Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/1049 E., 2022/1646 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 18. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2016/471 E., 2016/619 K.

Taraflar arasındaki ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafça dava konusu taşınmaza kurulan ATM cihazı ve büro sebebiyle ecrimisil talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı itirazında bulunmuş, ATM ve büronun İçişleri Bakanlığı Esas No: 2023/138

ile yapılan sözleşmeye istinaden kurulduğunu ve protokol gereği ücret talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın İçişleri Bakanlığı'na tahsis edildiğini, davalı Türkiye Vakıflar Bankası ile İçişleri Bakanlığı arasında imzalanan protokollerde; davalı Banka'ya tahsis edilen yer ile ilgili olarak, bankadan herhangi bir şekilde kira, ecrimisil yada başka ad altında hiçbir ücret talep edilmeyeceğinin belirtildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Dava konusu taşınmaz üzerindeki hizmet binasında bulunan banka büro yeri ile batı kapısı personel girişindeki ATM cihazı yerinin 2886 sayılı Kanun'un 51/g maddesi uyarınca pazarlık usulü ile yapılan ihale sonucunda 31.03.2014–16.08.2018 tarihleri arası dönem için davalı şubeye kiralandığını, Hazine'nin özel mülkiyetindeki taşınmazlar ile devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kiraya verilmesi görev ve yetkisinin, ...'nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında 178 sayılı KHK'nın 13 üncü maddesinin (b) bendine göre ...'na ait olduğunu, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 74 üncü maddesine istinaden çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin “Tahsisli ve Kiralanmış Yerlerdeki İşlemler” başlıklı 70 nci maddesinde; “Tahsisli taşınmazlar ile kamu hizmeti görülmek üzere genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerince kiralanmış olan taşınmazların ticari amaçla kullanılması mümkün olan yerler, tasarruf eden kuruluş amirinin görüşü alınmak suretiyle, ilde defterdarın, ilçede kaymakamın onayı ile İdarece kiraya verilebilir. Bu yerlerin elektrik, su, doğalgaz, ve ısınma giderleri de ayrıca belirlenir... Tahsisli veya kiralanmış yerlerin yetkili İdarenin bilgisi dışında kullanılması veya kullandırılması, ecrimisil alınmasını gerektirir” hükmünün bulunduğunu, Hazine taşınmazlarının tahsis edilmiş olması, tahsisli olduğu İdareye taşınmazı tahsis amacında kullanma yetkisi vermekte olup yapılan tahsis işlemi ilgili kurum ya da kuruluşa, tahsis edilen taşınmazın tahsis amacındaki hizmetlerle ilgili de olsa üçüncü kişi ya da kuruluşlara kullanma/kullandırma yetkisinin devretmediğini, kiralanabilir nitelikteki Hazine taşınmazının kamu kaynağı niteliğinde olması nedeniyle bunlardan elde edilen her türlü gelirin kamu geliri olarak genel bütçeye aktarılması gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın 15.08.2003 tarihi ile kira sözleşmesinin başlangıç tarihi olan 31.03.2014 tarihleri arasındaki dönem için ecrimisil ve 16.07.2004 tarihi ile 15.07.2014 tarihleri arasında kullanılan elektrik ve su bedellerinin tahsili talebiyle açıldığı, talep edilen elektrik ve su bedellerinin dava tarihinden önce ödendiği, ecrimisil talebine gelince İçişleri Bakanlığına tahsisli binadaki ecrimisil talebine konu edilen büro ve ATM cihazı yerinin Banka ile İçişleri Bakanlığı arasında düzenlenmiş olan protokollere dayalı olarak kullanıldığı, davalının kullanımının kötüniyetli haksız işgal olarak değerlendirilemeyeceği ve ecrimisil koşulları bulunmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmiş olmasında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf başvuru dilekçesindeki sebeplerle hüküm temyiz edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ecrimisil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. Bilindiği üzere, gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, zilyet olmayan malikin, malik olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup 08.03.1950 tarih ve 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır. Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan ve kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ile malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir (YHGK'nın 25.02.2004 gün ve 2004/1 120 96 sayılı Kararı).

4. 25.05.1938 tarih ve 29/10 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ve Yargıtayın aynı yoldaki yerleşmiş içtihatları uyarınca ecrimisil davaları beş yıllık zamanaşımına tabi olup bu beş yıllık süre dava tarihinden geriye doğru işlemeye başlar.

5. Değerlendirme

6. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

7. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.02.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.