Karar Detayı

T.C.

D A N I Ş T A Y

ÜÇÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/9217

Karar No : 2023/5103

TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Vergi Dairesi Müdürlüğü/…

VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI): … Yapı İnşaat Taahhüt İthalat İhracat ve Dış Ticaret Limited Şirketi

VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: **

Dava konusu istem: 2016 takvim yılında alımlarının bir kısmını sahte faturalarla belgelendirdiğinden bahisle bu faturalara dayalı indirimleri reddedilen davacı adına izleyen yıla devreden indirilebilecek vergi tutarı gözetilerek yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2017 yılının Mayıs dönemi için re'sen salınan katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uyarınca artırılarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının 2016 yılında faturalarını kayıtlarına aldığı .. Metal Hırdavat Elektrik Temizlik İnşaat Limited Şirketi, Tasfiye Halinde … Yapı İnşaat Metal Hırdavat Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve … İnşaat Metal Hırdavat Elektrik Reklam Ürünleri Ticaret Limited Şirketi hakkında vergi tekniği raporlarında yer alan tespitler, düzenledikleri faturaların gerçek bir emtia teslimi ve hizmet ifasına dayanmadığını gösterdiğinden yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı, 2010 yılının Temmuz dönemine ait olup 2016 yılında kesinleşen vergi ziyaı cezasının, 2016 yılındaki sahte fatura kullanma eyleminden kaynaklanan aynı yıla ait dava konusu vergi ziyaı cezası için tekerrüre esas alınamayacağı gerekçesiyle üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi yönünden dava reddedilmiş, vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmı kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirketin 2016 yılı hesaplarının sahte belge kullanımı yönünden sınırlı olarak incelenmesi neticesinde düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporunda, 2016 yılının Aralık döneminden 2017 yılı Ocak dönemine devreden katma değer vergisinin azaltıldığı, 2017 hesap dönemi içerisinde gerekli düzeltmelerin vergi dairesi tarafından yapılması ve tarhiyat çıkması durumunda 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341. ve 344. maddeleri gereğince üç kat vergi ziyaı cezası kesilerek tarhiyat yapılmasının önerildiğinin görüldüğü, vergi inceleme elemanı tarafından izleyen hesap dönemine ilişkin vergi inceleme raporu düzenlenmediği, re'sen tarhiyat yapılabilmesı için vergi inceleme raporunun düzenlenmesi veya ilgili dönem için takdir komisyonunun matrah takdir kararının bulunması gerekmekte olup, davacı şirketin katma değer vergisi beyanlarının düzeltilmesi bakımından bir vergi incelemesi yapılmadan veya ilgili dönem için matrah takdir komisyonu kararı bulunmadan re'sen tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davacı istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırılarak dava konusu tarhiyat kaldırılmıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Tarhiyatın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: **

MADDİ OLAY: **

Davacı şirketin 2016 yılı hesaplarının sahte belge kullanımı yönünden sınırlı olarak incelenmesi neticesinde düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporunun SONUÇ bölümünde, "davacının Aralık 2016 döneminden Ocak 2017 dönemine devreden KDV tutarının 341.031,63 TL olarak tespit edilmesine rağmen mükellef kurum tarafından 532.031,63 TL olarak beyan edildiğinden bu husus doğrultusunda mükellef kurumun müteakip dönem beyanlarının düzeltme işleminin Vergi Usul Kanununun 116. ve müteakip maddeleri uyarınca Vergi Dairesi Müdürlüğünce yapılması, tarhiyat çıkması durumunda aynı kanunun 341. ve 344. maddeleri hükmü gereği 3 kat vergi ziyaı cezası kesilmesi gerektiği" belirtilmiştir.

Söz konusu rapor ile ulaşılan bu sonuç doğrultusunda, davalı vergi dairesi müdürlüğünce … tarih ve … sayılı işlem ile 2016 takvim yılından azalarak devir gelen indirilecek vergi tutarı gözetilerek yeniden düzenlenen 2017 takvim yılının Ocak ila Mayıs dönemlerine ilişkin katma değer vergisi beyan tablosuna göre Mayıs dönemi için ödenecek vergi olarak çıkan tutar daha önceden tahakkuk ettirilen vergi de gözetilmek ve … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporu dayanak gösterilmek suretiyle tekerrür hükümleri de dikkate alınarak üç kat vergi ziyaı cezalı olarak tarh edilmiş ve davacı tarafından bakılan davaya konu yapılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT: **

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 20. maddesinde, verginin tarhının, vergi alacağının kanunlarında gösterilen matrah ve nispetler üzerinden vergi dairesi tarafından hesaplanarak bu alacağı miktar itibarıyla tespit eden idari bir işlem olduğu açıklanmıştır.

Aynı Kanun'un 30. maddesinde re'sen vergi tarhı; vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlandıktan sonra maddenin devamında, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitinin mümkün olmadığının kabul edileceği halleri sayan bentlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: **

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; 213 sayılı Kanun hükümlerine göre re'sen tarhiyat yapılabilmesı için vergi inceleme raporunun düzenlenmesi veya ilgili dönem için takdir komisyonunun matrah takdir kararının bulunması gerektiği yolundaki yargısı yerinde görülmekle birlikte, dava konusu katma değer vergisi tarhiyatının 2016 yılında kayıtlara alınan sahte faturalara dayalı katma değer vergisi indirimlerinin reddinden kaynaklandığı dolayısıyla vergiyi doğuran olayın 2016 takvim yılına ait olduğu hususunda tartışma bulunmadığı dikkate alındığında, vergiyi doğuran olayın gerçekleştiği yıl hesaplarının incelenmesi sonucu düzenlenen vergi inceleme raporunun, bir sonraki yıla devirden kaynaklanan tarhiyatın dayanağı olarak gösterilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, uyuşmazlığın indirimi reddedilen vergilerin doğruluğu hususlarının araştırılarak ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle tarhiyatın kaldırılmasında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Öte yandan yeniden verilecek kararda, vergi ziyaı cezasının tekerrürden kaynaklanan kısmı hakkında değerlendirme yapılacağı açıktır.

KARAR SONUCU: **

Açıklanan nedenlerle;

1.Temyiz isteminin kabulüne,

2.Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 30/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY: **

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek durumda bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile isteme konu yapılan kararın onanması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyoruz.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9217
Karar No : 2023/5103

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Yapı İnşaat Taahhüt İthalat İhracat ve Dış Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 2016 takvim yılında alımlarının bir kısmını sahte faturalarla belgelendirdiğinden bahisle bu faturalara dayalı indirimleri reddedilen davacı adına izleyen yıla devreden indirilebilecek vergi tutarı gözetilerek yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2017 yılının Mayıs dönemi için re'sen salınan katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uyarınca artırılarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının 2016 yılında faturalarını kayıtlarına aldığı .. Metal Hırdavat Elektrik Temizlik İnşaat Limited Şirketi, Tasfiye Halinde … Yapı İnşaat Metal Hırdavat Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve … İnşaat Metal Hırdavat Elektrik Reklam Ürünleri Ticaret Limited Şirketi hakkında vergi tekniği raporlarında yer alan tespitler, düzenledikleri faturaların gerçek bir emtia teslimi ve hizmet ifasına dayanmadığını gösterdiğinden yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı, 2010 yılının Temmuz dönemine ait olup 2016 yılında kesinleşen vergi ziyaı cezasının, 2016 yılındaki sahte fatura kullanma eyleminden kaynaklanan aynı yıla ait dava konusu vergi ziyaı cezası için tekerrüre esas alınamayacağı gerekçesiyle üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi yönünden dava reddedilmiş, vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmı kaldırılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirketin 2016 yılı hesaplarının sahte belge kullanımı yönünden sınırlı olarak incelenmesi neticesinde düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporunda, 2016 yılının Aralık döneminden 2017 yılı Ocak dönemine devreden katma değer vergisinin azaltıldığı, 2017 hesap dönemi içerisinde gerekli düzeltmelerin vergi dairesi tarafından yapılması ve tarhiyat çıkması durumunda 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341. ve 344. maddeleri gereğince üç kat vergi ziyaı cezası kesilerek tarhiyat yapılmasının önerildiğinin görüldüğü, vergi inceleme elemanı tarafından izleyen hesap dönemine ilişkin vergi inceleme raporu düzenlenmediği, re'sen tarhiyat yapılabilmesı için vergi inceleme raporunun düzenlenmesi veya ilgili dönem için takdir komisyonunun matrah takdir kararının bulunması gerekmekte olup, davacı şirketin katma değer vergisi beyanlarının düzeltilmesi bakımından bir vergi incelemesi yapılmadan veya ilgili dönem için matrah takdir komisyonu kararı bulunmadan re'sen tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davacı istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırılarak dava konusu tarhiyat kaldırılmıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Tarhiyatın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı şirketin 2016 yılı hesaplarının sahte belge kullanımı yönünden sınırlı olarak incelenmesi neticesinde düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporunun SONUÇ bölümünde, "davacının Aralık 2016 döneminden Ocak 2017 dönemine devreden KDV tutarının 341.031,63 TL olarak tespit edilmesine rağmen mükellef kurum tarafından 532.031,63 TL olarak beyan edildiğinden bu husus doğrultusunda mükellef kurumun müteakip dönem beyanlarının düzeltme işleminin Vergi Usul Kanununun 116. ve müteakip maddeleri uyarınca Vergi Dairesi Müdürlüğünce yapılması, tarhiyat çıkması durumunda aynı kanunun 341. ve 344. maddeleri hükmü gereği 3 kat vergi ziyaı cezası kesilmesi gerektiği" belirtilmiştir.
Söz konusu rapor ile ulaşılan bu sonuç doğrultusunda, davalı vergi dairesi müdürlüğünce … tarih ve … sayılı işlem ile 2016 takvim yılından azalarak devir gelen indirilecek vergi tutarı gözetilerek yeniden düzenlenen 2017 takvim yılının Ocak ila Mayıs dönemlerine ilişkin katma değer vergisi beyan tablosuna göre Mayıs dönemi için ödenecek vergi olarak çıkan tutar daha önceden tahakkuk ettirilen vergi de gözetilmek ve … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporu dayanak gösterilmek suretiyle tekerrür hükümleri de dikkate alınarak üç kat vergi ziyaı cezalı olarak tarh edilmiş ve davacı tarafından bakılan davaya konu yapılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 20. maddesinde, verginin tarhının, vergi alacağının kanunlarında gösterilen matrah ve nispetler üzerinden vergi dairesi tarafından hesaplanarak bu alacağı miktar itibarıyla tespit eden idari bir işlem olduğu açıklanmıştır.
Aynı Kanun'un 30. maddesinde re'sen vergi tarhı; vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlandıktan sonra maddenin devamında, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitinin mümkün olmadığının kabul edileceği halleri sayan bentlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; 213 sayılı Kanun hükümlerine göre re'sen tarhiyat yapılabilmesı için vergi inceleme raporunun düzenlenmesi veya ilgili dönem için takdir komisyonunun matrah takdir kararının bulunması gerektiği yolundaki yargısı yerinde görülmekle birlikte, dava konusu katma değer vergisi tarhiyatının 2016 yılında kayıtlara alınan sahte faturalara dayalı katma değer vergisi indirimlerinin reddinden kaynaklandığı dolayısıyla vergiyi doğuran olayın 2016 takvim yılına ait olduğu hususunda tartışma bulunmadığı dikkate alındığında, vergiyi doğuran olayın gerçekleştiği yıl hesaplarının incelenmesi sonucu düzenlenen vergi inceleme raporunun, bir sonraki yıla devirden kaynaklanan tarhiyatın dayanağı olarak gösterilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, uyuşmazlığın indirimi reddedilen vergilerin doğruluğu hususlarının araştırılarak ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle tarhiyatın kaldırılmasında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Öte yandan yeniden verilecek kararda, vergi ziyaı cezasının tekerrürden kaynaklanan kısmı hakkında değerlendirme yapılacağı açıktır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 30/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.


(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek durumda bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile isteme konu yapılan kararın onanması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyoruz.

2023/19298