Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2019/161 E., 2021/241 K.

KARAR: Davanın reddi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen meranın aidiyetinin tespiti ve zilyetliğe dayalı tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve asli müdahil ... mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı, Harunuşağı Köyü kullanımında olan Elbistan ilçesi, ... Köyü, 128 ada 21 parsel, 126 ada 17 parsel, 124 ada 31 parsel, 127 ada 1 parsel ve 126 ada 12 parsel ... taşınmazların kadastro çalışmaları sırasında davalı köyün merası olarak tapuya tescil edildiğini, dava konusu taşınmazların davacı köy halkının kullanımında olduğunu, kadimden bu yana davacı köy halkının burayı köy merası olması nedeniyle hayvan otlatmak suretiyle kullandığını, kadastro çalışmaları esnasında davacı köy halkına bilgi verilmediğini, yapılan tespitlerin tamamen tek taraflı olarak davalı köyden seçilen bilirkişi beyanları esas alınarak yapıldığını, dava konusu yerlerin bir bütün olduğunu, yapılan kadastro çalışmalar esnasında bölündüğünü, çevre köylerden alınacak bilirkişi beyanlarının dava konusu yerlerin kadimden bu yana davacı köyün kullanımında olduğunu göstereceğini, bu taşınmazların davacı köyün idari sınırları içinde kaldığını beyan ederek, kadastro esnasında davalı köy merası olarak sınırlandırılan Elbistan ilçesi, ... Köyü, 128 ada 21 parsel, 126 ada 17 parsel, 124 ada 31 parsel, 127 ada 1 parsel ve 126 ada 12 parsel ... taşınmazların davalı köy adına olan kaydının iptali ile davacı köy adına mera olarak sınırlandırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

2. Elbistan Kadastro Mahkemesinin 14.03.2007 tarih ve 2007/170 Esas, 2007/45 Karar ... ilâmı ile görevsizlik kararı verilmesi sonucu dosya asliye hukuk mahkemesine gönderilmiştir.

3. Asli müdahil ...'in 13.05.2010 havale tarihli müdahillik talebi dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın Akçadağ ilçesi sınırlarında iken son kadastro tespiti ile Elbistan ilçesi sınırlarına girdiğini, Elbistan ilçesi, ... Köyü merası olarak tescil edildiğini, dava konusu arazinin ne ... ne de Harunuşağı Köyü'nün merası olduğunu, dava konusu taşınmazla ilgili her ne kadar tapu iptali ve tescil davası açılmış olsa da 30 seneyi aşkın süredir nizasız ve fasılasız olarak kendi zilyetliğinde olduğunu beyan ederek, davaya asli müdahil olarak katılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

4. Asli müdahiller ...ve ... vekilinin mahkemeye verdiği 03.06.2010 ve 05.07.2010 havale tarihli müdahillik talebi dilekçelerinde özetle; dava konusu taşınmazların 30 seneden fazla müvekkillerinin zilyetliğinde bulunduğunu, ne davacı köyün, ne davalı köyün, ne de Hazineye ait olmadığını, bu nedenle davaya asli müdahil olarak katılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

5. Asli müdahil ...'ın mahkemeye verdiği 05.11.2010 havale tarihli müdahillik talebi dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların ailesine ait olduğunu, 40.000 m²'lik kısmın babası ... ... tarafından kullanıldığını ve o öldükten sonra da 2006 yılından bu tarafa kendisinin malik sıfatı ile kullandığını, bu nedenle davaya asli müdahil olarak katılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili duruşmada alınan beyanında: "Davanın reddine karar verilsin" demiştir.

2. Davalı ... Belediyesi vekili duruşmada alınan beyanında: "Bilirkişi raporunda aleyhe hususları kabul etmiyoruz, vekaletname sunmak üzere tarafımıza süre verilmesini talep ediyoruz," demiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 23.10.2015 tarih ve 2007/180 Esas, 2015/722 Karar ... kararıyla; davacı ve asli müdahillerin davasının reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve asli müdahiller vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin bozma kararı ile; ''.... mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermeye yeterli değildir. Yukarıda da genel olarak belirtildiği gibi idari sınırlar ve kadastro çalışmaları sırasında belirlenen sınırlar meranın kullanım hakkının belirlenmesinde etkili değildir. Bir köyün veya ilçenin merası diğer bir köyün veya ilçenin sınırları içinde olması kadim kullanım hakkını değiştirmez. Dava konusu yerlerin mera vasfında olduğu sabittir. Uyuşmazlık dava konusu meraların kullanım hakkının hangi mahalleye (eski köye) ait olduğunun belirlenmesine ilişkindir. Öncelikle her iki ilçenin bağlı olduğu İl Mera Komisyonlarından dava konusu yere ilişkin mera çalışması yapılıp yapılmadığı sorulmalı, yapılmış ise evrakları getirtilmeli,yine dava konusu yere ait toprak tevzi çalışması olup olmadığı, kadastro tespitlerinin kesinleşip kesinleşmediği araştırılmalı, memleket haritaları ve ... fotoğrafları getirtilmeli ve mahallinde yöreyi bilen ve taraf ilçelerden olmayan yaşlı tarafsız bilirkişiler eşliğinde yeniden keşif yapılmalı, çevre parsel ve dayanakları ile birlikte tüm elde edilen kayıtlar tek tek dava konusu edilen parsellere uygulanmalı, taşınmazlar üzerinde muhdesat var ise hangi tarafa ait olduğu tespit edilmeli ve her bir parsel için ayrı ayrı keşfi izlemeye elverişli fen raporu düzenletilmelidir. Davalı vekili 26.03.2014 tarihli celsede davanın kabulüne karar verilecek ise ortak kullanıma karar verilmesini talep etmiştir. Yapılan araştırma ve inceleme sonucu kadim kullanım ... kesin olarak belirlenmeli, müşterek ise ortak kullanım ... tanınmalı, müstakil ise ona göre göre kullanım ... tanınmalıdır.'' gerekçesi ile bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ve asli müdahillerin davasının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve asli müdahil ... mirasçıları vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Asli müdahil ... mirasçıları vekili, toplanan delillerden zilyetliklerinin sübut bulduğunu, davanın reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

2. Davacı vekili, yapılan inceleme ve araştırmanın yetersiz olduğunu, vekâlet ücretinin de yanlış hesaplandığını belirterek hükmü temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, meranın aidiyetinin belirlenmesi, zilyetliğe dayalı tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Mera, bir veya birden fazla köy veya kasaba halkına bağımsız veya birlikte tahsis edilmiş ya da kadimden beri hayvan otlatmak amacıyla kullanılan, hak sahiplerinin üzerinde intifa ... olan arazi parçasıdır. Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan mera, yaylak ve kışlaklar özel mülkiyete geçirilemez, amacı dışında kullanılamaz, zamanaşımı uygulanamaz, sınırları daraltılamaz (4342 ... Mera Kanunu m.3,4).

3. Değerlendirme

4. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

5. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı ve asli müdahil ... mirasçıları vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

18.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.