Karar Detayı

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen meraya elatmanın önlenmesi davasında yapılan yargılama sonunda davanın ve birleştirilen davanın reddine, asli müdahil Köyün davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ... vekili, birleştirilen dava davacısı Köy vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı ... vekili; hudutlarını belirttiği mera ve yayla vasıflı taşınmazın davacı köyün sınırları içinde bulunduğunu, buna ilişkin Özel İdare Müdürlüğünden alınmış köy hudut belgesinin olduğunu, 108 ada 13 parsel sayılı dava konusu taşınmazın kadimden beri davacı köyün kullanımında bulunduğunu ancak, davalı köyün bu mera ve yayla üzerinde hak iddiasında bulunmak ve kullanmaya çalışmak suretiyle müdahalede bulunduğunu ileri sürerek, müdahalenin önlenmesine karar verilmesini istemiştir.

2. Birleştirilen davada; davacı ... vekili asıl davada dava konusu olan ve aynı sınırları taşıyan mera ve yayla vasıflı taşınmazın davacı köyün sınırları içinde ve yıllardır tasarrufları altında bulunduğunu, davalı ... halkının bu mera ve yayla üzerinde hak iddia etmek ve kullanmak suretiyle müdahale ettiğini belirterek, müdahalenin önlenmesine ve dava dosyasının asıl dava ile birleştirilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili davanın öncelikle yetkisiz mahkemede açıldığını belirterek yetki itirazlarında bulunmuş, dava konusu taşınmazın davacı köylerle bir ilgisinin bulunmadığını ve kadim kullanımlarının da söz konusu olmadığını, davalı köyün sınırları içinde olan ve kadim kullanımlarında bulunan taşınmaza müdahalenin söz konusu olamayacağını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Davanın açıldığı Karlıova Asliye Hukuk Mahkemesince 21.01.2015 tarih ve 2007/29 Esas, 2015/6 Karar sayılı kararı ile mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiş, Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 09.11.2015 tarih ve 2015/10848 Esas, 2015/10040 Karar sayılı kararı ile yetkisizlik kararı onanmıştır.

Yetkisizlik kararının kesinleşmesi üzerine dosyanın gönderildiği Kiğı Asliye Hukuk Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "Dava konusu meranın davacı köyler ile davalı köyün müşterek kullanımında olduğu, davalı köyün müşterek yararlanma ve kullanım hakkını engellediğine dair delil bulunmadığından asıl davanın ve birleştirilen davanın reddine" karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Kiğı Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili, birleştirilen dava davacısı vekili ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; kararda çelişkiye düşüldüğü, davalı köyün dava konusu yerin kadimden beri kullandıklarını savunmakla müdahalede bulunduğunu kabul ettiği, davanın kabulü gerekirken reddinin hukuka aykırı olduğu nedenleriyle hükmün bozulmasını istemiştir.

2. Birleştirilen dava davacı vekili; kararın gerekçesi ile hüküm arasında çelişki oluştuğu, davacı köyün kadim köy olduğu, davalı köyün ise bu köyden ayrılan muhdes bir köy olduğu, davacı köyün kadim kullanım hakkının sübuta erdiği, ret kararının dosya kapsamı ve hukuka aykırı olup taraflar arasındaki ihtilafın çözülmediği, kullanım hususunun davalı köyün insiyatifine bırakılacak şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçeleri ile hükmün bozulmasını istemiştir.

3. Davalı vekili; kararın gerekçe kısmının dosya içeriğine uygun olmadığı, hükmün ise doğru olduğu, dava konusu 108 ada 13 parsel sayılı taşınmazın Mera Komisyonunca davalı köye mera olarak tahsis edildiği, taşınmaz davalı köyün idari sınırlarında bulunduğu gibi kullanım hakkının da davalı köyde olduğu, süresinde mera tahsis kararının iptalinin istenmediği, dosya içeriğine ve hükme uygun olmayan gerekçe kısmının düzeltilmesinin gerektiği belirtilerek hükmün gerekçesi düzeltilmek suretiyle onanmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık kadim kullanım hakkına dayalı meraya elatmanın önlenmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı HMK'nın 369 uncu maddesinin 1 inci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 3, 4, ve 6 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

4. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hakim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekili, birleştirilen davada davacı vekilinin aşağıdaki paragraf kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

5. Dairemizin yerleşik kararlarına göre kadimlik araştırması yapılarak asıl davanın ve birleştirilen davanın reddine karar verilmiş ise de, dava konusu 108 ada 13 parsel sayılı taşınmazın 05.07.2013 tarih ve 2013/16 sayılı Mera Komisyonu kararı ile davalı köye tahsis edildiği anlaşılmış olup davanın bu nedenle reddine karar verilmesi gerekirken, mera tahsis kararının iptaline yönelik bir karar da bulunmadığından yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş olması doğru olmayıp bozmayı gerektirmekte ise de, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, sonucu itibarıyla doğru bulunan kararın gerekçesinin değiştirilerek ve düzeltilerek onanması, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükmü gereğidir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacı vekili ve birleştirilen davada davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davacı vekilinin, birleştirilen davada davacı vekilinin ve davalı vekilinin hükmün gerekçesine yönelik temyiz itirazının kabulü ile sonucu itibarıyla doğru olan mahkeme kararının gerekçesinin DEĞİŞTİRİLEREK VE DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgililere iadesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

26.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.