Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ: Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki elatmanın önlenmesi ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.04.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden davacı vekili Avukat ... ile diğer taraftan davalı vekili Avukat .... geldiler. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karar bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin maliki ve inşaat yapım sorumlusu olduğu 787 ada 6 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı C5 Blok, 1. Kat ve C6 Blok, 1. Katta bulunan bağımsız bölümler için davalı ile 11.07.2016 tarihli harici gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi düzenlediğini, müvekkili şirketin sözleşme konusu bağımsız bölümlerin yapımını bitirerek bağımsız bölümleri fiilen davalıya teslim ettiğini, davalı sözleşme hükümlerine uygun davranmadığından müvekkilinin sözleşmeyi feshettiğini ve davalıyı intifadan men ederek ecrimisil talep ettiğini, ancak davalının taşınmazları davacıya iade etmediği gibi hem satış bedelini hem de ecrimisil ödemediğini belirterek, davalının dava konusu taşınmazlara elatmasının önlenmesine ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 18.000,00 TL ecrimisilin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, 11.07.2016 tarihli sözleşmenin dava dışı ..... Turizm İnşaat Teknoloji Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile davacı arasında düzenlendiğini ve taşınmazların 2018 yılı Mayıs ayında dava dışı şirkete teslim edildiğini, taşınmazların şirket merkezi ve konut/lojman olarak kullanılmakta olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının sözleşmeyi kendi nam ve hesabına imzaladığına ilişkin yazılı belge ve kayıt bulunmaması nedeniyle ve davalı sözleşmenin tarafı olmadığından kendisine husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; mahallinde keşif yapılmadan eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeyle karar verildiğini beyan ederek ve re'sen gözetilecek sebeplerle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki sözleşmede davalının kendi nam ve hesabına bu sözleşmeyi imzaladığına ilişkin yazılı bir kayıt ve belge bulunmadığından ve sözleşmenin tarafları farklı olduğundan İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; eksik incelemeyle karar verildiğini, mahkemece keşif yapılarak tarafların gerçek iradesinin ortaya çıkarılması yerine hiçbir inceleme yapılmadan yalnızca mevcut deliller değerlendirilerek usulden ret kararı verildiğini, her ne kadar sözleşmede davalının adının altında dava dışı şirketin unvanı yazılmış olsa da şirketin kaşesi ve davalının vekil olarak şirket adına işlem yaptığına ilişkin bir ibare bulunmadığını, hem sözleşmenin lafzından hem de sözleşme konusu taşınmazların bizzat davalı tarafından kullanılması nedeniye davalının haksız zilyet olduğunu, sözleşmenin düzenlendiği tarihte şirketi dava dışı Cemil'in temsil ettiğini beyan ederek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) "Mülkiyet hakkının içeriği" kenar başlıklı 683 üncü maddesi şöyledir:

"Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir.

Malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız elatmanın önlenmesini de dava edebilir.

"

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) "Dava konusunun devri" kenar başlıklı 125 inci maddesinin ikinci fıkrası şöyledir:

"Davanın açılmasından sonra, dava konusu davacı tarafından devredilecek olursa, devralmış olan kişi, görülmekte olan davada davacı yerine geçer ve dava kaldığı yerden itibaren devam eder. (Ek cümle:22/7/2020 7251/11 md.) Bu takdirde dava davacı aleyhine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur."

3. Değerlendirme

4. Davacı, dava konusu taşınmazlara yönelik davalı ile harici sözleşme düzenlediklerini, dava konusu taşınmazları davalıya teslim ettiğini, davalının edimlerini yerine getirmeyip, taşınmazları kullanmaya devam ettiğini ileri sürerek elatmanın önlenmesi ve ecrimisil taleplerinde bulunmuş ve bu iddiasının ispatı için keşif, tanık, bilirkişi vs. delillere dayanmıştır.

5. Davalı ise davaya konu sözleşmenin tarafı olmadığını ve taşınmazları dava dışı şirketin kullandığını savunmuştur.

6. 4721 sayılı Kanun'un 683 üncü maddesi hükmünden kaynaklanan elatmanın önlenmesi davalarının haksız fiil kim tarafından gerçekleştirilmiş ise ona karşı açılacağı, başka bir ifadeyle husumetin eylemi yapan kişiye yöneltilmesi gerekeceği kuşkusuzdur.

7. Diğer taraftan, ecrimisil, kötü niyetli zilyedin geri vermekle yükümlü olduğu bir şeyi haksız olarak alıkoyması nedeniyle hak sahibine ödemek zorunda kaldığı bir tür haksız fiil tazminatı niteliğindedir.

8. Haksız fiil (eylem), bir olgu, bir vakıadır. Bu maddi vakıanın tanık ve bilirkişi beyanlarıyla kanıtlanması zorunludur. Ne var ki; mahkemece, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istekleri bakımından mahallinde keşif yapılmak ve tarafların tanıkları dinlenmek suretiyle davalının dava konusu taşınmazlarda haksız kullanımının söz konusu olup olmadığı yönünde hiçbir araştırma yapılmamıştır.

9. Hal böyle olunca; mahkemece, mahallinde yapılacak keşifte tarafların gösterecekleri tanıkların dinlenilmesi, dava konusu taşınmazların kimin kullanımında bulunduğunun açıklattırılması ve tarafların dayandıkları belgelere göre çekişmeli taşınmazlar yönünden taraflar arasındaki ilişkinin incelenmesi ve varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, hüküm kurmaya yeterli bir araştırma yapılmadan yazılı olduğu üzere karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

10. Öte yandan; 6100 sayılı Kanun'un 125 inci maddesi hükmü dava konusunun davacı tarafından üçüncü kişiye devredilmesi halinde devralan kişinin hukuk gereği davacı sıfatı ve buna bağlı olarak da dava takip yetkisi kazanacağı ve davanın yeni davacı ile süreceği esasını getirmiştir.

11. Dosya içerisinde, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarına rastlanamamış olup; UYAP sisteminde bulunan Tapu Kadastro Bilgi Sistemi (TAKBİS) üzerinden tapu kayıtlarının incelenmesinde taşınmazların 11.02.2022 tarihli ve 5559 yevmiye numaralı satış işlemiyle dava dışı .... İnş. Gay. Yat. Org. A.Ş. adına kayıtlı olduğu görülmüştür.

12. O halde mahkemece, dava konusu taşınmazların tedavül kayıtlarının getirtilerek, taşınmazların davacı tarafından temlik edildiğinin belirlenmesi halinde 6100 sayılı Kanun'un 125 inci maddesinin ikinci fıkrası gözetilmek suretiyle elatmanın önlenmesi istemi bakımından öncelikle taraf teşkilinin sağlanması gerekir.

13. Mahkemece, değinilen hususlar gözardı edilerek eksik soruşturma ve yanılgılı değerlendirme ile yetinilip yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

4. Yargıtay duruşma vekalet ücreti 8.400,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine

5. Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.