Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/1942 E., 2021/2136 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Nevşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2020/317 E., 2021/207 K.

Taraflar arasındaki el atmanın önlenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,16.05.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde duruşmaya gelen olmadı. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkil idare tarafından inşaa edilerek satışı gerçekleştirilen TOKİ 3 üncü Etap 920 adet konut Projesi kapsamında davalıya gayrimenkul satışı yapıldığını, satış bedeli taksitlerinin ödenmemesi üzerine banka aracılığı ile 2 kez ihtarname gönderildiğini, ihtarnamelere rağmen ödeme yapılmaması üzerine sözleşmelerin haklı olarak feshedildiğini ileri sürerek el atmanın önlenmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile (özetle);

1. Davalının yazılı ihtara rağmen ihtar tarihinden itibaren 30 ... içerisinde yükümlülüklerini yerine getirmezse idarenin sözleşmeyi feshedebileceğinin 9 uncu maddede düzenlendiği,

2. İdarece davalıya satım sözleşmesi gereği ödenmeyen aylık taksit tutarlarını ödemesi için 09.11.2018 tarihli ihtarname gönderildiği,

3. İlgili ihtarda sözleşmenin feshedileceğinin belirtildiği,

4. Tebliğe rağmen (verilen sürede) borcun ödenmediği ve davacı tarafça sözleşmenin feshedildiği,

5. Dava tarihinden sonra geçmiş borcun ödendiği görülmüş ise de, her davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmesi gerektiği ve ödemenin sonuca etkisi olmadığı kanaatine varıldığı,

6. Netice olarak davalının dava tarihi itibariyle yükümlülüğünü yerine getirmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalının dava konusu 3046 ada 1 parsel sayılı taşınmazdaki B1 2 Blok, 2. Kat, 10 numaralı Bağımsız Bölüme vaki müdahalesinin men'ine ve meskenden tahliyesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı ssüresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf sebepleri (özetle);

1. Davacı tarafından inşa edilen konutun gayrimenkul satış sözleşmesi ile müvekkiline satıldığını,

2. Davalıya taksit tutarlarını ödemediği gerekçesi ile ... Bankası A.Ş aracılığıyla ihtarname gönderildiğini,

3. Gayrimenkul satış sözleşmesi ile müvekkilinin dava konusu konutu davacıdan taksitle satın almayı kabul ettiğini,

4. Tüm borçların ödemesine müteakip taşınmazın vekil edenine devredileceğini,

5. Sözleşmenin 9 uncu maddesinin 1 ... fıkrasına göre alıcı sözleşmeden ... yükümlülüklerini yerine getirmezse ve idarenin yazılı ihtarına rağmen 20 ... içinde yerine getirmezse veya yerine getirse bile bu durum bir takvim yılı içerisinde iki kez tekrar ederse idarenin sözleşmeyi feshedebileceğinin kararlaştırıldığını,

6. Yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükümde herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, davalı tarafın davacı yanca gönderilen birinci ve ikinci ihtarnamelerin usulsüz olduğundan bahisle yapmış olduğu istinaf itirazlarının yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen karara karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde (özetle); istinaf sebeplerine benzer gerekçeler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, el atmanın önlenmesi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri,

4. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, “Mülkiyet hakkının içeriği” başlıklı 683 üncü maddesi,

5. 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina" başlıklı 21/1 ... maddesinde; "Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru, tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memuruna imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşulardan birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır" hükmü yer almaktadır. Madde burada, iki hali birlikte düzenlemiştir. Bunlardan ilki "adreste bulunmama", diğeri ise "tebellüğden imtinadır." Muhatabın adreste bulunmaması halinde tebliğ memurunun ne şekilde davranması gerektiğini düzenleyen Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında; "Adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine meşruhat verilerek çıkarılan tebligatlar hariç olmak üzere, muhatap veya muhatap adına tebliğ yapılabilecek olanlardan hiçbiri gösterilen adreste sürekli olarak bulunmazsa, tebliğ memurunun adreste bulunmama sebebini bilmesi muhtemel komşu, yönetici, kapıcı, muhtar, ihtiyar kurulu veya meclis üyeleri, zabıta amir ve memurlarından tahkik ederek beyanlarını tebliğ mazbatasına yazıp imzalatması, imzadan çekinmeleri halinde bu durumu yazarak imzalaması gerekir" hükmü öngörülmüştür.

Burada Yönetmeliğin 30 uncu maddesi, tebliğ memuruna ilgilinin neden adreste bulunmadığını "tahkik etme" görevini yüklemiştir. Buna göre tebliğ memuru tahkik etmekle kalmayıp, bunu tevsike yönelik olarak yaptığı tahkikatın sonucunu Tebligat Kanunu'nun 23/7 ve Tebligat Yönetmeliği'nin 35/f bendi gereğince tebliğ evrakına yazacak ve maddede açıkça belirtildiği üzere ilgilisine imzalatacaktır. Ancak bu şekilde, yapılan işlemin usulüne uygun olup olmadığı hakim tarafından denetlenebilir. Muhatabın, tebliğ adresinde ikamet etmekle birlikte, kısa ya da ... süreli ve geçici olarak adreste bulunmadığının, tevziat saatlerinden sonra geleceğinin beyan ve bunun tevsik edilmesi halinde ancak, maddede sayılanlardan, örneğin muhtara imza karşılığı tebliğ edilip, 2 numaralı fişin kapıya yapıştırılması ve komşunun durumdan haberdar edilmesi işlemlerine geçilebilecektir.

3. Değerlendirme

4. Dosya içeriği ve toplanan delillerden, taraflar arasında yapılan Gayrimenkul Satış Sözleşmesi başlıklı sözleşmenin 9 uncu maddesinin 1 ... fıkrasında; “Alıcı Sözleşmeden veya yasalardan ... yükümlülüklerini yerine getirmezse ve idare'nin yazılı ihtarına rağmen ihtar tarihinden itibaren 20 (yirmi) ... içerisinde yerine getirmezse veya 20 (yirmi) ... içerisinde yerine getirse bile bu durum bir takvim yılı içinde iki kez tekrar ederse İdare işbu Sözleşmeyi feshedebilir....” şeklinde düzenleme yapılmış olup Ankara 12. Noterliği'nin 09.11.2018 tarih ve 41390 yevmiye numaralı ve Ankara 12. Noterliğinin 13.12.2018 tarih ve 53489 yevmiye numaralı ihtarnamelerinin davalıya yapılan tebliğ evraklarında muhatabın geçici olarak adreste olmadığı tespit edilmişse de, kanun ve yönetmelik hükümlerince aranan tevziat saatlerinden sonra gelip gelmeyeceğinin beyan ve bunun tevsik edilmediği görülmektedir.

5. Davalıya usulüne uygun şekilde ihtarnameler tebliğ edilmediğine göre taraflar arasında imzalanan ve sözleşmenin fesih şartlarını düzenleyen 9.1 ve devamı maddelerindeki koşulların gerçekleştiğini söyleyebilme imkanı yoktur.

6. Bu durumda taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiğinden söz edilemez.

7. Hal böyle olunca, sözleşmenin feshedilmediği gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 373/1 ... maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenle BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.11.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.