Karar Detayı

T.C.

D A N I Ş T A Y

DÖRDÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/7843

Karar No : 2023/5989

TEMYİZ EDEN (DAVACI): …

VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): … Belediye Başkanlığı (E Tebligat)

VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: **

Dava konusu istem: İzmir İli, Aliağa İlçesi, … Mahalle, … Caddesi No:… adresinde bulunan "sandviç büfesi" faaliyet konulu büfenin işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadığından bahisle kapatılmasına yönelik Aliağa Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya ait işyerine 25/04/2005 tarihinde bir yıl süreli geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, verilen ruhsatın süresinin dolduğu, dosyada söz konusu ruhsatın daimi ruhsata çevrildiğine ve yeni ruhsat alındığına ilişkin bilgi bulunmadığından işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmayan işyerine mühürleme işlem tesis edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, hukuki mevzuata uygun olarak alınmış ve davalı idarece bir ay içinde kontrol edilmediğinden kesinlik kazanmış ruhsatının bulunduğu belirtilerek, temyize konu mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: **

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinin (b) bendinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyelerin yetkili olduğu, 4. maddesinde ise, 3. maddede belirtilen mercilerin, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak ve yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları, 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4. maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsatın, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyerinin kapatılacağı ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.

10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6.maddesinde; yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda düzenlemelerine yer verilen İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılmasına ve çalıştırılmasına hukuken olanak bulunmamakta olup, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı açıktır.

Dosyanın incelenmesinden; İzmir İli, Aliağa İlçesi, … Mahalle, … Caddesi, No:… adresinde bulunan sandviç büfesine … tarih ve … sayılı Belediye Meclis kararına dayanılarak … tarihli … sıra no'lu geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, … tarih ve … sayılı yazı ile bir yıllık geçici çalışma ruhsatının süresinin dolduğunun ve kira sözleşmesinin geçersiz halde olduğundan bahisle sandviç büfesinin mevcut yerinden kaldırılması gerektiğinin davacıya bildirildiği, davalı idare tarafından 16/08/2017 tarihinde gerçekleştirilen denetimde de işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinin tespit edilmesi üzerine Aliağa Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesi uyarınca davacıya ait işyerinin kapatılmasına karar verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusu olayda, davacıya ait işyeri için Aliağa Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen … tarihli ve … sıra no'lu işyeri açma ve çalışma ruhsatının mevcut olduğu, mevzuatımızda "geçici ruhsat" veya "süreli ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, ruhsatın süreli olduğu ruhsata işlenmek suretiyle ruhsat verilmiş olsa bile bu durumun yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınamayacağı, bu itibarla düzenlendiği tarih itibariyle geçerli bir işyeri açma ve çalışma ruhsatına sahip olan işyerinin ruhsatsız olduğundan bahisle işyerinin kapatılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, dava konusu işlemin reddine ilişkin mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU: **

Açıklanan nedenlerle;

1. Temyiz isteminin kabulüne,

2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,

3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 06/11/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/7843
Karar No : 2023/5989

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı (E Tebligat)
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir İli, Aliağa İlçesi, … Mahalle, … Caddesi No:… adresinde bulunan "sandviç büfesi" faaliyet konulu büfenin işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadığından bahisle kapatılmasına yönelik Aliağa Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya ait işyerine 25/04/2005 tarihinde bir yıl süreli geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, verilen ruhsatın süresinin dolduğu, dosyada söz konusu ruhsatın daimi ruhsata çevrildiğine ve yeni ruhsat alındığına ilişkin bilgi bulunmadığından işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmayan işyerine mühürleme işlem tesis edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hukuki mevzuata uygun olarak alınmış ve davalı idarece bir ay içinde kontrol edilmediğinden kesinlik kazanmış ruhsatının bulunduğu belirtilerek, temyize konu mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinin (b) bendinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyelerin yetkili olduğu, 4. maddesinde ise, 3. maddede belirtilen mercilerin, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak ve yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları, 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4. maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsatın, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyerinin kapatılacağı ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6.maddesinde; yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda düzenlemelerine yer verilen İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılmasına ve çalıştırılmasına hukuken olanak bulunmamakta olup, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı açıktır.
Dosyanın incelenmesinden; İzmir İli, Aliağa İlçesi, … Mahalle, … Caddesi, No:… adresinde bulunan sandviç büfesine … tarih ve … sayılı Belediye Meclis kararına dayanılarak … tarihli … sıra no'lu geçici işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, … tarih ve … sayılı yazı ile bir yıllık geçici çalışma ruhsatının süresinin dolduğunun ve kira sözleşmesinin geçersiz halde olduğundan bahisle sandviç büfesinin mevcut yerinden kaldırılması gerektiğinin davacıya bildirildiği, davalı idare tarafından 16/08/2017 tarihinde gerçekleştirilen denetimde de işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğinin tespit edilmesi üzerine Aliağa Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesi uyarınca davacıya ait işyerinin kapatılmasına karar verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda, davacıya ait işyeri için Aliağa Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen … tarihli ve … sıra no'lu işyeri açma ve çalışma ruhsatının mevcut olduğu, mevzuatımızda "geçici ruhsat" veya "süreli ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğinden, ruhsatın süreli olduğu ruhsata işlenmek suretiyle ruhsat verilmiş olsa bile bu durumun yasal düzenlemeye aykırı olması nedeniyle dikkate alınamayacağı, bu itibarla düzenlendiği tarih itibariyle geçerli bir işyeri açma ve çalışma ruhsatına sahip olan işyerinin ruhsatsız olduğundan bahisle işyerinin kapatılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, dava konusu işlemin reddine ilişkin mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 06/11/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

2023/17885