Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/2200 E., 2022/724 K.

HÜKÜM: Esastan Red

İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 6. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı kurum ile davalı ..... San. Ve Tic. A.Ş. arasında 27/10/1998 tarihinde hizmet alımı sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre Tekirdağ Yurdunun tüm kalorifer ve temizlik hizmetleri anahtar teslimi esasına göre davalı şirketin işçileri tarafından yerine getirildiğini, sözleşmenin 7.maddesi ile ilgili maddeleri ile emniyet tedbirlerinin belirtilen firma tarafından alınacağı tehlikeli şartlar altında çalışmasına sebep verilmeyeceği ve meydana gelen her türlü kazadan firmanın sorumlu olacağının hüküm altına alındığını, sözleşme kapsamında çalışan ... adlı işçinin davalı ... tarafından, sağlık ocağında görevlendirmesi neticesinde meydana gelen iş kazasında işçinin vefat ettiğini, işçinin mirasçıları tarafından açılan tazminat davasının Tekirdağ İş Mahkemesinin 2011/83 Esas sayılı dosyası ile karara bağlandığını ve kararın onandığını, ilam nedeniyle başlatılan takip nedeniyle toplam 126.886,25 TL ödeme yapıldığını belirterek, 126.886,25 TL'nin 04/12/2013 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıların sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili tarafından dosyaya verilen 12/05/2014 havale tarihli cevap dilekçesinde; dava konusu alacağın kesinlemiş olan Tekirdağ İş Mahkemesinin kararında hükmedilen alacakla aynı olduğunu, davanın kesin hüküm nedeni ile reddedilmesi gerektiğini, mahkeme ilamında kendilerine % 5 oranında kusur izafe edildiğini, davacının yaptığı ödemenin ilamda belirtilen kendisine izafe edilen kusur kadar olduğunu, kendilerinin davacının ödediği alacaktan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... vekili tarafından dosyaya verilen 20/05/2014 havale tarihli cevap dilekçesinde; davacı ile aralarında bir sözleşme bulunmadığından kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, mahkeme kararında belirtilen kusur oranında ödeme yaptıklarını, davacının kendilerine rücu edebileceği bir alacak olmadığını, davacının ancak aralarında sözleşme bulunan şirketlere rücu talebinde bulunabileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

3.Davalı Yuvaş AŞ tarafından dosyaya verilen 21/01/2015 havale tarihli cevap dilekçesinde; 16970854 sigorta sicil numaralı ...'ın şirketlerinde 02/12/1999 tarihinde işe başladığını, 28/02/2000 tarihinde ihale makamı olan Tekirdağ Öğrenci Yurdu İdaresi tarafnıdan şirket yetkililerinin bilgisi dışında iş yeri dışında bulunan sağlık ocağının kaloriferini yakması için gönderildiğini, işçinin gece evine gelmemesi üzerine eşinin iş yerine gelerek eşinden endişe ettiğini belirtmesi üzerine, yurt idaresinin, sağlık ocağında yaptığı araştırma sonucunda, kalorifer dairesinde vefat ettiğinin belirtildiğini, bu durumun ihale makamı olan Tekirdağ Öğrenci Yurt Müdürlüğünce şirkete 29/02/2000 tarihinde faksla bildirildiğini, ...'ın 28/02/2000 tarihi itibarile işten çıkışının verildiğini, işçilerin hizmetleri esnasında meydana gelebilcek iş kazalarına karşı sigortalı olduğunu belirterek, ...'a ait belgeler dilekçe ekinde sunulmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15/11/2016 tarih 2014/218 Esas, 2016/500 Karar sayısı kararında davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 30/03/2018 tarih 2017/1878 Esas 2018/771 Karar sayılı kararında " Mahkemece, davacının kendi kusuru nedeniyle ödemesi gereken miktarın üzerinde ödemesi bulunmadığından davalılara rücu edemeyeceği kanaatiyle, haksız fiil hükümlerine göre sorumluluk tespiti yapılarak tüm davalılar yönünden davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Mahkemece davalı ..A.Ş. ile davacı arasında sözleşme ilişkisi bulunması ve bu davalı yönünden sözleşme ve ekleri kapsamında sorumluluk değerlendirmesi yapılması gerektiği halde, tüm davalılar yönünden haksız fiil hükümlerine göre sorumlulukları tespit edilerek davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Hal böyle olunca, dava konusu döneme ilişkin davacı ile davalı şirket arasındaki tüm sözleşme ve şartnameler değerlendirilerek, gerekirse tarafların sorumluluk oranlarını gösterir konusunda uzman bilirkişilerden taraf ve yargı denetimine elverişli rapor alınması ve sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinden," gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yargılamanın yeniden yapılması için dosyanın mahalline gönderilmesine karar verilmiştir.

V. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece denetime elverişli ve karar vermeye dayanak olabilecek 07/08/2018 havale tarihli bilirkişi raporu, Tekirdağ İş mahkemesinin dosyası beraberce değerlendirildiğinde müteveffa ...'ın davalı .... San. Ve Tic. A.Ş. nin çalışanı olduğunu, hizmet alımı sözleşmesi kapsamında davacı idarede taşeron işçi olarak çalıştığı, davacı idarenin yetkilisi tarafından ve sözleşme kapsamında da olmayan sağlık ocağına davacı kurumun idarecisi tarafından görevlendirildiği, teşeron işçi olarak çalışan işçi ile hizmet alım sözleşmesi kapsamında hizmet veren şirketin sözleşmenin tarafı olan davacı kurumun yetkilisi tarafından yönlendirilmesi durumunda buna karşı duramadığı ve vefat eden ... 'ın görevlendirildiği yerde bilgisinin olmaması, kendi rızasına aykırı olarak Sağlık Ocağında görevlendirilmiş olması ve buradaki şartların olumsuzluğu nedeni ile kazanın meydana geldiği hususları dikkate alındığında her ne kadar sözleşmenin yedinci maddesinde iş kazasında sorumluluğun davalı ... Firmasına yükleyen bir hüküm bulunsa da davacı idarenin de sırf bu görevlendirmeyi usule aykırı şekilde yapmış olması nedeni ile kazanın meydana gelmesinde önemli derecede kusuru bulunduğu, bu kusuruna rağmen sözleşmedeki hükme dayanarak sorumluluğundan kurtulamayacağı ödemiş olduğu miktarın da kendi kusur oranı ile orantılı olduğu değerlendirilmiş ve davanın reddine karar verilmiştir.

VI. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davacı istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemenin iş mahkemesinde verilen kararı bütünüyle değil, kusur oranı ile dikkate alıp, itirazlarını değerlendirmeden davayı reddetmesinin hukuka aykırı olduğunu, sözleşmenin 7. maddesine göre davalı ..... San. Ve Tic. A.Ş. nin ödenen meblağdan sorumlu olduğunu, davalı ...'ın kendi memurları olduğunu, bilgileri dışında işçiyi sağlık ocağında görevlendirdiği için sorumlu olduğunu, iş kazasının sağlık ocağında meydana geldiğini, güvenlik tedbirlerinin alınmamasından davalı ... Bakanlığının sorumlu olduğunu, kaza nedeniyle kendilerinin hiç bir kusurunun bulunmadığını, Mahkemece dosyaya sundukları ve daha sonradan yaptıkları ödemelerin dikkate alınmadığını, davalıların sorumlulukları yönünden davanın irdelenmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında " hükme esas alınan bilirkişi raporunun yeterli, denetime ve somut olayın özelliklerine uygun olması, davalı yüklenici firmanın iş kazası nedeniyle hükmedilen tazminattan sorumlu olabilmesi için, dava dışı işçinin geçirdiği iş kazasının hizmet alım sözleşmesinin konusu olan işin yapılması nedeniyle gerçekleşmesi ve davacı idarenin kendisine düşen yükümlülükleri yerine getirmede kusursuz olmasının gerekmesi, somut olayda, iş kazasının oluşumunda davalı firmanın, dava dışı işçinin hizmet sözleşmesi kapsamı dışında çalıştırılması nedeniyle kusurunun bulunması, davacı idarenin de, hem kendi kusurundan hemde çalıştırdığı personelin hizmet kusurundan sorumlu olması, diğer davalılar yönünden kendi kusur oranının üzerinde ödeme yaptığı takdirde davalıların kusuru oranında rücu edebilecek olması ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından," gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde belirttiği itirazları temyiz dilekçesinde de yinelemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ticari nitelikteki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 371 inci maddesi.

3. Değerlendirme

Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davacının temyiz itirazlarının kabulü ile davaya konu iş kazası ile ilgili Tekirdağ İş Mahkemesi 2011/83 Esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda meydana gelen olayda davacının %30, davacı çalışanı davalı ...'ın bu oranın %5inden, davalı ..... San. Ve Tic. A.Ş. nin %30 ve davalı ...'nın %20 kusurlu bulunduğunun belirlendiği ve mahkemece bu orana göre tazminata karar verildiği ve kararın Yargıtay denetiminden geçerek bu hali ile onanarak kesinleştiği, yine bu dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda da aynı oranlar ile tarafların kusur oranlarının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davanın rücuen tazminat davası olduğu, davacının davalılara kusuru oranında iç ilişki gereği rücu edebileceği, Mahkemece, kesinleşen Tekirdağ İş Mahkemesi kararındaki kusur oranları ve dosya kapsamında belirlenen kusur oranlarına göre rücuen tazmin kararı verilmeyip, davacının olayın meydana gelmesinde tek kusurlu tarafmış gibi değerlendirilme yapılarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir.

VIII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye

Mahkemesine gönderilmesine,

04/07/2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.