Karar Detayı

MAHKEMESİ: Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1121 E., 2023/423 K.

DAVA TARİHİ: 15.01.2020

KARAR: Başvurunun kabulü, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ: Zonguldak 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2021/86 E., 2022/31 K.

Taraflar arasındaki harici satın almaya dayalı tapu iptal ve tescil terditli tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne ve tapunun iptali ile tesciline karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde; davalıların murisi ... toplamda 7316 m² olan 29 ada 118 parselden 21.11.1990 tarihinde ön anlaşma ve devir senedi ile 667 m² yeri satın aldığını, bu yerin daha sonra imar uygulaması ile 8 adet parsele bölündüğünü, satın aldığı yerin 257 parsel olduğunu ileri sürerek 257 parseldeki davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile adına tescilini aksi halde verdiği para ile birlikte yaptığı masrafların tarafına ödenmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sözleşmeye konu olan taşınmazın dava edilen 257 parseldeki taşınmaz olup olmadığının anlaşılamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı, taşınmazı satın alınan kısma uygun olarak kullandığını, fiili kullanımın tanık Nazım tarafından sınırları gösterilmek suretiyle ispatlandığını, mahkemenin görevinin taraflar asındaki sorunları çözmek adına gereken araştırmaları yapmak olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya dayanak 21/11/1990 tarihli satış vaadi sözleşmesine konu olan yer ile dava konusu taşınmazın birbiriyle uyumlu olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne ve dava konusu taşınmazdaki davalılar adına kayıtlı hisselerin iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili, 21.11.1990 tarihli senedin resmi şekilde düzenlenmediğini, harici sözleşmeye dayanarak taşınmaz devrinin sağlanamayacağını, ayrıca adi senede konu yerin sınırlarının belirsiz olduğunu, davacının senede konu taşınmazın nereye tekabül ettiğini yapılan keşifte gösteremediğini ve davasını ispatlayamadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, harici satın almaya dayalı tapu iptal ve tescil terditli tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 237 nci maddesi (818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 213 üncü maddesi) ile 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 706 ncı maddesi (743 sayılı Medeni Kanun'un 634 üncü maddesi) ve Noterlik Kanunu'nun 89. maddesi hükümleri uyarınca noter önünde re’sen düzenlenmesi gereken, bir başka anlatımla geçerliliği resmi şekil şartına bağlı kılınan, tam iki tarafa borç yükleyen ve kişisel hak sağlayan sözleşme türüdür. Vaat alacaklısı, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile mülkiyet devir borcu yüklenen satıcıdan edim yerine getirilmediğinde Türk Medeni Kanunu'nun 716. maddesi uyarınca açacağı tapu iptali ve tescil davasında borcun hükmen yerine getirilmesini isteyebilir.

3. Değerlendirme

Yukarıda da açıklandığı üzere, TMK'nın 706, TBK'nın 237, Tapu Kanunu’nun 26 ve Noterlik Kanunu’nun 60 ve 89 uncu maddeleri gereğince tapulu taşınmazların satışı resmi şekil şartına bağlı olduğundan, başka bir anlatımla harici satışı geçersiz olduğundan, somut olay bakımından 08.11.1957 tarihinden itibaren tapuda kayıtlı olan dava konusu taşınmazın 21.11.1990 tarihli harici sözleşme ile satışı hukukumuza göre geçersizdir. Bu nedenle tapu iptal ve tescile yönelik hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.