Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/3022 E., 2022/24 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2019/111 E., 2021/359 K.

Taraflar arasındaki ipotek bedelinin güncellenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 591 ada 3 parsel sayılı taşınmazda satış işlemleri esnasında önceki malikler lehine 10/07/1959 tarihinde ödenmeyen satış bedelinin teminatı için ipotek tesis edildiğini, sonradan davacının ipotek lehtarı haline geldiğini, ipoteğin 22 ay süreyle 6200 ETL bedelli olduğunu belirterek, taşınmazın güncel değerine göre ipotek bedelinin belirlenip tescil edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, dava dilekçesinde belirtilen şekilde davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "Davalı taraf zamanaşımı defini ileri sürmüş ise de, rehnin tapu kütüğüne tescilinden itibaren zamanaşımı süresi işlemeyeceğinden zamanaşımı definin yerinde görülmediği, 04/07/2019 tarihinde kabul edilip 10/07/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7181 sayılı Kanunun 19. maddesi ile eklenen TMK 883/2 md.sine göre; (Ek fıkra; 4/7/2019 7181/19 md.) İpotek süreli olarak kurulmuşsa, sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde ipotekli taşınmaz üzerinde 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 150/c maddesinde belirtilen şerhin konulmaması hâlinde ipotek, malikin talebiyle tapu müdürlüğünce terkin edilir.Hükmüne dayanarak davalı malikin tapudan ipoteğin terkinini talep etmesi üzerine ipoteğin terkin edildiği, davaya konu ipoteğin süreli oluşuna ve ÎİK 150/c md.si gereği şerh de bulunmamasına göre ipoteğin terkini işlemi ile davanın konusuz kaldığı" gerekçesiyle konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; ipotek borcunun tapu kaydında varlığını devam ettirdiğini, sadece ipotek süresinin sona ermiş olmasının ipoteğin sona ermesi ve sicilden terkin edilmesi için yeterli olmadığını, Tapu Müdürlüğü'nün ipoteği terkin işleminin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, ipoteğin terkin edilebilmesi için ipotek alacaklısının alacak hakkının doğmamış olması veya alacağın sona ermesi şartının arandığını, 10/07/1959 tarihli 6.200,00 TL bedelli kanuni ipotek bedelinin günümüz ekonomik koşullarına uyarlanması gerektiğini belirterek, yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılmasını ve davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, " davalı yararına 10.07.1959 tarihinde tesis edilen kanuni ipotek, 6.200,00 ETL bedellidir. TMK'nın yukarıda açıklanan 883/2.maddesi uyarınca güncelleme talep edilen ipoteğin yargılama sırasında malikin başvurusuyla terkin edildiği, davacı tarafça ipoteğin süreli olmasının kaldırmaya gerekçe olmayacağı bildirilmiş ise de, açıklanan yasal düzenleme uyarınca süreli olarak tesis edilen ipoteğin yasa kapsamında kaldığı, yasanın ancak icra iflas kanununun 150/c maddesi uyarınca satışa arz şerhleri yönünden istisna tanıdığı, bunun dışında süreli ipoteklerde malikin talebiyle yapılan terkin işlemlerinde bir usulsüzlük bulunmadığı, davacının istinaf itirazında bulunurken belirttiği emsal Yargıtay kararlarının yasa değişikliğinden öncesine ait olmakla dosya kapsamına uygun bulunmadığı " gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf sebepleri tekrar edilerek, TMK'nın 883/2.maddesindeki değişikliğin 7181 sayılı Kanun'un 28/a maddesi ile değiştirildiğini ve bu maddenin yürürlük tarihinin 01.01.2020 tarihli olduğunu, davanın ise 09.04.2019 tarihinde açıldığını, yürürlük tarihinde davanın derdest olduğunu, davacının müracaatı üzerine Tapu Müdürlüğü'nün 08.09.2020 tarih ve 13921 yevmiye numaralı işlemiyle ipoteğin terkin edildiğini, ancak halen alacağın ödenmediğini, Yargıtay kararlarına göre alacak ödenmeden ipotek süreli de olsa terkin edilemeyeceğini, bilirkişi raporları doğrultusunda alacağın güncellenmesi gerektiğini belirterek, hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, İpotek bedelinin güncellenmesi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

7181 sayılı Kanun ile getirilen TMK’nın 883/2. maddesi ile ipotek süreli olarak kurulmuşsa, sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde ipotekli taşınmaz üzerinde 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 150/c maddesinde belirtilen şerhin konulmaması hâlinde ipoteğin, malikin talebiyle tapu müdürlüğünce terkin edileceği düzenlenmiştir.

3. Değerlendirme

4. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

5. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.