Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/2400 E., 2022/211 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 21. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2020/794 E., 2021/505 K.

Taraflar arasındaki ölüme bağlı tasarruf olmaksızın mirasçılıktan çıkarma isteminden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun HMK.nun 353/1 b 1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... vekili, davalının müvekkilinin oğlu olup, çocuklarına miras paylarına mahsuben taşınmazlar bağışladığını, sonrasında davalının aile hukukundan ... yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmeyi bıraktığını, öyle ki kendisine bağışlanan ...'teki daireyi haksız işgal ettiği iddiasıyla annesini taşınmazdan tahliye ettirdiğini, kardeşlerine karşı ise ortaklığın giderilmesi davaları açtığını, davacının bağışlama iradesine aykırı davrandığı gibi ailedeki ... ilişkilerini de sarstığını, haksız dava ve icrai takip başlatarak ailesini zor durumda bıraktığını, ailenin ... ve haysiyetini kötüleyecek şekilde beyanlarda bulunduğunu ileri sürerek; davalının mirasçılıktan çıkarılmasına karar verilmesini talep etmiş, davacı ...'in yargılama aşamasında ölümü ile dava, mirasçılarından ... tarafından sürdürülmüştür.

II. CEVAP

Davalı vekili, dava dilekçesinin eklerinin taraflarına gönderilmediğini, mirastan ıskatın ancak ölüme bağlı tasarrufla yapılabileceğini, davacının taraf sıfatı olmadığını, davacının dava tarihinden sonra vefat ettiğinin öğrenildiğini, ölmeden önce Covid 19 nedeniyle koma halinde yoğun bakımda ve yurtdışında olduğunu, dava tarihi itibariyle taraf ve dava ehliyeti bulunmadığını, TMK 510. maddesi gereği ölüme bağlı tasarrufla mirastan ıskat edilebileceğini, davada hukuki yararın ve ıskat nedenlerinin bulunmadığını, davacının malvarlığının uzun yıllar diğer oğlu ... idaresinde bulunduğunu, ortaklığın giderilmesi davası açılmasının yasal hak olduğunu bildirerek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"...TMK'nın 510 maddesi " Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:

1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,

2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan ... yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse." düzenlemesini içermektedir.

TMK'nın 510. maddesi uyarınca mirasçılıktan çıkarma için miras bırakanın ölüme bağlı tasarrufla mirastan çıkarma işlemi yapabileceği, bunun için dava açmakta hukuki yararın bulunmadığı, hukuki yarar bulunmasının dava şartı olduğu anlaşılmakla HMK'nın 115/2 maddesine göre davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...." gerekçesiyle; davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; davacı murisin, miras paylarına mahsuben ..., Başakşehir ve Üsküdar'daki taşınmazlarını çocuklarına bağışladığını, bu bağışlamalardan sonra davalının aile hukukundan ... yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmeyi bıraktığını, davalının annesi ... ...'nın vesayet altına alınıp vekil edeni davalının kardeşinin vasi atandığı, davalının kendisine bağışlanan ...'teki taşınmazda oturan annelerini haksız işgal nedeniyle evden tahliye ettirdiğini, merhum davacının bağışlama iradesine aykırı davranarak birlikte kullanmak üzere verilen taşınmazlar için ortaklığın giderilmesi davası açtığını ve umuma açık satış isteyerek aile arası düzeni bozduğunu, davalının ailesiyle görüşmediğini, davada hukuki yararın bulunduğunu, TMK 511. maddesi hükmünün dikkate alınmadan ret kararı verilmesinin usule ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek; hükmü istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"... Dosya arasında mevcut nüfus aile kayıt tablosuna göre, davacı ...'in dava tarihinden sonra 10/12/2020 tarihinde vefat ettiği, geride mirasçı olarak sağ eş ... ... ile müşterek çocukları ... ve ...'in kaldığı belirlenmiştir.

Davacı ..., davalı oğlunun mirasçılıktan çıkarılmasını istemiş; mahkemece davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. Mirastan ıskatın, murisin tek taraflı ölüme bağlı bir tasarrufu (vasiyetname) ile yapılacağı nazara alınarak yerel mahkemece yazılı gerekçeyle davanın usulden reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamıştır..." gerekçesiyle; mirasçı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1 b.1 maddesi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; İsinaf dilekçesindeki başvuru nedenleriyle hükmü temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ölüme bağlı tasarruf olmaksızın mirasçılıktan çıkarma istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

TMK'nın 510 uncu maddesi, "Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:

1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,

2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan ... yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse." düzenlemesini içermektedir.

3. Değerlendirme

4. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

5. Temyizen incelenen karar; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile özellikle Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.10.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.