Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ankara Batı Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasında Ankara Batı Kadastro Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükmün davacı ... Belediye Başkanlığı ile davalı ... İdaresi ve Hazine tarafından istinaf edilmesi üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş olup, bu kez davacı ... Belediye Başkanlığı ile davalı ... İdaresi ve Hazine tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı ... Belediye Başkanlığı, ... İli ... İlçesi ... köyü 101 ada 1 parsel ve 102 ada 1 parsel sayılı taşınmazların 3402 sayılı Kanun'un Ek 5. maddesi uyarınca yapılan orman kadastrosu sırasında orman olarak sınırlandırıldığını, ancak taşınmazların mera vasfında olduğunu belirterek dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, dava konusu 101 ada 1 nolu parselin kadastro komisyon kararının iptali ile bilirkişi kurulu raporu ve ekindeki krokide "1 B" rumuzu ile gösterilen 560.929,72 m² yözölçümlü bölümün mera niteliği ile sınırlandırılmasına ve 3402 sayılı Kanun'un 16/B maddesi uyarınca özel siciline kaydedilmesine, "1 A" rumuzu ile gösterilen 2.266.699,14 m² yözölçümlü bölümün aynı ada parsel numarası ile kadastro komisyon kararı gibi orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, 102 ada 1 nolu parselin tespit gibi tesciline karar verilmiş, davacı ... Belediye Başkanlığı ile davalı ... İdaresi ve Hazine tarafından hükme karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince, davacı ... Belediye Başkanlığının istinaf başvuru dilekçesinin HMK'nin 346/1 ve 352/1 maddeleri gereğince süre yönünden reddine, Ankara Batı Kadastro Mahkemesinin 08.02.2018 tarihli ve 2015/52 Esas, 2018/5 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı Hazine ve davalı ... Yönetiminin istinaf başvuru talebinin HMK'nin 353/(1) b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davacı ... Belediye Başkanlığı ile davalılar Orman İdaresi ve Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

1. Beypazarı Belediye Başkanlığının dava konusu 101 ada 1 parselin “1 A” rumuzu ile gösterilen bölümü ve 102 ada 1 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hükme yönelik temyiz istemi yönünden: Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirmesine göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 101 ada 1 parselin “1 A” harfi ile gösterilen bölümü ve 102 ada 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden 6100 sayılı HMK'nin 370. maddesi uyarınca onanmasına karar verilmiştir.

2. Davalı ... İdaresi ve Hazinenin, 101 ada 1 parselin “1 B” rumuzu ile gösterilen bölümüne yönelik hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Her ne kadar Mahkemece, temyize konu taşınmaz bölümünün mera olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline kaydına karar verilmiş ise de, yörede 4342 sayılı Kanuna göre yürütülen çalışmalar olup olmadığı belirlenerek, mevcut ise keşifte uygulanması sağlanmamış, çekişmeli taşınmazın eski tarihli belgelerde ne şekilde göründüğü ve mera sayılan yerlerden olup olmadığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmemiş ve böylelikle eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulmuştur.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece öncelikle, yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları hükmen oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ve varsa ilgili Yargıtay ilamlarının örnekleri ilgili yerlerden getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, aynı köyde ve özellikle komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı üçer kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi, üç ziraat mühendisi bilirkişi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve bu keşifte, getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişileri ile orman bilirkişi eliyle yerine uygulattırılıp, orijinal renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği, üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı müşterek imzalı şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı ve çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenmeli; ayrıca, taşınmazın bulunduğu yerde yetkili idarî merciler tarafından 4753 ve 5618 sayılı Kanunlar uyarınca mera tahsisi yapılıp yapılmadığı Özel İdare Müdürlüğü'nden, 4342 sayılı Kanun uyarınca mera tahsisi yapılıp yapılmadığı mülkî amirlikten sorulup saptanmalı, yapılmış ve işlemler kesinleşmiş ise mera tahsis haritası ve eki belgeler getirtilmeli, varsa mera tahsis haritasının ölçeği ile kadastro paftasının ölçeği eşitlendikten sonra yerel bilirkişi yardımı ve fen memuru eliyle her iki harita çakıştırılmak suretiyle uygulanmalı, uygulamada haritalarda tarif edilen belli poligon ve röper noktaları ile arz üzerindeki doğal ya da yapay sınır yerlerinden yararlanılmalı, bu yolla dava konusu taşınmazın mera tahsis haritasının kapsamında kalıp kalmadığı belirlenmeli; yetkili idarî merciler tarafından mera tahsisi yapılmamış ise yerel bilirkişi ve tanıklardan, dava konusu taşınmazların öncesi bilinmeyen bir zamandan beri geleneksel biçimde mera olarak kullanılıp kullanılmadığı yolunda bilgi alınmalı; yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile tesbit tutanağı bilirkişilerinin beyanları çeliştiği takdirde tesbit tutanağı bilirkişileri taşınmazlar başında ayrı ayrı dinlenerek beyanlar arasındaki çelişki giderilmeli; taşınmazın fiziksel yapısı, meyil durumu, taş ve toprak unsurundan hangisinin baskın olduğu yönünden uzman ziraatçı bilirkişiden rapor alınmalı; yine ziraat mühendisi bilirkişi kuruluna, toprak analizi yaptırılarak, taşınmazda bitki veya ağaç kök kalıntısı bulunup bulunmadığı açıklattırılmalı; komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanarak bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı ve bundan sonra toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı ... Belediye Başkanlığının temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının dava konusu 101 ada 1 parselin “1 A” rumuzu ile gösterilen bölümü ve 102 ada 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden ONANMASINA, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar Orman İdaresi ve Hazinenin temyiz isteminin kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının dava konusu 101 ada 1 parselin “1 B” rumuzu ile gösterilen bölümü yönünden 6100 sayılı HMK'nin 373/1. maddeleri uyarınca KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenle dava konusu 101 ada 1 parselin “1 B” rumuzu ile gösterilen bölümü yönünden BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 20.12.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.