Karar Detayı

MAHKEMESİ: Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/1987 E., 2022/478 K.

KARAR: Davalılar vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddi, davacı vekilinin istinaf talebini kabulü ile hükmün kaldırılması ve vekalet ücreti yönünden yeniden hüküm kurulması

İLK DERECE MAHKEMESİ: Erdek Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2018/308 E., 2021/138 K.

Taraflar arasındaki taşınmaz satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalılar vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddine, davacı vekilinin istinaf talebini kabulü ile hükmün kaldırılmasına ve vekalet ücreti yönünden yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilerek Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; bir kısım davalının murisi ... ...'ün 102 ada 38 parsel ... taşınmazda düzenleme şeklinde 03/11/1994 tarihli rızai taksim sözleşmesine göre kendisine isabet eden ancak resmi olmayan 9 No.lu parseli 20/08/1997 tarihli düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile davacıya sattığını, tapuda intikal yapılamadan muris ... ...'ün vefat ettiğini, ... ... mirasçılarından ...'in hissesini dava açılmadan iki ay önce devralan davalı ...'ın kötüniyetli olduğunu, 102 ada 38 parselde kayıtlı 6.253,10 m² büyüklüğündeki taşınmazda davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... adına olan ve keşifte sınırları gösterilecek bir kısım yere denk gelen hisselerin iptali ile davacı adına kayıt ve tescilini; ikinci kademede bu kısma isabet eden hissenin fazlaya ilişkin talep ve dava ... saklı kalmak kaydıyla 25.07.2018 tarihindeki rayiç değerinden şimdilik 50.000,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

2.Davacı vekili; davalıların süresinde cevap dilekçesi sunmaması nedeniyle zamanaşımı savunmalarına itibar edilemeyeceğini dile getirmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ..., ... vekili; zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunarak davanın öncelikle usulden aksi takdirde esastan reddini savunmuştur.

2.Davalılar ... ve ...; aleyhlerine açılan dava tefrik edilmeden önce yargılama sırasında davayı kabul etmişlerdir.

3.Davalılar ..., ..., ... vekili; davanın usul ve esastan reddini savunmuştur.

4.Davalı ... vekili; davanın usul ve esastan reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "...davalı ...'nın dava konusu taşınmazda hissesine isabet eden 250,12 m²'yi davacıya devrettiği, ayrıca kabul eden davalılar yönünden tefrik edilen 2019/219 Esas ... davada davalılar ..., ... ve ... ... adına kayıtlı hisselerin tapusunun iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verildiği, davacının satış vaadi sözleşmesi ile belirlenen 9 numaralı özel parselin yüzölçümünden (252,39 m²) daha büyük yüzölçümü ile taşınmazda malik olduğu gerekçesiyle konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... lehine 154.517,65 TL üzerinden nisbi vekalet ücreti takdirine..." karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili; ... ... ile davacı arasında satım vaadine konu yerin davacıya ait olduğunun davalıların tamamı tarafından bilindiğini, davalı ...'ın ise murisi ...’den taksimen ...'e geçen hissede davacının da gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi dolayısıyla hak sahibi olduğunu bilen ve aynı zamanda da bilebilecek durumda olan kişi olduğunu, davalı ...’nın babası ...’in aynı parsel içerisinde krokide 3 ile gösterilen kısımda bulunan evde 20 yıldır oturduğunu, kızı olan davalı ...’nın da sürekli olarak bu eve gidip geldiğini dolayısıyla iyiniyetli sayılamayacağını, vekalet ücretinden müvekkilinin sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, dile getirmiştir.

2.Davalılar vekili; 10 yıllık genel zamanaşımı süresinin geçtiğini, mahkemece zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken müvekkillerinin aleyhine yargılama giderine hükmedilecek şekilde konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğini, kararın hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...davalılar vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile vekalet ücreti yönünden hükmün kaldırılmasına ve yeniden hüküm kurulmasına, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davalı ...'ın payına düşen 1/5 hisse üzerinden hesaplanan nisbi vekalet ücreti maktu vekalet ücretinin altında kalamayacağından davalı lehine 5.100,00 TL maktu vekalet ücretine..." karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar ..., ..., ... ve ... vekili; davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden davalıların sorumlu olmasının hukuka aykırı olduğunu dile getirmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, taşınmaz satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil ikinci kademede tazminat istemine ilişkin olup uyuşmazlık hükmün ve davalılar aleyhine hükmedilen vekalet ücretinin usul ve yasaya uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

1.6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326 ncı maddesinde, kanunda yazılı haller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği belirtilmiştir. Bu yargılama giderleri, hem davayı kazanan tarafça daha önce peşin olarak ödenen hem de dava sonunda ödenmesi gereken harç ve masraflar ile yargılama gideri olan vekalet ücretidir.

2.6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 331/1 inci maddesine göre de, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde hakim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.

3.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6 ncı maddesine göre “Anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. Bu madde yargı mercileri tarafından hesaplanan akdi avukatlık ücreti sözleşmelerinde uygulanmaz” hükmü yer almaktadır.

4.Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

3. Değerlendirme

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Somut olaya gelince; Bölge Adliye Mahkemesince davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesinde bir isabetsizlik yok ise de; dava konusu taşınmazda 9 numaralı satımı vaad edilen özel parselin tamamının değeri dava tarihi itibariyle 155.920,00 TL olup hükmü temyiz eden ..., ... ve ...'in payları toplamı 1/5 olduğundan davalıların payına düşen 31.184,00 TL üzerinden davalılar aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde taşınmazın tamamının değeri üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesi doğru değildir.

3.Davacı lehine hükmedilecek nisbi vekalet ücreti, maktu vekalet ücretinin altında kalamayacağından davacı lehine davalılar aleyhine 5.100,00 TL maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir.

4.Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi hükmün bozulmasını gerektirmiş ise de; yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 nci maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

1.Davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün 9 numaralı bendinde yer alan "18.762,40 TL" ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine "5.100,00TL" ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.