Karar Detayı

T.C.

D A N I Ş T A Y

DÖRDÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/8748

Karar No : 2024/1468

TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı

VEKİLİ: Av. ...

DİĞER DAVALI: ... Kaymakamlığı

KARŞI TARAF (DAVACI): ... Turizm Gıda İnşaat Sanayi ve Tic. A. Ş.

VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: **

Dava konusu istem: Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... Sokak, No:... adresinde faaliyet gösteren, "..." unvanlı davacı şirkete ait otelin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı Başkanlık oluru ile işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin Çankaya Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davalı Çankaya Belediye Başkanlığınca sunulan savunma dilekçesinde, AKBS (Günlük Bildirim Sistemi) ve KBS (Anlık Bildirim Sistemi) sistemlerinin her ikisinin 2017 yılının ilk birkaç ayında birlikte kullanıldığı, dava konusu işlemin ise, anlık bildirim yapılmamasından değil, hiç bildirim yapılmamasından kaynaklandığının belirtildiği; Mahkemelerinin 17/09/2019 tarihli ara kararına Çankaya İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından cevaben gönderilen belgelerde, "17/01/2005 tarihinden AKBS sisteminin kullanılmaya başladığı, 22/11/2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 678 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile KBS sistemine geçildiği, ancak KBS sisteminin 18/04/2017 tarihinde aktif kullanılmaya başlanıldığının" belirtildiği, dolayısıyla davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 ve 28/06/2019 tarihinde yapılan denetimlerde AKBS sisteminin kullanılmakta olduğu; her ne kadar davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 tarihinde yapılan denetim tarihi itibariyle AKBS sistemi kullanılmakta iken KBS sistemine giriş yapılmaması, yani anlık bildirimde bulunulmaması fiilinin karşılığı olan idari para cezası uygulanmış ise de, davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 ve 28/06/2019 tarihlerinde yapılan denetimlerde farklı bildirim sistemlerinin kullanıldığı hususunun ihtilafsız olduğu ve AKBS sistemine günlük bildirimde bulunulmamasına ilişkin ihlalin, KBS sistemine anlık bildirimde bulunulmamasına ilişkin ihlal bakımından tekerrüre esas alınamayacağı, aksi halde farklı nitelikteki ihlallerin tekerrüre esas alınmış olması nedeniyle davacının kanunilik ilkesine aykırı şekilde cezalandırılması sonucunu doğuracağından, davacı şirkete ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ve anılan işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince verilen kararda; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine dair kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı Çankaya Belediye Başkanlığı tarafından, AKBS sisteminin uygulandığı dönemde, işyerinin genel olarak bilgi akışını sağlamasına karşın tutanakta belirtilen 29/12/2016 tarihine ilişkin bilgileri sisteme kaydetmediği; KBS sisteminin uygulandığı dönemde de diğer müşterileri sisteme kaydetmesine karşın, K.S isimli müşteriyi sisteme bildirmeksizin sadece kendi misafir folyosuna kaydetmekle yetindiği, dava konusu işlemlerin mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan temyiz istemi, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 14/12/2022 tarih ve E:2022/2455, K:2022/3632 sayılı kararı ile bozma kararına uygunluk yönünden reddedilerek, kararın diğer hükümlerine ilişkin temyiz incelemesinin sonuçlandırılması için Kurulca Dairemize gönderilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: **

1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’nun 1. maddesinde, bu Kanunda sayılan, özel veya resmi, her türlü konaklama, dinlenme, bakım ve tedavi tesisleri ve işyerleri ile konutlarda geçici veya sürekli olarak kalanlar, oturanlar, çalışanlar ve ayrılanlar ile araç kiralayan gerçek ve tüzel kişilerin, kimliklerinin tespiti ve bildirilmesinin, bu Kanun hükümlerine göre yapılacağı ve askeri konaklama, dinlenme ve kamp tesisleri ile ordu evlerinin Kanunun kapsamı dışında olduğu; 2. maddesinde, otel, motel, han, pansiyon, bekar odaları, günübirlik kiralanan evler, kamp, kamping, tatil köyü ve benzeri her türlü, özel veya resmi konaklama yerleri ile özel sağlık müesseseleri, dinlenme ve huzur evleri, dini ve hayır kurumlarının sosyal tesislerinin sorumlu işleticilerinin, bu yerlerde ücretli veya ücretsiz, gündüz veya gece, yatacak yer gösterdikleri yerli veya yabancı herkesin kimlik ve geliş ayrılış kayıtlarını, örneğine ve usulüne uygun şekilde günü gününe tutmak, genel kolluk örgütlerinin her an incelemelerine hazır bulundurmak, Devlet İstatistik Enstitüsüne, talebi halinde vermek zorunda oldukları; 29/08/1996 tarihinde, 4178 sayılı Kanunun 10. maddesiyle eklenen Ek 1. maddesinde ise, "Bu Kanunun uygulanması sırasında genel kolluk kuvvetlerine ait karakollara, il merkezlerinden de sorgulanabilen bilgisayar terminalleri konulur. Bunun için gerekli giderler İçişleri Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır. (Değişik 2. fıkra: 31/10/2016 KHK 678/4md.; Aynen kabul: 01/02/2018 7071/ 4md.) Bu Kanunun 2. maddesinde sayılan özel veya resmi her türlü konaklama tesisleri tüm kayıtlarını bilgisayarda günü gününe tutmak, genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayar terminallerine bağlanarak mevcut bilgi, belge ve kayıtları genel kolluk kuvvetlerine anlık olarak bildirmek zorundadırlar. (Ek fıkra:31/10/2016 KHK 678/4md; Aynen kabul: 1/2/2018 7071/4 md.) İkinci fıkrada belirtilen genel kolluk kuvvetlerinin terminallerine bağlanmayanlara onbin Türk Lirası, anlık veri göndermeyen veya gerçeğe aykırı kayıt tutanlara beşbin Türk Lirası idari para cezası, mülki idare amirlerince verilir. Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir. Bu maddeye göre verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir. .." hükümleri yer almıştır.

Her ne kadar İdare Mahkemesince yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden idari yaptırım kararlarının, aynı eylemin tekrar edilmesi nedeniyle uygulanması halinde işletme ruhsatının iptali yönünde işlem tesis edilebileceği sonucuna varılmış ise de, madde metninde açık bir şekilde "Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir." denildiğinden, yaptırımın uygulanması için ihlali gerçekleştiren ve madde metninde belirtilen fiillerden herhangi birinin işlendiğinin ikinci kez tespit edilmesi yeterli olup, ayrıca fiilin gerçekleştiği dönemde hangi elektronik sistemin veya usulün kullanıldığına bakılmaksızın maddede işaret edilen fiillerin herhangi birinin işlendiğinin ikinci kez tespit edilmesi halinde öngörülen işletme ruhsatının iptali yaptırımının uygulanabileceği açıktır.

Nitekim 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu'nun Ek 1. maddesi hükümlerine aykırı hareket edildiğinden bahisle 29/12/2016 tarihinde gerçekleşen aykırılık nedeniyle düzenlenen idari yaptırım kararının, 06/04/2017 tarihinde işyerine tebliğ edildiği ve ihlalin gerçekleşmediğinin tespitiyle, yaptırımın iptali yolunda (yetkili) Sulh Ceza Hakimliği kararı da sunulmadığı gibi 24/06/2019 tarihinde 1774 sayılı Kanun'un yeniden ihlal edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, ... Otel unvanlı işletmenin, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu Ek 1. maddesinin 3. fıkrasını ihlal ettiği sabit olduğundan, tekerrür koşullarının oluşmadığından bahisle dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU: **

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin kabulüne,

2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 05/03/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY: **

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddiyle, Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği oyuyla, Dairemizin aksi yönde oluşan bozma kararına katılmıyorum.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8748
Karar No : 2024/1468

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

DİĞER DAVALI : ... Kaymakamlığı

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Turizm Gıda İnşaat Sanayi ve Tic. A. Ş.
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... Sokak, No:... adresinde faaliyet gösteren, "..." unvanlı davacı şirkete ait otelin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı Başkanlık oluru ile işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin Çankaya Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davalı Çankaya Belediye Başkanlığınca sunulan savunma dilekçesinde, AKBS (Günlük Bildirim Sistemi) ve KBS (Anlık Bildirim Sistemi) sistemlerinin her ikisinin 2017 yılının ilk birkaç ayında birlikte kullanıldığı, dava konusu işlemin ise, anlık bildirim yapılmamasından değil, hiç bildirim yapılmamasından kaynaklandığının belirtildiği; Mahkemelerinin 17/09/2019 tarihli ara kararına Çankaya İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından cevaben gönderilen belgelerde, "17/01/2005 tarihinden AKBS sisteminin kullanılmaya başladığı, 22/11/2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 678 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile KBS sistemine geçildiği, ancak KBS sisteminin 18/04/2017 tarihinde aktif kullanılmaya başlanıldığının" belirtildiği, dolayısıyla davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 ve 28/06/2019 tarihinde yapılan denetimlerde AKBS sisteminin kullanılmakta olduğu; her ne kadar davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 tarihinde yapılan denetim tarihi itibariyle AKBS sistemi kullanılmakta iken KBS sistemine giriş yapılmaması, yani anlık bildirimde bulunulmaması fiilinin karşılığı olan idari para cezası uygulanmış ise de, davacı şirkete ait otelde 22/02/2017 ve 28/06/2019 tarihlerinde yapılan denetimlerde farklı bildirim sistemlerinin kullanıldığı hususunun ihtilafsız olduğu ve AKBS sistemine günlük bildirimde bulunulmamasına ilişkin ihlalin, KBS sistemine anlık bildirimde bulunulmamasına ilişkin ihlal bakımından tekerrüre esas alınamayacağı, aksi halde farklı nitelikteki ihlallerin tekerrüre esas alınmış olması nedeniyle davacının kanunilik ilkesine aykırı şekilde cezalandırılması sonucunu doğuracağından, davacı şirkete ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ve anılan işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince verilen kararda; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine dair kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı Çankaya Belediye Başkanlığı tarafından, AKBS sisteminin uygulandığı dönemde, işyerinin genel olarak bilgi akışını sağlamasına karşın tutanakta belirtilen 29/12/2016 tarihine ilişkin bilgileri sisteme kaydetmediği; KBS sisteminin uygulandığı dönemde de diğer müşterileri sisteme kaydetmesine karşın, K.S isimli müşteriyi sisteme bildirmeksizin sadece kendi misafir folyosuna kaydetmekle yetindiği, dava konusu işlemlerin mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan temyiz istemi, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 14/12/2022 tarih ve E:2022/2455, K:2022/3632 sayılı kararı ile bozma kararına uygunluk yönünden reddedilerek, kararın diğer hükümlerine ilişkin temyiz incelemesinin sonuçlandırılması için Kurulca Dairemize gönderilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’nun 1. maddesinde, bu Kanunda sayılan, özel veya resmi, her türlü konaklama, dinlenme, bakım ve tedavi tesisleri ve işyerleri ile konutlarda geçici veya sürekli olarak kalanlar, oturanlar, çalışanlar ve ayrılanlar ile araç kiralayan gerçek ve tüzel kişilerin, kimliklerinin tespiti ve bildirilmesinin, bu Kanun hükümlerine göre yapılacağı ve askeri konaklama, dinlenme ve kamp tesisleri ile ordu evlerinin Kanunun kapsamı dışında olduğu; 2. maddesinde, otel, motel, han, pansiyon, bekar odaları, günübirlik kiralanan evler, kamp, kamping, tatil köyü ve benzeri her türlü, özel veya resmi konaklama yerleri ile özel sağlık müesseseleri, dinlenme ve huzur evleri, dini ve hayır kurumlarının sosyal tesislerinin sorumlu işleticilerinin, bu yerlerde ücretli veya ücretsiz, gündüz veya gece, yatacak yer gösterdikleri yerli veya yabancı herkesin kimlik ve geliş ayrılış kayıtlarını, örneğine ve usulüne uygun şekilde günü gününe tutmak, genel kolluk örgütlerinin her an incelemelerine hazır bulundurmak, Devlet İstatistik Enstitüsüne, talebi halinde vermek zorunda oldukları; 29/08/1996 tarihinde, 4178 sayılı Kanunun 10. maddesiyle eklenen Ek 1. maddesinde ise, "Bu Kanunun uygulanması sırasında genel kolluk kuvvetlerine ait karakollara, il merkezlerinden de sorgulanabilen bilgisayar terminalleri konulur. Bunun için gerekli giderler İçişleri Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır. (Değişik 2. fıkra: 31/10/2016 KHK 678/4md.; Aynen kabul: 01/02/2018 7071/ 4md.) Bu Kanunun 2. maddesinde sayılan özel veya resmi her türlü konaklama tesisleri tüm kayıtlarını bilgisayarda günü gününe tutmak, genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayar terminallerine bağlanarak mevcut bilgi, belge ve kayıtları genel kolluk kuvvetlerine anlık olarak bildirmek zorundadırlar. (Ek fıkra:31/10/2016 KHK 678/4md; Aynen kabul: 1/2/2018 7071/4 md.) İkinci fıkrada belirtilen genel kolluk kuvvetlerinin terminallerine bağlanmayanlara onbin Türk Lirası, anlık veri göndermeyen veya gerçeğe aykırı kayıt tutanlara beşbin Türk Lirası idari para cezası, mülki idare amirlerince verilir. Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir. Bu maddeye göre verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir. .." hükümleri yer almıştır.
Her ne kadar İdare Mahkemesince yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden idari yaptırım kararlarının, aynı eylemin tekrar edilmesi nedeniyle uygulanması halinde işletme ruhsatının iptali yönünde işlem tesis edilebileceği sonucuna varılmış ise de, madde metninde açık bir şekilde "Bu fiillerin tekrarı halinde işletme ruhsatları iptal edilir." denildiğinden, yaptırımın uygulanması için ihlali gerçekleştiren ve madde metninde belirtilen fiillerden herhangi birinin işlendiğinin ikinci kez tespit edilmesi yeterli olup, ayrıca fiilin gerçekleştiği dönemde hangi elektronik sistemin veya usulün kullanıldığına bakılmaksızın maddede işaret edilen fiillerin herhangi birinin işlendiğinin ikinci kez tespit edilmesi halinde öngörülen işletme ruhsatının iptali yaptırımının uygulanabileceği açıktır.
Nitekim 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu'nun Ek 1. maddesi hükümlerine aykırı hareket edildiğinden bahisle 29/12/2016 tarihinde gerçekleşen aykırılık nedeniyle düzenlenen idari yaptırım kararının, 06/04/2017 tarihinde işyerine tebliğ edildiği ve ihlalin gerçekleşmediğinin tespitiyle, yaptırımın iptali yolunda (yetkili) Sulh Ceza Hakimliği kararı da sunulmadığı gibi 24/06/2019 tarihinde 1774 sayılı Kanun'un yeniden ihlal edildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, ... Otel unvanlı işletmenin, 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu Ek 1. maddesinin 3. fıkrasını ihlal ettiği sabit olduğundan, tekerrür koşullarının oluşmadığından bahisle dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 05/03/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddiyle, Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği oyuyla, Dairemizin aksi yönde oluşan bozma kararına katılmıyorum.

2023/18805