Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2021/719 E., 2022/82 K.

HÜKÜM/KARAR: Ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen yabancı mahkeme ilamının tanınması davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Almanya vatandaşı olduğunu ve Almanya’da yaşadığını ve hakkında Darmstadt Sulh Mahkemesinin 09.11.2012 günlü ve 9IK 2/12 sayılı kararla iflas kararı verildiğini, kararın kesinleştiğini ileri sürerek iflas kararının tanınmasına ve tenfizine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Almanya Mahkeme kararının konusu gereği Türkiye’de tanınmasının yasal imkânı olmadığını, Almanya'da hiçbir varlığına sahip olmadığı için iflas kararı verilebildiğini, ülkemizde bu yönde bir sistem bulunmadığını, kaldı ki Alman mevzuatının uygulanması halinde Türkiye’de taşınmazı bulunan davacının iflas etme imkânı bulunmadığı, davacının müvekkiline borcu olduğunu, bu kapsamda takibin kesinleştiğini, davacının borçtan kurtulmak için kötüniyetle huzurdaki davayı açtığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 04.02.2016 tarihli ve 2014/481 Esas, 2016/27 Karar sayılı kararıyla; Alman Federal Devleti ile Türkiye arasında mütekabiliyet anlaşması olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Yabancı mahkeme kararlarının tanınması, MÖHUK’un 58/1. maddesinin yollamasıyla, aynı Yasa’nın 51/1. maddesi uyarınca asliye mahkemesinin görevinde ise de somut olayda istem, iflasa ilişkin olduğundan yargılama görevi Asliye Ticaret Mahkemesine ait (İİK.m.154/son) olduğu, bu nedenle mahkemece, HMK'nın 114/1 c, 115/1 2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken uyuşmazlığın esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmeyerek bozulmuştur.

B. İlk Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece, 13.10.2020 tarih ve 2020/31 Esas, 2020/237 Karar sayılı kararı ile bozma ilamına uyularak görevsizlik kararı verilmiştir.

C. Görevli Mahkemece Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 04.03.2015 düzenleme tarihli belge içeriğinden Alman İflas Kanunu §200' e göre iflas kararının kaldırıldığı sonucuna varıldığı, tanınması istenen iflas kararının prosedürü tamamlanarak ortadan kaldırıldığı; kamu düzeni kapsamında olmak üzere davacının tacir olmadığı, Bakanlar Kurulu izniyle vatandaşlıktan çıktığı, Türkiye'de tacir olmadığı, davacının şartları bulunmakta ise Türkiye'de iflasını isteyebileceği, müflisin Türkiye'deki mallarının yabancı iflas masasına giremeyeceği, müflisin Türkiye'de ki malları üzerindeki tasarruf yetkisinin kısıtlanamayacağı, müflise karşı başlamış takiplerin durmayacağı, müflisin Türkiye' de iflas ettirilebileceği ya da yabancı iflas idaresi tarafından müflisin alacakları için Türkiye' de takip yapılabileceği; bu husuların kamu düzenine ilişkin olduğu, iflas gibi toplu cebri icra ve tasfiye yönteminin egemen devletin yetkisi kapsamında bulunduğu ve kamu düzenine ilişkin şart yönünden dava konusu iflas kararının tanınması ve tenfizi isteminin yasal koşullarının oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacının gerçek kişi tacir olduğunu, işletmesinin Almanya’da olduğunu bu nedenle TTK uyarınca hakkında verilen iflas kararının tanınmasının mümkün olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iflas kararının tanınması ve tenfizine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, MÖHUK58/1, İİK’nın 154/son maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,18.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.