Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

İHBR OLUNAN: ...

DAVA TÜRÜ: Elatmanın Önlenmesi, Haksız İşgal Tazminatı

İLK DERECE

MAHKEMESİ: İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesi 02.03.2017 tarihli ve 2015/517 Esas, 2017/28 Karar sayılı kararıyla davanın davacının aktif dava ehliyeti olmadığından reddine karar verilmiş olup, Mahkeme hükmüne karşı, davacı vekili tarafından bu karara ilişkin istinaf yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince 14.11.2017 tarih, 2017/1154 Esas, 2017/1264 Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun kabulüne karar verilerek davalının pasif dava ehliyeti olmadığından davanın reddine karar verilmiş, bu kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili; davalının Hayırseverler Kur’an Kursunda uzun bir süreden beri öğretici olarak görev yaptığını, davalının Kur’an Kursunda göreve başlıktan sonra, mülkiyeti vekil eden derneğe ait olan tapunun, 43 ada 12 parselde bulunan binanın 2 nolu dairesinde ikamet etmeye başladığını, davalının taşınmazı kullanmasının geçerli bir hukuki dayanağı olmadığı belirterek davalı ...'in taşınmaza vaki müdahalesinin men’i ile taşınmazdan tahliyesine ve gayrimenkulun vekil edene teslimine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 01.01.2011 tarihinden itibaren dava tarihine kadar hesaplanacak ecrimisilin gecikme bedeli ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının maliki olduğunu iddia ettiği 43 ada 12 parsel arsa üzerinde ise Diyanet İşleri Başkanlığına Bağlı Kur’an kursu bulunduğunu, bu durumda davacının arsanın işgali ile ilgili talebini Diyanet İşleri Başkanlığına yöneltmesi gerektiğini, davalının dava konusu lojmanda ikamet ettiğini, cami ve müştemilatında tasarruf yetkisinin yalnızca diyanet işleri başkanlığına ait olduğunu belirterek, davacının taraf sıfatı bulunmadığı için öncelikle davanın usul bakımından reddine, davalı olarak dava konusu taşınmazda Diyanet İşleri Başkanlığının tasarruf yetkisi olması sebebiyle davaya dahil edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İhbar olunan ... vekili 23.03.2017 tarihli dilekçesi ile dava konusu imamevlerinin cami müştemilatı olduğunu, bu yerlerin tasarruf yetkisinin Başkanlığa ait olduğunu ve ecrimisil veya kira ücreti talep edilemeyeceğini savunmuştur.

Mahkemece, davacının açtığı meni müdahale ve ecrimisil taleplerine ilişkin davanın, dava konusu taşınmazın intifa hakkının diyanet işleri başkanlığına ait olması ve yasa ile de idarenin Diyanet İşleri Başkanlığına verilmesi dikkate alınarak, davacının meni müdahale ve ecrimisil taleplerinin aktif husumet yönünden reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından istinaf talebinde bulunulması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.03.2017 tarihli ve 2015/517 Esas, 2017/28 Karar sayılı kararının HMK'nin 353/(1) b.2 maddesi gereği kaldırılarak, davanın pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olup; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemlerine ilişkindir.

Gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, hak sahibinin, hak sahibi olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli ve 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır. Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan olumlu zarar ile kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ve malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir (YHGK'nin 25.02.2004 tarihli ve 2004/1 120 96 sayılı kararı).

Dosya içeriğine, mevcut delil durumunun ve Bölge Adliye Mahkemesi gerekcesine göre, Bölge Adliye Mahkemesince davanın aktif dava ehliyeti bulunduğuna ilişkin kabulünde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak dava konusu 43 ada, 12 parsel sayılı taşınmazın arsa niteliğinde davacı ... adına tam hisse ile tapuda kayıtlı olduğu, davacı dernek yönetim kurulunun 08.02.1987 günlü kararıyla Kuran Kursunun intifa hakkının Diyanet İşleri Başkanlığına devredildiği, dernek yönetim kurulunca tanınan intifa hakkının kuran kursuna ilişkin olup davalı tarafından lojman olarak kullanılan daireye ilişkin olmadığı, çekişme konusu taşınmazın davalının kullanımında olduğu ve kira sözleşmesine ve davacının rızasına dayalı bir kullanım bulunmadığı tarafların kabulünde olduğuna göre davalının taşınmaza elatmasının önlenmesine ve belirlenecek ecrimisile hükmedilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile olayda uygulama yeri bulunmayan dava konusu taşınmazın kullanımının kamu görevlisinin hizmet kusurundan kaynaklanmakta olduğu gerekçesiyle davanın pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi doğru değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulüyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nin 371. maddesi uyarınca bu sebepten BOZULMASINA, HMK'nin 373/2. maddesi gereğince dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 15.03.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.