Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki harici satışa dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince tapu iptali ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşmalı, davalılar vekili tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 21.03.2022 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde duruşmalı temyiz eden davacı adına gelen olmadı. Diğer taraftan davalılar vekili Avukat Merve Pelin Özel geldi. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karar bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalılardan ... ile ev yapması karşılığında kendisine 350 metrekare arsa verilmesi hususunda anlaşma yaptıklarını, davacının kendi edimini yerine getirerek evi davalılardan ...’ye teslim ettiğini, Ali’nin yapılan ev karşılığında kendisine ait olduğunu söylediği bir yer gösterdiğini, davacının fiilen teslim edilen yere ev yaparak ailesiyle oturduğunu açıklayarak dava konusu 102 ada 392 parsel sayılı taşınmazın 350 metrekarelik kısmının tapusunun iptali ile davacı adına tapuya tesciline, bu talebi kabul edilmediği takdirde dava konusu taşınmazın 350 metrekarelik bölümünün değeri ile bu bölüm üzerinde davacının yapmış olduğu evin değerinin fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak üzere ve belirsiz alacak niteliğinde, şimdilik 1.000,00 TL’nin yasal faiziyle tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ..., davacının babası ... ile kendisine ev yapması karşılığında 150 m² yer verilmesi üzerine sözlü olarak anlaştıklarını, davacıyla herhangi bir anlaşmalarının olmadığını, davacının babasından başka işler nedeniyle alacağı olduğunu bu nedenle sözleşmeyi feshettiklerini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı ..., anlaşmanın davalı olan babası Ali ile davacının babası ... arasında 350 m² değil 150 m² üzerinden yapıldığını, vefat eden ...’in davacıdan başka mirasçılarının da bulunduğunu ve davacının tek başına hak talep edemeyeceğini, ancak davacının babasına verilmesi taahhüt edilen 150 m² taşınmazdan mirasçı olarak davacının payına düşen kısım yönünden davayı kabul ettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15/03/2016 tarihli ve 2015/133 Esas, 2016/50 Karar sayılı kararı ile davanın belirsiz alacak davası olarak talep edilen kısmında hukuki yarar bulunmadığından dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 20.02.2020 tarihli ve 2016/12650 Esas, 2020/1657 Karar sayılı ilamında; davacının davası terditli istemlere dayandığına göre HMK’nın 111 inci maddesi gereğince, davacının ilk ya da asli talebi olan tapu iptali ve tescil talebi hakkında bir karar verilmesi ve ancak bu ilk ya da asli talebin reddi halinde ikinci ya da feri talebin incelenmesine geçilerek ikinci talep hakkında karar verilmesi gerekirken, ilk ya da asli talep hakkında bir karar verilmeksizin ve ilk ya da asli talep reddedilmeksizin ikinci talebin incelenmesine geçilip yazılı şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı belirtilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tapu iptali ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne, 35.000,00 TL'nin dava tarihi itibariyle işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...'den, 28.043,40 TL'nin dava tarihi itibariyle işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...'den alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili duruşmalı olarak, davalılar vekili de duruşmasız temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; ön inceleme duruşmasında davalıların “Dava konusu arsayı davacının babasına 150 m² kaba inşaat karşılığında verdik” şeklindeki beyanı ile davayı kabul ettiklerinden tapu iptali ve tescil talebinin kabul edilmesi gerektiğini, hükmedilen tazminat bedelinin yetersiz olduğunu, asgari levazım bedelinin de verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

2. Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; sözlü anlaşmanın davacı ile değil davacının babasıyla yapıldığını, mahkemece 350 m² yerin değerinin verilmesinin doğru olmadığını, anlaşmanın 150 m² üzerinden olup davacının oturduğu evinin de 150 m² olduğunu, eksik incelemeyle karar verildiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, harici satışa dayalı tapu iptali ve tescili, olmadığı takdirde tazminat bedelinin tahsiline ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. Tapuda kayıtlı bir taşınmazın mülkiyetinin naklinin hüküm ve sonuç doğurabilmesi için sözleşmenin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 70., 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 237, 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 26 ve 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 89 uncu maddesi uyarınca resmi biçim koşuluna uyularak yapılması zorunludur.

4. TMK’nın 723 üncü maddesi.

5. Değerlendirme

6. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar vekilinin aşağıdaki betlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

7. Somut olayda, davalıların beyanları ve dinlenen tanık anlatımlarından dava konusu yerin davalı ... ile davacının murisi ... arasında yapılan sözlü ve harici satım sözleşmesine dayalı olduğu anlaşıldığından davacının elbirliği mülkiyetine dayalı yer hakkında tek başına dava açma sıfatı bulunmamaktadır. O halde, mahkemece davacıya süre verilerek muris ...’in mirasçılık belgesinin temini ile davacı dışındaki tüm mirasçıların davaya açık muvafakatlerinin sağlanması, mümkün olmaz ise terekeye temsilci atanmak suretiyle taraf teşkilinin sağlanması gerekirken bu husus gözetilmeden karar verilmesi doğru görülmemiştir.

8. Kabule göre de, tapu maliki olan davalı ...’in sunduğu cevap dilekçesinde, 150 m² yerin ölçülerek davacının murisine verildiğini, bu yer üzerine ... tarafından ev yapıldığını, 150 m²’lik kısımda davacının babası ...’ten düşen miras hissesi yönünden davayı kabul ettiğini beyan ettiğinden mahkemece bilirkişi vasıtasıyla ölçüm yaptırılarak bu yerin ana taşınmazdan ifrazının mümkün olup olmadığının belirlenmesi, mümkün ise ifraz krokisi hazırlatılarak ilgili makamın onayına sunulması ve bu kısmın tapusunun iptali ile davacı adına tesciline dair hüküm verilmesi, ifraz mümkün değil ise davacının miras hissesi oranında taşınmaz hisselendirmek suretiyle tapu iptali ve tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

9. Usule ilişkin bozma nedenine göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Yukarıda V C 3.1 numaralı bentte açıklanan davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Yukarıda V C 3.2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

Bozma nedenine göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Yargıtay duruşma vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

21.03.2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.