Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2021/95 E., 2023/105 K.

KARAR: Karar verilmesine yer olmadığına, tazminat isteminin kabulüne

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen vakıf şerhinin terkini ıslah ile tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın vakıf şerhinin terkini istemi yönünden konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, ıslah ile talep edilen tazminat istemi yönünden kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; eski 188 parsel sayılı gayrimenkulün daha sonra tevhid ve revizyon görerek 7 adet parsele bölünen ve 1739, 1741, 1743, 1744, 1797 ve 1854 parsel sayılarını alan gayrimenkullerden, 1744 No.lu parselin münferiden sahibi, davacılardan .... Site İşletme Kooperatifi kalan diğer 6 parselde de davacılardan her biri ayrı ayrı hissedar olduklarını, bu parsellerin üzerine Vakıflar Aydın Bölge Müdürlüğünün 15.09.2011 tarihli yazısı üzerine tapu kütüklerinin nevi hanelerine vakıf şerhinin işletildiğini, kök tapuları aynı olup sonradan revizyonla bölünen parsellerine konulan vakıf kaydının mahkeme kararı olmadan konulmasının yasaya aykırı olduğu nedeniyle terkine karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise gayri sahih vakıflardan olduğunun tespit edilerek şerhin terkinini, 28.09.2021 tarihli ıslah dilekçesiyle de; davacı Kooparatifin 05.11.2011 tarihinde taviz bedeli ödeyerek 1744 parsel sayılı taşınmazda yer alan vakıf şerhini terkin ettirdiğini, şerhin taviz bedeli ödenmeden terkini gerektiğinden davalıya ödenen 16.300,00 TL taviz bedelinin yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu 1744 sayılı parsel üzerindeki vakıf şerhinin 18.10.2011 tarih, .... yevmiye No.lu işlem ile dava tarihinden önce terkin edildiği, diğer parsellerdeki vakfiyelerin tapu kütüğünde kayıtlı olması nedeniyle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.10.2014 tarihli ve 2012/399 Esas, 2014/335 Karar sayılı kararıyla; Aydın Vakıflar Bölge Müdürlüğünden vakıf senedi istenildiği, 20.11.2013 tarihli cevabi yazıya göre.... Vakfı'na ait vakfiye kaydına rastlanmadığı, ancak taşınmazların vakfiyeleri tapu kütüğünde kayıtlı bulunduğu şeklinde cevabi yazı alındıktan sonra dosya bilirkişi incelemesi amacıyla Ankara Asliye Hukuk Mahkemesine gönderildiği, 21.03.2014 tarihli bilirkişi raporuna göre '....' ya da '.....' unvanlı mahalli eşraf tarafından kurulan vakıfların sahih vakıflar olduğu, davaya konu vakıf şerhinin istisna tutulan yerlerden olmadığı, şerhin silinebilmesi için taviz bedelinin ödenmesi gerektiğinin belirtildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 09.10.2018 tarihli 2016/2774 Esas, 2018/6457 Karar sayılı kararıyla; ''...mahkemece; TMK'nın 1027 nci maddesinin uygulama yeri olup olmadığı ve neticesine göre, yukarıda belirtilen bu yönler üzerinde durulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş...'' şeklindeki gerekçeyle bozulmuştur.

B. Karar Düzeltme

1.Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin bozma ilamına karşı taraf vekilleri karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 10.02.2021 tarih ve 2020/3756 Esas, 2021/773 Karar sayılı kararıyla; karar düzeltme istemlerinin reddine karar verilmiştir.

C. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı vekilinin 29.04.2021 tarihli dilekçesinde davaya konu ve vakıf şerhinin terkin edilmesine konu ettiği taşınmazları Bodrum ilçesi, Karakaya Mahallesi, 1744 parsel, 223 ada 2 parsel 3 No.lu bağımsız bölüm, 240 ada 6 parsel 22 nolu bağımsız bölüm, 220 ada 1 parsel 65 nolu bağımsız bölüm, 221 ada 2 parsel 1 No.lu bağımsız bölüm, 222 ada 1 parsel 5 No.lu bağımsız bölüm, 218 ada 1 parsel 25 No.lu bağımsız bölüme özgülemiş olduğu, davacı kooperatif yönünden dava konusu edilen 1744 parsel dışında davaya konu edilen taşınmazların tapu kayıtlarındaki vakıf şerhinin davalı ... Genel Müdürlüğünün 17.10.2014, 02.06.2015, 02.04.2015, 10.07.2015 sayılı yazıları ile vakıf şerhinin tavize tabi vakıflardan olmadığı da belirtilmek suretiyle terkin edilmesinin istenilmesi üzerine, davaya konu taşınmazlardaki vakıf şerhinin Tapu Müdürlüğünce ayrı ayrı terkin edildiği, davaya konu taşınmazların tapu kaydında hali hazırda vakıf şerhinin bulunmadığı, 1744 parsel dışında kalan diğer dava konusu taşınmazların kaydında yer alan vakıf şerhinin dava açıldıktan sonra terkin edilmesi nedeniyle iş bu parseller yönünden davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla bu parseller yönünden açılan davalarda karar verilmesine yer olmadığına, davacı kooperatif yönünden ise; dava konusu edilen 1744 parselin tapu kaydında yer alan vakıf şerhinin 06.09.2012 dava tarihinden önce 15.10.2011 tarihinde ödenen taviz bedeli sonrası 06.10.2011 tarihinde tapudan terkin edildiği anlaşılmakla dava tarihi itibarinde tapu kaydında olmayan vakıf şerhi için dava açan davacının dava açmada hukuki yararının bulunmadığı, ne var ki davacı kooperatif 1744 parsel yönünden açılan davayı Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 2016/2774 Esas 2018/6457 Karar ve 09.10.2018 tarihli bozma ilamı sonrası 28.09.2021 tarihinde ıslah ederek ödenen taviz bedelinin istirdadını talep ettiği, kendisini borçlu sanarak ödeme yapan davacı kooperatifin esasında davalı kuruma borcu olmadığının, kendisine borç çıkarılan işlem dayanağının sebepsiz olduğunun, kurumun 17.10.2014 tarihli yazısı ile ortaya çıktığı, tapu müdürlüğünün 04.02.2022 tarihli yazısı ekinde yer alan 17.10.2014 tarihli davalı kurum yazısında 1744 parsel sayılı taşınmazın da sayıldığı taşınmazların kaydında yer alan vakıf şerhinin tavize tâbi vakıflardan olmadığının belirtildiği, davacının 1744 parselin taviz bedeline tâbi olmadığını bozma sonrası dosyaya ibraz olunan 04.02.2022 tarihli Tapu Müdürlüğü yazısı ile öğrenebildiğinin kabulü gerektiği, kurumun 1744 parsel tapu kaydındaki vakıf şerhinin taviz bedeline tâbi vakıflardan olmadığının 17.10.2014 tarihli yazısında belirtmesi karşısında davacının taviz bedeline yönelik iade talebinin yerinde olduğu, kurumun kendi ikrarı karşısında sair yönden inceleme ve araştırma yapılmasına gerek olmadığı, taviz bedeli ödemesinin 05.10.2011 tarihinde yapıldığı ve ıslahın 10 yıllık zaman aşımı süresi dolmadan hemen önce 28.09.2021 tarihinde yapıldığı, 2 yıllık öğrenme zaman aşımı yönünden ise; davacının 28.09.2019 tarihinden önce taviz bedeli borcu olmadığı halde taviz bedeli ödemesi yaptığına ilişkin durumu öğrendiğine yönelik dosyada herhangi bir delil bulunmadığı, davalı vakfın zaman aşımı def'inin yerinde olmadığı, davanın ıslah edilmesinde usule aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle 16.300,00 TL taviz bedelinin ıslah tarihi olan 28.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı Kooparatif'e verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, kararın hatalı olduğunu belirterek hükmün bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, vakıf şerhinin terkini ıslah ile tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 06.07.2011 tarihli 2011/14 396 Esas ve 2011/463 Karar sayılı içtihadı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 840 ve 1027 nci maddeleri, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 18 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 82 nci maddesi,

3. Değerlendirme

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

20.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.