Karar Detayı

T.C.

D A N I Ş T A Y

DÖRDÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/7370

Karar No : 2023/6232

TEMYİZ EDEN (DAVACI): …

VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): …Belediye Başkanlığı

VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: **

Dava konusu istem: Ankara ili, Keçiören ilçesi, …Mahallesi, …Caddesi No:…adresinde oto lastik satışı faaliyeti gösteren davacı tarafından, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesi gereğince 30 günlük süre içinde ruhsat heyetince mevcut adreste yapılan denetimde, tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için verilen 15 günlük süre içerisinde eksikliklerin tamamının giderilmediğinden bahisle anılan mevzuatın 13/3. maddesi gereğince işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Keçiören Belediyesi 08/04/2021 tarihli ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u ile buna bağlı olarak işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararının ve ruhsatsız faaliyet nedeniyle 1608 sayılı Kanun uyarınca 427,00 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; davacıya verilen ruhsatın sadece "oto lastik satışı" konusunda yetki vermesine karşın iş yerinde "oto lastik tamiri" faaliyet konusunda düzenlenecek ruhsat kapsamında yapılabilecek faaliyetlere ilişkin araç ve gereçlerin bulunduğunun tespit edildiği ve verilen süreye rağmen söz konusu araç ve gereçlerin kaldırılmadığının usulüne uygun şekilde tespit edildiği görüldüğünden ve beyana dayalı olarak verilen ruhsatın ilgili mevzuat uyarınca müktesep hak doğurmayacağı hususu da açıkça düzenleme altına alındığından davacı adına düzenlenen "oto lastik satışı" olan 19/03/2021 tarih ve Devir:… sayılı İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatının iptaline dair …tarihli ve …sayılı Keçiören Belediye Başkanlığı işleminde ve ruhsatsız olarak işyeri çalıştırılması hukuken mümkün olmadığından ruhsat iptaline bağlı olarak anılan işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı Keçiören Belediye Encümeni kararında hukuka aykırılılık bulunmadığı ve davacının 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ile 5326 sayılı Kanunun 32. maddesine istinaden 427,00 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Keçiören Belediye Encümeninin …tarih ve …sayılı işlemine ilişkin kısmı yönünden ise davanın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın 08/04/2021 tarihli ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u ile buna bağlı olarak işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararı yönünden davanın reddine, …tarih ve …sayılı işlemine ilişkin kısmı yönünden davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, Kabahatler Kanununun 27/8. maddesi uyarınca idari yargı yerinin görevli olduğu, dava konusu işlemlerin Yönetmeliğin Ek 3. maddesine aykırı olduğu, bu nedenle faaliyetten men yönünde yaptırım uygulanabileceği, denetim tutanağında belirtilen eksikliklerin giderildiği, liftin kaldırıldığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: **

Temyiz istemine konu mahkeme kararının davanın görev yönünden reddine ilişkin kısmı yönünden;

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Temyiz istemine konu mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısımları yönünden ise;

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6/1. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmeliğin “İşletmecinin Değişmesi ve İşyerinin Nakli” başlıklı 8. maddesinde ise; “Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir. İşyerine yeni ortak alınması veya ortaklardan birinin ayrılması durumunda yeni ruhsat düzenlenmez. İşyerinin başka bir adrese nakledilmesi halinde yeniden ruhsatlandırılması esastır. Mahalle, cadde, sokak ve benzeri yerlerin isim veya numaralarının değişmesi nedeniyle aynı işyeri için yeni ruhsat düzenlenmez. Ruhsatta yer alan bilgiler güncellenir. İşyeri sahibinin ölümü halinde, yeni ruhsat düzenlenmeksizin kanunî mirasçıları adına eski ruhsatın intibakı yapılır. Ruhsatın yenilenmesi veya intibakı gereken hallerde yetkili idareye en geç üç ay içinde müracaat edilmesi zorunludur. Bu süre mirasçılar için altı ay olarak uygulanır. Süresi içinde müracaat yapılmadığının yetkili idarelerce tespiti durumunda tespit tarihinden itibaren on beş günlük süre verilir. Bu süre sonunda ruhsat yenilenmediği veya intibak yaptırılmadığı hallerde ruhsat iptal edilir.”,13. maddesinde ise, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edileceği ve bu süre içinde işyerinin kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşeceği, ruhsatın verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde ise, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişin Yönetmeliğe 09/06/2020 günü eklenen ''Faaliyetten geçici süreyle men ve idarî para cezası'' başlıklı Ek Madde 3 de ''13 üncü maddenin birinci fıkrası, 21 inci maddenin ikinci fıkrası ve 23 üncü maddenin beşinci fıkrası uyarınca yapılacak ilk denetimden sonra yetkili idarelerce yapılacak denetimlerde, işletmecinin kusurlu fiili sebebiyle iş yerinde oluşmuş, mer’i mevzuata aykırılıkların ve noksanlıkların tespiti halinde, bu aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmesi için işletmeciye bir defaya mahsus onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmemesi halinde 1608 sayılı Kanunun 1 inci maddesi gereğince işletmeciye idari para cezası verilir. Ayrıca gayrisıhhî müesseselerde aykırılık ve noksanlıklar giderilinceye kadar, sıhhi müesseselerde ise yetkili idarenin öngördüğü ve onbeş günden fazla olmayan bir süre kadar faaliyetin menine karar verilir. Aykırılıkların ve noksanlıkların giderildiğinin tespiti halinde iş yeri hakkında verilmiş olan men kararı derhal kaldırılır. Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri bakımından 2559 sayılı Kanunun 6 ncı ve 8 inci madde hükümleri saklıdır.'' düzenlemesine yer verilmiş olduğu, bahsi geçen Yönetmeliğin işlem tarihi itibariyle yürürlükte olan şeklinde sıhhi iş yeri açma ve çalışma ruhsatının kesinleşip kesinleşmediğine bakılmaksızın tespit edilen aykırılıkların ve noksanlıkların verilen onbeş günlük süre içerisinde giderilmemesi halinde her zaman ruhsat iptali yoluna gidilebilirken, eklenen maddeyle ruhsatın kesinleşmesi sonrasında belirlenen aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmesi için verilen onbeş günlük süre akabinde durumun devamı halinde ancak idari para cezası kesilebileceğinin veya 15 güne kadar faaliyetten men kararı verilebileceğinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, sıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile "oto lastik satışı" faaliyeti yapmak üzere davacının söz konusu iş yerini Şubat/2021 tarihinde devraldığını, devir ruhsatı verilmesi talebiyle başvuruda bulunduğunu, bu esnada dava konusu iş yerinin 04/03/2021 tarihinde denetlendiği, ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği tespit edildiğinden bahisle 11/03/2021 tarihli idari yaptırım kararı ile ruhsat alınıncaya kadar faaliyetten men kararı verildiği, zabıta müdürlüğü ruhsat heyeti tarafından tutulan 22/03/2021 tarihli tutanak ile davacının iş yerinde "1 İş yeri faaliyetine uygun tabela kullanılmadığı, 2 İş yeri önünde bulunan liftin kaldırılması gerektiği, 3 İş yeri içerisinde lastik tamirinde kullanılan makinelerin kaldırılması gerektiği" şeklinde Yönetmeliğe aykırı hususlar tespit edilmiş ve bu hususların 15 gün içerisinde giderilmesi yönünde davacıya süre verilmesine karar verildiği, 06/04/2021 tarihinde yapılan ikinci denetimde "2 kalem eksikliğin giderildiği ancak iş yeri içerisindeki lastik tamirinde kullanılan makinelerin kaldırılmadığı" tespit edildiğinden davalı idare tarafından "oto lastik satışı" faaliyet konusu olan …tarih Devir:…sayılı ruhsat verilen iş yerinin verilen süreye rağmen mevzuata aykırı hususları gidermediğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13/3. maddesi ruhsatının iptaline ilişkin 08/04/2021 tarih ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u alındığı buna bağlı olarak Keçiören Belediye Encümeninin …tarih ve …sayılı kararı ile iş yerinin faaliyetten men edilmesine karar verildiği bunun üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusu olayda, davacının beyanı esas alınmak suretiyle "oto lastik satışı" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendikten sonra (19/03/2021 tarihli devir ruhsatı), 22/03/2021 tarihinde iş yerinde yapılan denetimde faaliyet konusu ile bağdaşmayacak şekilde tabela asıldığı ve "oto lastik tamirinde" kullanılan araç ve gereçlerin bulunduğunun tespit edildiği görülmektedir.

Bu durumda, söz konusu aykırılıklar nedeniyle 19/03/2021 tarihi itibarıyla devir ruhsatı alan davacıya ait iş yerinde Yönetmeliğe aykırı olarak yapıldığı tespit edilen faaliyet nedeniyle sadece faaliyetten men cezası veya para cezası verilebileceği, ruhsat iptali şeklinde yaptırımın usul ve yasaya uygun olarak devir ruhsatı şeklinde alınan ruhsat kapsamındaki oto lastik satışı faaliyetin tamamen engellenmesi ve iptali sonucunu doğuracağı anlaşıldığından, ruhsatın iptali ve buna bağlı olarak ruhsatsız faaliyet nedeniyle verilen faaliyetten men cezasında usul ve hukuka uyarlık görülmediğinden, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU: **

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin kabulüne,

2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının davanın görev yönünden reddine ilişkin kısmının ONANMASINA, davanın reddine ilişkin kısımlarının BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 14/11/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/7370
Karar No : 2023/6232

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : …Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara ili, Keçiören ilçesi, …Mahallesi, …Caddesi No:…adresinde oto lastik satışı faaliyeti gösteren davacı tarafından, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesi gereğince 30 günlük süre içinde ruhsat heyetince mevcut adreste yapılan denetimde, tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için verilen 15 günlük süre içerisinde eksikliklerin tamamının giderilmediğinden bahisle anılan mevzuatın 13/3. maddesi gereğince işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Keçiören Belediyesi 08/04/2021 tarihli ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u ile buna bağlı olarak işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararının ve ruhsatsız faaliyet nedeniyle 1608 sayılı Kanun uyarınca 427,00 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; davacıya verilen ruhsatın sadece "oto lastik satışı" konusunda yetki vermesine karşın iş yerinde "oto lastik tamiri" faaliyet konusunda düzenlenecek ruhsat kapsamında yapılabilecek faaliyetlere ilişkin araç ve gereçlerin bulunduğunun tespit edildiği ve verilen süreye rağmen söz konusu araç ve gereçlerin kaldırılmadığının usulüne uygun şekilde tespit edildiği görüldüğünden ve beyana dayalı olarak verilen ruhsatın ilgili mevzuat uyarınca müktesep hak doğurmayacağı hususu da açıkça düzenleme altına alındığından davacı adına düzenlenen "oto lastik satışı" olan 19/03/2021 tarih ve Devir:… sayılı İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatının iptaline dair …tarihli ve …sayılı Keçiören Belediye Başkanlığı işleminde ve ruhsatsız olarak işyeri çalıştırılması hukuken mümkün olmadığından ruhsat iptaline bağlı olarak anılan işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı Keçiören Belediye Encümeni kararında hukuka aykırılılık bulunmadığı ve davacının 1608 sayılı Kanunun 1. maddesi ile 5326 sayılı Kanunun 32. maddesine istinaden 427,00 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Keçiören Belediye Encümeninin …tarih ve …sayılı işlemine ilişkin kısmı yönünden ise davanın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın 08/04/2021 tarihli ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u ile buna bağlı olarak işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin …tarihli ve …sayılı encümen kararı yönünden davanın reddine, …tarih ve …sayılı işlemine ilişkin kısmı yönünden davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Kabahatler Kanununun 27/8. maddesi uyarınca idari yargı yerinin görevli olduğu, dava konusu işlemlerin Yönetmeliğin Ek 3. maddesine aykırı olduğu, bu nedenle faaliyetten men yönünde yaptırım uygulanabileceği, denetim tutanağında belirtilen eksikliklerin giderildiği, liftin kaldırıldığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
Temyiz istemine konu mahkeme kararının davanın görev yönünden reddine ilişkin kısmı yönünden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Temyiz istemine konu mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısımları yönünden ise;
10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6/1. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmü yer almaktadır.
Anılan Yönetmeliğin “İşletmecinin Değişmesi ve İşyerinin Nakli” başlıklı 8. maddesinde ise; “Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir. İşyerine yeni ortak alınması veya ortaklardan birinin ayrılması durumunda yeni ruhsat düzenlenmez. İşyerinin başka bir adrese nakledilmesi halinde yeniden ruhsatlandırılması esastır. Mahalle, cadde, sokak ve benzeri yerlerin isim veya numaralarının değişmesi nedeniyle aynı işyeri için yeni ruhsat düzenlenmez. Ruhsatta yer alan bilgiler güncellenir. İşyeri sahibinin ölümü halinde, yeni ruhsat düzenlenmeksizin kanunî mirasçıları adına eski ruhsatın intibakı yapılır. Ruhsatın yenilenmesi veya intibakı gereken hallerde yetkili idareye en geç üç ay içinde müracaat edilmesi zorunludur. Bu süre mirasçılar için altı ay olarak uygulanır. Süresi içinde müracaat yapılmadığının yetkili idarelerce tespiti durumunda tespit tarihinden itibaren on beş günlük süre verilir. Bu süre sonunda ruhsat yenilenmediği veya intibak yaptırılmadığı hallerde ruhsat iptal edilir.”,13. maddesinde ise, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edileceği ve bu süre içinde işyerinin kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşeceği, ruhsatın verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde ise, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişin Yönetmeliğe 09/06/2020 günü eklenen ''Faaliyetten geçici süreyle men ve idarî para cezası'' başlıklı Ek Madde 3 de ''13 üncü maddenin birinci fıkrası, 21 inci maddenin ikinci fıkrası ve 23 üncü maddenin beşinci fıkrası uyarınca yapılacak ilk denetimden sonra yetkili idarelerce yapılacak denetimlerde, işletmecinin kusurlu fiili sebebiyle iş yerinde oluşmuş, mer’i mevzuata aykırılıkların ve noksanlıkların tespiti halinde, bu aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmesi için işletmeciye bir defaya mahsus onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmemesi halinde 1608 sayılı Kanunun 1 inci maddesi gereğince işletmeciye idari para cezası verilir. Ayrıca gayrisıhhî müesseselerde aykırılık ve noksanlıklar giderilinceye kadar, sıhhi müesseselerde ise yetkili idarenin öngördüğü ve onbeş günden fazla olmayan bir süre kadar faaliyetin menine karar verilir. Aykırılıkların ve noksanlıkların giderildiğinin tespiti halinde iş yeri hakkında verilmiş olan men kararı derhal kaldırılır. Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri bakımından 2559 sayılı Kanunun 6 ncı ve 8 inci madde hükümleri saklıdır.'' düzenlemesine yer verilmiş olduğu, bahsi geçen Yönetmeliğin işlem tarihi itibariyle yürürlükte olan şeklinde sıhhi iş yeri açma ve çalışma ruhsatının kesinleşip kesinleşmediğine bakılmaksızın tespit edilen aykırılıkların ve noksanlıkların verilen onbeş günlük süre içerisinde giderilmemesi halinde her zaman ruhsat iptali yoluna gidilebilirken, eklenen maddeyle ruhsatın kesinleşmesi sonrasında belirlenen aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmesi için verilen onbeş günlük süre akabinde durumun devamı halinde ancak idari para cezası kesilebileceğinin veya 15 güne kadar faaliyetten men kararı verilebileceğinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, sıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile "oto lastik satışı" faaliyeti yapmak üzere davacının söz konusu iş yerini Şubat/2021 tarihinde devraldığını, devir ruhsatı verilmesi talebiyle başvuruda bulunduğunu, bu esnada dava konusu iş yerinin 04/03/2021 tarihinde denetlendiği, ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği tespit edildiğinden bahisle 11/03/2021 tarihli idari yaptırım kararı ile ruhsat alınıncaya kadar faaliyetten men kararı verildiği, zabıta müdürlüğü ruhsat heyeti tarafından tutulan 22/03/2021 tarihli tutanak ile davacının iş yerinde "1 İş yeri faaliyetine uygun tabela kullanılmadığı, 2 İş yeri önünde bulunan liftin kaldırılması gerektiği, 3 İş yeri içerisinde lastik tamirinde kullanılan makinelerin kaldırılması gerektiği" şeklinde Yönetmeliğe aykırı hususlar tespit edilmiş ve bu hususların 15 gün içerisinde giderilmesi yönünde davacıya süre verilmesine karar verildiği, 06/04/2021 tarihinde yapılan ikinci denetimde "2 kalem eksikliğin giderildiği ancak iş yeri içerisindeki lastik tamirinde kullanılan makinelerin kaldırılmadığı" tespit edildiğinden davalı idare tarafından "oto lastik satışı" faaliyet konusu olan …tarih Devir:…sayılı ruhsat verilen iş yerinin verilen süreye rağmen mevzuata aykırı hususları gidermediğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13/3. maddesi ruhsatının iptaline ilişkin 08/04/2021 tarih ve 807 sayılı Başkanlık Olur'u alındığı buna bağlı olarak Keçiören Belediye Encümeninin …tarih ve …sayılı kararı ile iş yerinin faaliyetten men edilmesine karar verildiği bunun üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda, davacının beyanı esas alınmak suretiyle "oto lastik satışı" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendikten sonra (19/03/2021 tarihli devir ruhsatı), 22/03/2021 tarihinde iş yerinde yapılan denetimde faaliyet konusu ile bağdaşmayacak şekilde tabela asıldığı ve "oto lastik tamirinde" kullanılan araç ve gereçlerin bulunduğunun tespit edildiği görülmektedir.
Bu durumda, söz konusu aykırılıklar nedeniyle 19/03/2021 tarihi itibarıyla devir ruhsatı alan davacıya ait iş yerinde Yönetmeliğe aykırı olarak yapıldığı tespit edilen faaliyet nedeniyle sadece faaliyetten men cezası veya para cezası verilebileceği, ruhsat iptali şeklinde yaptırımın usul ve yasaya uygun olarak devir ruhsatı şeklinde alınan ruhsat kapsamındaki oto lastik satışı faaliyetin tamamen engellenmesi ve iptali sonucunu doğuracağı anlaşıldığından, ruhsatın iptali ve buna bağlı olarak ruhsatsız faaliyet nedeniyle verilen faaliyetten men cezasında usul ve hukuka uyarlık görülmediğinden, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının davanın görev yönünden reddine ilişkin kısmının ONANMASINA, davanın reddine ilişkin kısımlarının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 14/11/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.

2023/17385