Karar Detayı

MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/1452 E., 2022/1416 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Kemalpaşa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2017/637 E., 2019/368 K.

Taraflar arasındaki 442 sayılı Köy Kanunu'nun Ek 13 üncü maddesine dayalı tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının Yenmiş Köyü yerleşik ahalisinden olup aynı yer nüfusuna kayıtlı olduğunu, 442 sayılı ve 3367 sayılı Yasa hükümlerine göre Yenmiş Köyünde köy halkına tahsis edilmek üzere kadastro çalışması yapılarak arsalar oluşturulduğunu, köy muhtarlığı ve azalar tarafından alınan kararla ihtiyaç sahiplerinin belirlendiğini ve bir temlik cetveli oluşturulduğunu, temlik cetveline göre müvekkilinin kendisine isabet eden 125 ada 3 parselde kayıtlı 576,13 m2 yüzölçümlü arsa

vasfındaki taşınmazı bedelini peşin ödemek suretiyle satın aldığını, hazırlanan bu temlik cetvelinin Köy Hizmetleri İl Müdürlüğü ve İzmir Valiliği tarafından tetkik ve yeniden tanzim edilerek bedeli peşin ödeyen hak sahiplerine "temlik edilmiştir." şerhi düşülerek müvekkilinin hak sahipliğinin tescil edildiğini belirterek, dava konusu 125 ada 3 parselde kayıtlı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; husumet itirazında bulunduklarını, davanın zamanaşımına uğradığını, 442 sayılı Köy Kanun'una 3367 sayılı Yasa ile eklenen 13. maddesine uygun bir şekilde alınmış ihtiyar meclisi kararı bulunmamakta olup, mahkemece 13. maddeye uygun bir satışın varlığı araştırılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının taşınmazın bulunduğu köyde ikamet edip etmediğinin, o köyün nüfusuna kayıtlı olup olmadığının ve evi bulunmayan ihtiyaç sahibi olup olmadığının resen araştırılması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, taşınmazın davacıya temlik edildiği ve satış bedelinin ödendiği, temlik işleminin iptaline ilişkin belge bulunmadığı, dinlenen tanık beyanlarından davacının doğduğundan beri ... Köyünden olduğu, evrak asıllarının bulunamamış olmasının davacının kusurundan kaynaklanmadığı, taşınmaz üzerinde 5 yıl içerisinde ev yapılmasının zorunlu olduğunu, ancak bu sürenin tescil tarihinden itibaren başlayacağı, bu davada sürenin başlamadığı gerekçeleriyle davanın kabulü ile 125 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde;

1. 442 sayılı Köy Kanunu'nun ek 13. maddesine uygun şekilde alınmış bir ihtiyar meclisi kararı bulunmadığını,

2. Dava konusu uyuşmazlıkta yasal bir satış işlemi bulunmadığını,

3. Sadece muhtarın imzasını içerir dağıtım cetveline dayanılarak taşınmazın satış bedelinin ödendiğinin iddia ve kabulünün mümkün olmadığını,

4. 442 sayılı Yasa'nın ek 13. maddesindeki koşulların ve hak sahipliğinin mahkemece resen araştırılması gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dosya içerisindeki belgeler incelendiğinde 442 sayılı Köy Kanunu'nun 3367 sayılı Yasa ile eklenen ek 13. maddesinde aranan şartların somut olayda gerçekleştiği, mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde;

1. 442 sayılı Köy Kanunu'nun ek 13 üncü maddesine uygun şekilde alınmış ihtiyar meclis kararı bulunmadığını,

2. Sadece muhtarın imzasını içerir dağıtım cetveline dayanılarak taşınmazın satış bedelinin ödendiğinin iddia ve kabulünün mümkün olmadığını,

3. 442 sayılı Köy Kanunu'nun ek 13 üncü maddedeki koşullar olan; davacının ihtiyaç sahibi olup olmadığı, taşınmazın bulunduğu köyde ikamet edip etmediği, o köyün nüfusuna kayıtlı olup olmadığı, iddia ettiği arsa üzerine yasal sürede bina yapıp yapmadığı, temlik cetveli başlıklı arsa dağıtım cetvelinin ilgili makamca onaylanıp onaylanmadığı, bu cetvelin aslının nerede olduğu, yasal koşullara uygun bir meclis kararının olup olmadığı ile ilgili araştırma yapılmadığını,

4. Köy Tüzel Kişiliğinin bütün resmi defter ve belgelerinin incelenmesi gerektiğini,

5. Resen gerekli hususların dikkate alınmasını ve kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 442 sayılı Köy Kanununun Ek 13 üncü maddesine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

4. 442 sayılı Köy Kanunu'nun ek 13 üncü maddesi,

5. 3367 sayılı Köy Yerleşme Alanı Uygulama Yönetmeliğinin 12, 13, 14 ve 15 inci maddeleri

6. Değerlendirme

1.Dosya içerisindeki belgeler incelendiğinde, 442 sayılı Köy Kanunu'nun 3367 sayılı Yasa ile eklenen ek 13. maddesinde aranan şartların somut olayda gerçekleştiği anlaşılmış olup, hükmün onanması gerekmiştir.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.01.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.