Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1992 E., 2022/2443 K.

DAVA TARİHİ: 15.04.2021

KARAR: İstinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak davanın kabulüne

TEMYİZ EDENLER: Davacı vekili, davalı ...Ş. vekili

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2021/219 E., 2022/262 K.

Taraflar arasındaki ipoteğin fekki davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince duruşmasız olarak, davalı ... Bankası A.Ş. vekilince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 07.05.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde duruşmalı temyiz eden davalı ... Bankası A.Ş.vekili Avukat ... geldi. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Gelenin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı murisin 2016 yılında öldüğünü, muris adına kayıtlı taşınmazların tamamının ölünceye kadar bakma sözleşmesi ile Asiye adına tescil edildiğini öğrendiğini, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/399 Esas ve 2018/412 Karar sayılı dosyasında tapu iptali ve tescil davası açıldığını, mahkemece taşınmazların davacının miras payı oranında adına tesciline karar verildiğini, ilgili hükmün 23.11.2020 tarihinde kesinleştiğini; ancak dava süresince Asiye tarafından dava konusu taşınmazlar üzerinde ... Bankası ve S.S. ... Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi lehine ipoteklerin tesis edildiğini, tapuda davacı adına olan hisseler üzerinden de ipoteklerin işlenmiş olduğunu belirterek davaya konu taşınmazlar üzerindeki ipoteklerin tapu sicilinden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Bankası A.Ş. vekili; davanın ticari dava olduğunu, bu nedenle ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, tapu sicil kayıtlarına güvenerek iyi niyetle ayni hakkın tesis edildiğini, ipotek işleminin ekspertiz incelemesi yapılarak yapıldığını, davacının ileri sürdüğü tapu iptali ve tescil davasının bilinmesinin mümkün olmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

2. Davalı S.S. ... Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi vekili; ipoteklerin tapu siciline iyi niyetle tesis edildiğini, ipotek tarihinde ...'in malik olduğunu, tapu sicilini incelemek dışında başka bir yükümlülüğün yüklenemeyeceğini, nitekim açılan tapu iptali ve tescil davasında teminatın yatırılmaması nedeni ile tedbirin konulmadığını, davacının taşınmazlara tedbir şerhi koydurma imkanı varken koydurmadığını, davacının şahsi haklarını üçüncüye kişilere ileri süremeyeceğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile herkesin iddiasını ispatla yükümlü olduğu, davalıların ipotek tescil ederken kötü niyetli olduğunun ispatlanamadığı, taşınmazlara yönelik tapu iptali ve tescil davasının açıldığına yönelik taşınmazda herhangi bir şerhin bulunmadığı, ipotek hakkının ayni haklarda olması sebebiyle, sicile güven ilkesinin ipotek hakkı içinde aynen geçerli olacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının murisine ait tüm taşınmazların ölünceye kadar bakma sözleşmesine istinaden Asiye'ye devredildiğini, ölünceye kadar bakma sözleşmesi ile devredildiğinin tapuda açıkça tespit edilebildiğini, gerekli araştırma yapılsaydı yolsuzluk ve uyuşmazlığın bilinebileceğini, vekalet ücreti hatalı hesaplandığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile resmi şekle uygun olmayan bir kazanımın hukukumuzda korunmadığı, muvazaanın niteliği gereği iptal edilen işlemin tarafların asıl iradelerinin sakat olması nedeniyle işlemin iptal edildiği, yani tarafların bağışlama şeklinde beliren asıl iradelerinin resmi şekilde yapılmadığından yok hükmünde olduğu, bu nedenle dava dışı Asiye'nin taşınmazı edinmesinin temelindeki muvazaa tescilinin tamamen yok hükmünde olduğu ve bu kişinin mülkiyetinde iken tapuya tescil edilen diğer takyidatların da yok hükmünde kabul edileceği, muvazaa ile iptal edilen ve butlanla sakat tescilin iptali sonrası üzerindeki diğer takyidatların da iptalinin gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf talebinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili duruşmasız ve davalı ... Bankası A.Ş.vekili duruşma talepli temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi tarafından ... Merkez, ... Köyü, 829 parsel sayılı taşınmaz hakkında bir karar verilmediğini, ayrıca Mahkemece, maktu vekalet ücretine hükmedildiğini, taşınmazların keşfen belirlenen değerine göre nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... Bankası A.Ş. vekili duruşma talepli temyiz dilekçesinde özetle; davalı Bankanın tapu sicilindeki kayda güvenerek ve iyi niyetle ayni hak iktisap ettiğini, ipotek işlemine dayanak olarak tapu kaydına bakıldığını, yine ekspertiz raporu hazırlandığını, Bankanın kendisinden beklenen tüm özeni göstererek hareket ettiğini, ipotek tesis edilirken davacı tarafından ileri sürülen tapu iptali ve tescil davasının bilinmesinin mümkün olmadığını, bu yönde taşınmaz üzerinde şerh ve beyanının bulunmadığını, Banka aleyhine iyi niyeti bertaraf edecek bir delil olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ipoteğin fekki istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

4. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 856 ve 1023 üncü maddeleri.

5. Değerlendirme

6. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacının aşağıda belirtilen hususlar dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

7. Davacının dava konusu olan ... ili, ... Köyü, 829 parsel sayılı taşınmaz hakkında hüküm kurulmaması yönündeki temyiz itirazlarının incelenmesinde;

a. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Hükmün Kapsamı" başlıklı 297 nci maddesinin ikinci fıkrası "Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." şeklinde düzenlenmiştir.

b. Somut olayda, davacı tarafından açılan davada ... ili, ... Köyü, 829 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ipoteğin kaldırılması talep edilmiş olmasına rağmen, Bölge Adliye Mahkemesince ilgili taşınmaz yönünden olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmıştır.

3. Davalı ... Bankası A.Ş.vekilinin temyiz itirazlarına gelince,

a. İpotek kişisel bir alacağın teminat altına alınması amacını güden ve bir taşınmaz değerinden alacaklının alacağını elde etmesini sağlayan sınırlı bir ayni haktır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1023 üncü maddesinde; "Tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya bir başka aynî hak kazanan üçüncü kişinin bu kazanımı korunur." denilmiştir.

b. Somut olayda, davalı ... Bankası A.Ş. tarafından dava dışı ...ile imzalanan 13.03.2015 tarihli kredi sözleşmesine dayanılarak ...adına kayıtlı ... ili, ... Köyü, 304 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 25.03.2015 tarihli ipotek tesis edildiği, ipotek işleminden önce davalı Banka tarafından 11.03.2015 tarihinde ekspertiz raporunun düzenlendiği, raporda kayıt maliki olarak ...'in tam malik olduğu, taşınmaz üzerinde sınırlayıcı takyidat bulunmadığının belirtildiği, davacı tarafından içerisinde ... ili, ... Köyü, 304 parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu taşınmazlar yönünden muvazaaya dayalı tapu iptali ve tescil davasının 28.03.2016 tarihinde açıldığı, davanın kabulüne karar verildiği, kararın 23.11.2020 tarihinde kesinleştiği ve davacının taşınmazlarda pay sahibi olduğu anlaşılmıştır.

c. Tapu kaydında, Bankanın iyi niyetini ortadan kaldıracak nitelikte tapu iptali ve tescil davasının açıldığını gösterir tedbir şerhi bulunmadığı, tapu iptali ve tescil davasının açılacağının davalı Banka tarafından bilinmesinin beklenemeyeceği, davalı Banka tarafından ekspertiz raporunun düzenlendiğinin görüldüğü, her ne kadar sonradan Asiye'nin tam malik olmadığı hükmen saptanmış ise de 4721 sayılı TMK'nın 1023 üncü maddesinde düzenlenen tapu siciline iyi niyetle güvenerek ayni hak iktisap edenin iyi niyetinin korunacağı açıktır. Bu bağlamda değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Yukarıda V.C.3.1 inci paragrafında açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Yukarıda V.C.3.2 nci ve devamında açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Yargıtay duruşma vekâlet ücreti 17.100,00 TL’nin davacıdan alınarak davalı ... Bankası A.Ş.'ye verilmesine,

Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.