Karar Detayı

MAHKEMESİ: Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1619 E., 2022/1088 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Doğanşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2019/351 E., 2022/50 K.

Taraflar arasındaki yargılamanın iadesini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın yargılamanın iadesini talep eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı yargılamanın iadesini talep eden vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 31.10.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden yargılamanın iadesini talep eden ... ... vekili Avukat ... ile karşı taraftan davalılar ... Gayrimenkul A.Ş. Genel Müdürlüğü ve ... Holding A.Ş. vekili Avukat ... geldiler. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Yargılamanın iadesini talep eden vekili, davacının maliki olduğu 114 ada 121 ve 123 parsel ... taşınmazların haksız işgali nedeni ile 25.09.2003 24.09.2008 tarihleri arasındaki döneme ilişkin olmak üzere ecrimisil davası açıldığını, davanın Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/284 Esas sırasına kaydedilerek davalının nizalı taşınmazı 08.03.2004 tarihinde boşalttığı gerekçesi ile 25.09.2003 08.03.2004 tarihleri arasındaki döneme ilişkin 88.763,52 TL ecrimisil tazminatının 25.09.2003 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiğini, ancak Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesi'nin halen devam eden 2013/164 Esas ... dava dosyasında yapılan yargılama sırasında, Doğanşehir Kaymakamlığına ve İlçe Emniyet Müdürlüğü’ne yazılan müzekkere cevaplarında davalı idarenin taşınmazları tahliye etmesine rağmen üzerinde bulunan binaların güvenliğinin sağlanması amacı ile Doğanşehir Kaymakamlığına devrettiğinin ortaya çıktığını, bu şekilde davalının taşınmazları tahliye etmesine rağmen davacıya teslim etmediğinin anlaşıldığını, davacının yargılama sırasında bu belgelere ulaşamadığını, Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/264 Esas ... dava dosyasında yapılan yargılama sonunda 21.02.2014 tarih ve 2005/264 Esas, 2014/39 Karar ... karar ile taşınmazların davacıya 03.02.2014 tarihinde teslim edildiğinin hükme bağlandığını, kararın Yargıtay denetiminden geçerek 20.01.2015 tarihinde kesinleştiğini, bu şekilde aynı mahkeme tarafından birbirine aykırı iki ayrı hüküm verildiğini belirterek, HMK'nın 375/1 (ç) ve (ı) bentleri gereğince yargılamanın iadesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Karşı taraf vekili cevap dilekçesinde; somut olayda yargılamanın iadesi koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen esas ve karar ... kararıyla; somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından yargılamanın iadesi talebinin ilk olarak HMK'nın 375/1 ç bendine dayanılarak "aleyhine hüküm verildiği tarihte elinde olmayan nedenlerle elde edemediği bir belgenin karar verilmesinden sonra eline geçtiği" iddiasıyla talep edildiği, davacının bu iddialarını davalı tarafından Doğanşehir Kaymakamlığı’na yazılan yazılarına dayandırdığı, HMK'nin 375 inci maddesi gereğince, yargılamanın iadesinin talep edilebilmesi için, davaya bakıldığı anda mevcut olan belgenin, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilememiş olması gerektiği, dava konusu taşınmazın boşaltılması işlemine ilişkin yazının 2004 yılından beri icra dosyasında yer aldığı, taşınmazın boşaltıldığını icra dosyasından kolaylıkla öğrenebilecek bir durumda olan davacının bu durumdan ancak kaymakamlık ve emniyete yazılan yazılarla ve hatta yargılama sonrasındaki bir süreçte haberdar olduğu iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, bu nedenle ilgili maddenin ç bendine ilişkin iddianın dinlenemeyeceği, ayrıca yapılan yargılama sonucunda davacı tarafın taşınmazlar üzerindeki binaların yıkılmasını istediğine dair beyanının açıklanan nedenlerle samimi bulunmadığı ve davalı ile müdahillerin bu konudaki iddiasının gerçek olduğuna dair kanı edinildiği, bu aşamaya kadar davacı tarafın açılan ecrimisil davalarından elde etmiş olduğu alacak miktarının işletilen faizlerle birlikte değerlendirildiğinde taşınmazların değerinden fazla olduğunun gözlemlendiği, bu nedenle taşınmazların fiili olarak boşaltılma tarihi olan 03.08.2004 tarihinden sonrası için davalı tarafın iyi niyetli olmadığının söylemeyeceği, tam tersi davacı tarafın gerek kuruma şifahi başvurusu gerekse takip dosyasını yıllarca askıda bırakarak haksız surette gelir etme amacını taşıdığı, bir kimsenin haksız surette gelir elde etme amacının hukuk düzeni tarafından korunamayacağı, somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından yargılamanın iadesi sebebi olarak ayrıca HMK'nın 375 1 (ı) bendine dayanıldığı, buna göre önce verilen hüküm kesinleştikten sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada, öncekine aykırı hüküm verilmiş ve bu hükümde kesinleşmiş olması halinde bu durumun yargılamanın iadesi sebebi olması gerektiği, davacının bu iddiasını Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/264 Esas, 2014/39 Karar ... kararı (ilk dava) ile aynı Mahkemenin 2008/284 Esas, 2015/207 Karar ... kararlarına dayandırdığı, Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/284 Esas ... ikinci davada verdiği kararın gerekçesinde 2005/264 Esas ... (ilk dava) irdelendiği, karar verilirken önceki kesin kararın varlığından Mahkemenin ikinci davada haberdar olduğu, yargılamanın iadesi talebinin kabulü için ikinci hükmü veren mahkemenin ikinci hükmü verirken birinci hükümden haberdar bulunmamış olması gerektiği, mahkemelerce hüküm altına alınan tarihlerin farklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde yargılamanın iadesini talep eden vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Yargılamanın iadesini talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; yargılama sırasındaki beyanlarını tekrarla HMK’nın 375/1 ç ve ı bendinde yer alan şartların gerçekleştiğini, kal kararının gecikmesinden müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, karşı tarafın kamu niteliğinde bir kurum olması nedeniyle korunduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen esas ve karar ... kararında; davacının HMK’nın 375 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (ç) bendine dayanın yargılamanın iadesi talebinin reddine ilişkin ilk derece mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun incelenmesinde; davacı vekili davacı tarafından davalı aleyhine aynı iddialara dayalı olarak açılan ve Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin dava tarihi itibarı ile derdest olan 2013/164 Esas ... ecrimisil talepli dava dosyasında yapılan yargılama sırasında, Doğanşehir Kaymakamlığına ve İlçe Emniyet Müdürlüğü’ne yazılan müzekkere cevaplarında, davalı idarenin taşınmazları tahliye etmesine rağmen üzerinde bulunan binaların güvenliğinin sağlanması amacı ile Doğanşehir Kaymakamlığına devrettiği, davacının yargılama sırasında bu belgelere ulaşamadığını ileri sürmüş ise de; bahse konu belgeler istenilmesi halinde her an mahkemece veya ilgilisi tarafından ulaşılabilecek belge niteliğinde olup, davacı tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belge niteliğinde olmadığından davada HMK'nın 375/ç maddesindeki şartların gerçekleşmediği, davacının 375 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (ı) bendine dayanın yargılamanın iadesi talebinin reddine ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun incelenmesinde; Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/264 Esas ... dosyasında 25.09.2002 25.09.2003 tarihleri arasındaki döneme ilişkin olmak üzere, Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/284 Esas ... dosyasında ise 25.09.2003 24.09.2008 tarihleri arasındaki döneme ilişkin olmak üzere ecrimisil talebinde bulunulduğu, bu şekilde her iki davanın tarafları aynı olmakla birlikte konularının yani ecrimisil istenen dönemlerin farklı olduğu, ayrıca ikinci hükmün yargılamanın yenilenmesi yolu ile iptal edilebilmesi için, ikinci hükmü veren mahkemenin, ikinci hükmü verirken birinci hükümden haberdar bulunmamış olması gerektiği, somut olayda yargılamanın iadesi talebine konu Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/284 Esas ... dava dosyasında Doğanşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/264 Esas ... dosyasının getirtilerek incelendiği, uzun süre bu dosyada verilen kararın kesinleşmesinin bekletici mesele yapılığı, bu nedenle HMK'nın 375/ı bendindeki şartların gerçekleşmediği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde yargılamanın iadesini talep eden vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Yargılamanın iadesini talep eden vekili yukarıda IV B bölümünde belirtilen sebeplerle hükmü temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

4. 6100 ... Kanun’un “Yargılamanın İadesi Sebepleri” başlıklı 375 inci maddesi.

5. Değerlendirme

6. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

7. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup yargılamanın iadesini talep eden vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

17.100,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin yargılamanın iadesini talep eden taraftan alınarak karşı tarafa verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

31.10.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.