Karar Detayı

MAHKEMESİ: Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/1724 E., 2022/123 K.

DAVA TARİHİ: 19.12.2018

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2018/337 E., 2019/103 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asli müdahil vekili; Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/226 Esas sayılı dosyasına sunduğu 13.06.2018 tarihli dilekçesinde özetle; anılan dosyanın davacısı ... İnşaat Şirketi vekili tarafından davalı ... aleyhine gabin hukuksal nedenine dayalı olarak tapu iptali ve tescil talebi ile açılan davada, çekişmeye konu Kahramanmaraş ili, Elbistan ilçesi, ... Mahallesi, 2247 ada 1 parselde kain 22 No.lu bağımsız bölümün müvekkili ...’a ait olduğunu, adı geçen şirketin taşınmazı müvekkiline 05.02.2016 tarihinde 115.000,00 TL karşılığında satmasına ve parasını nakit olarak almasına rağmen müvekkiline teslim etmediğini, sonrasında tehdit, hile ve gabin nedeni ile iyi niyetli olmayan davalı ...’e satış yolu ile tapuda devrettiğini ileri sürerek; asli müdahale taleplerinin kabulü ile taşınmazın sözleşme hukuki sebebine dayalı olarak tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Ayan vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; eldeki davada temlik konusu alacağın mülkiyet hakkından kaynaklandığı ancak temliknamenin resmi şekilde yapılmadığından bahisle davacı ...'a davayı takip yetkisi vermeyeceği belirtilerek; davanın aktif ehliyet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asli müdahil vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asli müdahil vekili; Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/226 Esas sayılı dosyası üzerinden yürütülen davada, dava konusu taşınmaz üzerinde hak iddiasında bulunup, gabin hukuksal nedenine dayanarak dava açan şirketin, dava ile ilgili tüm taleplerini dosyada yer alan temlikname ile asli müdahile devrettiğini, ilk derece mahkemesince de taleplerinin kabul gördüğünü, talepleri doğrultusunda dosyaların tefrik edildiğini, bu nedenle davanın aktif husumet nedeni ile devredilmesinin hatalı olduğunu, nitekim, borç ilişkisinde temlik alanın temlik edeninin yerini alacağı, bu şekilde alacağın da eski alacaklının malvarlığından çıkacağını ve geri alacaklının mamelekine dahil olacağını, taşınmazla ilgili talep hakkının da yeni alacaklıya intikal edeceğini, alacağın temlikinin yazılı şekilde yapılabileceğini, temlik edenin imzasının bulunmasının yeterli olduğunu, temellük edenin imzasına gerek bulunmadığını, HMK’nın 125 inci maddesi uyarınca dava konusunun devrinin mümkün olduğunu belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asli müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asli müdahil vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenleri tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, harici satış sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 65 ve 125 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

4. Somut uyuşmazlığın tespiti için, eldeki dava dosyasının, tefrik edildiği Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/226 Esas sayılı dosyası ile bağlantısının ve her iki dosyanın nitelendirilmesinin doğru yapılmasının gerektiği açıktır. Şöyle ki; Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/226 Esas sayılı dosyasında, davacı ... İnşaat Şirketi vekili tarafından eldeki davaya konu taşınmazın da aralarında bulunduğu bir kısım taşınmazların dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen kişiler adına oluşturulan tapu kayıtlarının gabin nedenine dayalı iptali ile davacı şirket adına tescili talebine ilişkin olarak açıldığı görülmektedir. Anılan dosyada yargılama devam ederken, asli müdahil ... vekili tarafından 13.06.2018 tarihli dilekçe ile asli müdahale talepli dilekçe ile; dava konusu taşınmazın davalı ... Şirketinden haricen satın aldığı ancak davalının taşınmazı muvazaalı şekilde diğer davalı ...'a sattığı ileri sürülerek tapu kaydının iptali ve adına tesciline karar verilmesi talep edilmiştir. Asli müdahale talebine ilişkin olarak başvuru ve peşin harçları yatırılmıştır. Bu sırada 2017/226 sayılı dosyanın davacısı olan ... Şirketinin mali yönden sıkıntıya düşmesi nedeni ile tamamlama harçlarını tamamlayamayacağını belirterek her bir taşınmaza ilişkin haklarını asıl sahiplerine temlikname ile devrettiği, ...’ın da bu kişilerden biri olduğu, adı geçenin asli müdahale talebinin kabulü sonrasında davanın tefrik edilerek Mahkemenin 2018/337 Esasına kaydedildiği, yargılamanın ... Şirketinden temlik alan ... ile davalı arasındaki uyuşmazlığa ilişkin olmak üzere bu esas üzerinden yürütüldüğü, 2017/226 Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama sonunda ise 08.05.2019 gün ve 2017/226 2019/135 sayılı kararla davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, Mahkemece hükmün 09.09.2019 tarihinde kesinleştiğinin şerh edildiği görülmüştür.

5. Tüm bu açıklamalara göre; eldeki dava, ... tarafından asli müdahale talebi ile açılan harici satış ve muvazaa iddialarına dayalı asli müdahale davası olup, asıl davada sunulan temliknameden kaynaklanmamaktadır. Aksi kanaatle verilen İlk Derece Mahkemesi kararı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının değerlendirmeleri doğru değildir.

6. O halde, Mahkemece harici satış ve muvazaa iddialarına yönelik inceleme ve araştırma yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken aktif ehliyet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

7. Öte yandan; incelenen güncel tapu kayıtlarından dava konusu taşınmazın 08.04.2019 tarihli satış işlemi ile davalı ... tarafından dava dışı ...isimli kişiye devredildiği görülmekle, 6100 sayılı Kanun'un 125 inci maddesi gereğince bir değerlendirme yapılması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.