Karar Detayı

T.C.

D A N I Ş T A Y

DÖRDÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/7080

Karar No : 2023/6594

TEMYİZ EDEN (DAVACI): …

VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): … Belediye Başkanlığı

VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: **

Dava konusu istem: Denizli İli, Pamukkale İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak No:… adresinde faaliyet gösteren ve davacının işletmekte olduğu "..." isimli işyerinin, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle ruhsat alıncaya kadar faaliyetten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Encümen kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile; davacıya anılan iş yeri için 07/09/2012 07/09/2013 tarihleri arasında 1 yıllığına geçerli olmak ve her yıl yenilenmek üzere ... Belediye Başkanlığı'nca "geçici işyeri açma ve çalışma izin belgesi"nin düzenlendiği ve pansiyon olarak faaliyette bulunulduğunun görüldüğü, bir yıllık dönem için verilen izin belgesinin iş yeri açma ve çalışma ruhsatı olarak kabulüne olanak bulunmadığı ve iş yerinin ruhsatsız olarak işletildiği sabit olduğundan, söz konusu iş yerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Mevzuatta geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin herhangi bir düzenlemenin mevcut olmadığı, davacının yönetmelikte belirtilen kriterlere uygun olarak idareye yapmış olduğu başvuru neticesinde aynı gün ruhsat verilmesi ve bu tarihten itibaren bir ay içerisinde işyerinin kontrol edilmemesi neticesinde davacıya verilen ruhsatın kesinleştiğinin kabulü gerektiğinden davacının halen geçerli bir ruhsatının bulunduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: **

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen izin veya ruhsatı verme yetkisinin Belediyelerde olduğu belirtilmiş; 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, sıhhî işyerlerini, 2. ve 3 . sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alan içinde kalan tüm iş yerleri ve işletmelere, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu; 5. maddesinde, iş yeri veya işletme açmak isteyen kişinin, işin özelliğine göre Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak iş yerini düzenledikten sonra ruhsat başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz edeceği; bu başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kişiye verileceği ve kişinin bu ruhsata dayanarak iş yeri açabileceği kurala bağlanmış; 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, "Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4 üncü maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsat, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılır.

" hükmüne yer verilmiştir.

İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinin 1. fıkrasında, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. (...) İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmü yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Denizli İli, Pamukkale İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak No:… adresinde bulunan "..." isimli iş yerinin işleteni olan davacı tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan iş yerini işlettiğinin 24/03/2020 tarihinde yapılan denetimde tespit edildiğinden bahisle … tarih ve … sayılı Pamukkale Belediye Encümeni kararı ile söz konusu iş yerinin, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kapatılmasına karar verilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, davacıya anılan iş yeri için 17/05/2006 tarihli geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği, 08/06/2009 08/06/2010, 21/06/2010 21/06/2011, 07/09/2012 07/09/2013 tarihleri arasında 1 yıllığına geçerli olmak ve her yıl yenilenmek suretiyle üzere ... Belediye Başkanlığı'nca "geçici işyeri açma ve çalışma izin belgesi"nin düzenlendiği görülmektedir.

Yukarıda yer verilen 3572 sayılı Kanun ve Yönetmelik hükümleri incelendiğinde, "geçici ruhsat" veya "süreli ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, ruhsatın süreli olduğu ruhsata işlenmek suretiyle belirtilmiş olsa da, bunun yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınamayacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin ruhsatın veriliş tarihini izleyen bir ay içinde kontrol edileceği, bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde verilen ruhsatın artık kesinlik kazanacağı ve ruhsatın süreli olduğu başvuru formuna yazılmak veya ruhsata işlenmek suretiyle belirtilmiş olsa da bu belirtmenin yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınmayacağı, hangi hallerde ruhsatın iptal edileceğinin yönetmelikte belirtildiği, verilmiş olan işyeri açma ve çalışma ruhsatının kendiliğinden sona eremeyeceği açıktır.

Bu durumda, davacı şirkete ait işyerinin ruhsatının bulunmadığından bahisle ruhsatsız bir yer gibi işleme tabi tutulması mümkün olamayacağından, ruhsatsız faaliyet gösterdiğinden bahisle ruhsat alıncaya kadar faaliyetten men edilmesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen idare mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin bölge idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU: **

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin reddine,

2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,

3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,

4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 28/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY: **

Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyoruz.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/7080
Karar No : 2023/6594

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Denizli İli, Pamukkale İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak No:… adresinde faaliyet gösteren ve davacının işletmekte olduğu "..." isimli işyerinin, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle ruhsat alıncaya kadar faaliyetten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile; davacıya anılan iş yeri için 07/09/2012 07/09/2013 tarihleri arasında 1 yıllığına geçerli olmak ve her yıl yenilenmek üzere ... Belediye Başkanlığı'nca "geçici işyeri açma ve çalışma izin belgesi"nin düzenlendiği ve pansiyon olarak faaliyette bulunulduğunun görüldüğü, bir yıllık dönem için verilen izin belgesinin iş yeri açma ve çalışma ruhsatı olarak kabulüne olanak bulunmadığı ve iş yerinin ruhsatsız olarak işletildiği sabit olduğundan, söz konusu iş yerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :Mevzuatta geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin herhangi bir düzenlemenin mevcut olmadığı, davacının yönetmelikte belirtilen kriterlere uygun olarak idareye yapmış olduğu başvuru neticesinde aynı gün ruhsat verilmesi ve bu tarihten itibaren bir ay içerisinde işyerinin kontrol edilmemesi neticesinde davacıya verilen ruhsatın kesinleştiğinin kabulü gerektiğinden davacının halen geçerli bir ruhsatının bulunduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen izin veya ruhsatı verme yetkisinin Belediyelerde olduğu belirtilmiş; 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, sıhhî işyerlerini, 2. ve 3 . sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alan içinde kalan tüm iş yerleri ve işletmelere, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu; 5. maddesinde, iş yeri veya işletme açmak isteyen kişinin, işin özelliğine göre Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak iş yerini düzenledikten sonra ruhsat başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz edeceği; bu başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kişiye verileceği ve kişinin bu ruhsata dayanarak iş yeri açabileceği kurala bağlanmış; 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, "Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4 üncü maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsat, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılır.
" hükmüne yer verilmiştir.
İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinin 1. fıkrasında, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. (...) İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmü yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden; Denizli İli, Pamukkale İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak No:… adresinde bulunan "..." isimli iş yerinin işleteni olan davacı tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan iş yerini işlettiğinin 24/03/2020 tarihinde yapılan denetimde tespit edildiğinden bahisle … tarih ve … sayılı Pamukkale Belediye Encümeni kararı ile söz konusu iş yerinin, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kapatılmasına karar verilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davacıya anılan iş yeri için 17/05/2006 tarihli geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği, 08/06/2009 08/06/2010, 21/06/2010 21/06/2011, 07/09/2012 07/09/2013 tarihleri arasında 1 yıllığına geçerli olmak ve her yıl yenilenmek suretiyle üzere ... Belediye Başkanlığı'nca "geçici işyeri açma ve çalışma izin belgesi"nin düzenlendiği görülmektedir.
Yukarıda yer verilen 3572 sayılı Kanun ve Yönetmelik hükümleri incelendiğinde, "geçici ruhsat" veya "süreli ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, ruhsatın süreli olduğu ruhsata işlenmek suretiyle belirtilmiş olsa da, bunun yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınamayacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin ruhsatın veriliş tarihini izleyen bir ay içinde kontrol edileceği, bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde verilen ruhsatın artık kesinlik kazanacağı ve ruhsatın süreli olduğu başvuru formuna yazılmak veya ruhsata işlenmek suretiyle belirtilmiş olsa da bu belirtmenin yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınmayacağı, hangi hallerde ruhsatın iptal edileceğinin yönetmelikte belirtildiği, verilmiş olan işyeri açma ve çalışma ruhsatının kendiliğinden sona eremeyeceği açıktır.
Bu durumda, davacı şirkete ait işyerinin ruhsatının bulunmadığından bahisle ruhsatsız bir yer gibi işleme tabi tutulması mümkün olamayacağından, ruhsatsız faaliyet gösterdiğinden bahisle ruhsat alıncaya kadar faaliyetten men edilmesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen idare mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin bölge idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 28/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyoruz.

2023/17104