 tarihli ve 2022/102 Esas
ve 2022/479 Karar sayılı kararı ile verilen "durma" kararının yerinde olduğu anlaşıldığından, durma kararına karşı yapılan itirazın reddi yerine, yazılı şekilde gerekçe gösterilmeksizin kabulüne karar verilmesi,
Kanuna aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
A. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
B. Muş 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.12.2021 tarihli ve 2021/972 Esas, 2021/1277 Karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı CMK'nın 309/4-b maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
C. Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.10.2022 tarihli ve 2022/774 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı CMK'nın 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
13.01.2026 tarihinde karar verildi.