Karar Detayı

MAHKEMESİ: Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ: Batman 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muhdesatın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin 1288 ada 1, 2, 4, 5, 1289 ada 1, 1287 ada 1, 2017 ada 2 parselleri 30 yıldır ecrimisil ödenmek suretiyle kullandıklarını, 30 yılı aşkın süredir fıstık ağacı ektiklerini, taşınmazların toplulaştırma işlemi sonucunda zilyet olarak görünen davalılar adına tescil edildiğini, aslında fıstık ağaçlarının müvekkillerine ait olduğunu belirterek, 1288 ada 1, 2, 4, 5, 1289 ada 1, 1287 ada 1, 2017 ada 2 parseller üzerinde bulunan fıstık ağaçlarının müvekkilleri adına zilyetliğinin tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle; davacıların öteden beri Hazine arazisi olan bu yerde mülkiyet hakkı bulunmadığından ve tespit isteminde herhangi bir hukuki yarar da bulunmadığından davanın reddinin gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur..

2. Davalılar ..., Canan Kayrı, ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu parsellerin imar uygulaması sonucu oluştuğunu ve hak sahipleri (önceki malikler) adına tescil edildiğini, müvekkillerinin imar uygulaması sonrasında taşınmazları önceki maliklerden üzerindeki ağaçlar ile birlikte satın aldıklarını, taşınmazları 2018 yılında satın alan müvekkillerinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taşınmazlar hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davasının, kentsel dönüşüm uygulamasının ya da kamulaştırma işleminin bulunması gibi istisnai durumlarda muhdesatın tespiti davasının açılmasında güncel hukuki yararın bulunduğunun kabul edildiği, somut olayda toplulaştırma işleminin belirtilen işlemlerden olmadığı gibi dava konusu edilen taşınmazların büyük bir kısmının toplulaştırma projesinde de yer almadığı, dolayısı ile davanın açılmasında hukuki yararın bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf başvurusunda, müvekkillerinin dava konusu muhdesatı uzun yıllar uğraş vererek ektiğini, bakımını yaptığını ve ülke ekonomisine kazandırdığını, davayı açmakta hukuki yarar bulunduğunu, muhdesatın bulunduğu arazide yapılan toplulaştırma işlemi sonucunda müvekkillerine ait olan muhdesatın bulunduğu arazinin, toplulaştırma alanında mülkiyeti bulunan başka kişilere tahsis edildiğini, bu kişilerin de dava konusu yerleri davalılara sattığını, mahkemenin ret kararının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında toplanan delillerden taşınmazlar hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davası, kamulaştırma yada kentsel dönüşüm gibi özel bir uygulama yada işlemin bulunmadığı, giderek eda davası açılabilecekken tespit davası açılmasında hukuki yararın bulunmadığı anlaşılmakla, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyizinde; istinaf gerekçelerini tekrar etmekle, muhdesatın müvekkileri tarafından meydana getirildiğini, davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

4. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 684 üncü, 718 inci, 724 üncü, 728 inci, 729 uncu maddeleri, 1012 nci maddesinin 2 nci ve 3 üncü fıkraları,

5. Değerlendirme

6. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

7. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi