Karar Detayı

MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ: Geçici 8. Madde Kapsamında Yapılan Kadastro Tespitine İtiraz

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasında ... Kadastro Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükme karşı davacı Hazine vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş olup bu kez davacı Hazine vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro Kanunu'nun Geçici 8. maddesi gereğince yapılan kadastro sırasında, ... İli ...., İlçesi ...., Mahallesi çalışma alanında bulunan 1253, 1271 ve 1301 parsel sayılı 7.807,94 26.094,88 ve 21.981,57 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit edilmiştir.

Davacı Hazine, çekişmeli taşınmazların imar ihya edilmediği gibi davalı taraf yararına iktisap koşullarının da gerçekleşmediğini ileri sürerek dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne, çekişmeli 1253 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, 01.03.2019 tarihli fen raporunda B harfi ile gösterilen kısmının ifrazı ile "Hali arazi" vasfıyla Hazine adına, geriye kalan A harfi ile gösterilen kısmının tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline, çekişmeli 1271 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, 01.03.2019 tarihli fen bilirkişisi raporunda A ve C harfi ile gösterilen kısımlarının ifrazı ile "Hali arazi" vasfıyla Hazine adına, B harfi ile gösterilen kısmının ifrazı ile "Tarla" vasfıyla davalı adına, geriye kalan D harfi ile gösterilen kısmının tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline, çekişmeli 1301 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, tutanaktaki yüzölçümü ve "Hali arazi" vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hükmün davacı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince istinaf başvurusu esastan reddedilmiş, bu karar, davacı Hazine vekili tarafından çekişmeli 1271 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi raporunda B ve D harfi ile gösterilen kısmına yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Mahkemece, temyize konu 1271 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi raporunda B ve D harfi ile gösterilen kısımlarında davalı lehine zilyetlikle kazandırıcı zamanaşımı koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen reddine karar verilmiş; davacı Hazine vekilinin istinaf başvurusu da benzer gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddedilmiş ise de yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli değildir.

Belirtmek gerekir ki, keşfe katılan ziraat bilirkişisi tarafından hazırlanan 28.09.2018 tarihli bilirkişi raporu ile dosya üzerinde alınan 29.05.2019 tarihli bilirkişi raporu arasında taşınmazın niteliği konusunda çelişki oluşturulduğu gibi esasen taşınmazın aynına ilişkin davalarda taşınmaz başında keşfe katılmayan ziraat bilirkişi raporunun hükme esas alınması dahi isabetsizdir. Öte yandan dosya kapsamında çektirilen fotoğraflar yakın plan ve panoramik fotoğraflar olmamakla birlikte dosyada yer alan fotoğraflardan taşınmazın imar ihyasının gerçekleştiği konusunda tereddüt oluşmuştur. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için Mahkemece, öncelikle taşınmaza komşu parsellerin tutanak ve varsa dayanağı belgeler ile davalı olmaları halinde ise dava dosyaları ilgili yerlerden getirtilmeli, çekişmeli taşınmaza ait temin edilebilen en eski ve yeni tarihli ortofoto ve uydu fotoğrafları ile Harita Genel Müdürlüğü web sitesinin hava fotoğrafı sorgulama sayfasına girilerek, taşınmazın bulunduğu köyü/mahalleyi kapsayacak şekilde hangi yıllara ait hava fotoğrafı bulunduğu araştırılıp belirlenmek ve (denetimin sağlanması bakımından) ilgili sayfanın çıktısı dosya içerisine konulmak suretiyle buradan elde edilen verilere göre tespit tarihinden 15 20 25 yıl öncesine ait farklı dönemlerde çekilmiş en az üç adet stereoskopik hava fotoğrafı tarihleri açıkça yazılmak suretiyle Harita Genel Müdürlüğünden getirtilerek dosya ikmal edilmeli, bundan sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişisi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi ile fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı, bu keşifte dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, mahalli bilirkişi ve tanık beyanları arasında oluşacak çelişkilerin gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmesine çalışılmalı; yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve varsa dayanak kayıtları ile denetlenmeli; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisinden, gerek dosya kapsamında bulunan gerekse de getirtilecek olan hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aleti ile inceleme yaptırılmak suretiyle, taşınmaz bölümlerinin sınırlarını ve niteliğini, evveliyatı itibari ile imar ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığını, imar ihyaya muhtaç yerlerden olması halinde hangi tarihte imar ihyaya başlandığı ve tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak hangi tarihten beri hangi tasarruflarla zilyet edildiğini, üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini belirtir rapor düzenlettirilmeli; ziraat mühendisi bilirkişilerden, taşınmaz bölümlerinin toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz bölümleri üzerindeki bitki örtüsü, ağaçların cinsi, sayısı, kapalılık oranı, taşınmaz üzerindeki dağılımlarını, taşınmaz bölümlerinin evveliyatı itibari ile imar ihyaya muhtaç yerlerden olması halinde imar ihyaya konu olmaya başladığı ve imar ihyanın tamamlandığı tarihi bildirir, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi ve taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş yakın plan ve panoramik fotoğraflarını içerir, önceki ziraat bilirkişi raporlarını irdeler ve çelişkileri giderir mahiyette ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise keşfi izlemeye ve bilirkişi ve tanık sözlerini denetlemeye elverişli (gerekirse taşınmazda farklı özellik gösteren yerler farklı renkler kullanılmak ve miktarı hesaplanmak suretiyle kroki üzerinde işaretlenmeli), ağaçların cinslerine göre dağılım biçimini gösterir ayrıntılı harita ve rapor düzenlettirilmeli bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle, davacı Hazine vekilinin 1271 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi raporunda B ve D harfi ile gösterilen kısmına yönelik yazılı temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi'nin 16.12.2020 tarih ve 2019/2629 Esas, 2020/1219 Karar sayılı istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararının KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi hükmünün 6100 sayılı HMK'nın 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 05.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.